آیا پس از پرداخت مبلغ تعیینشده در پرونده اعسار، حساب بانکی همچنان مسدود مانده است؟ برطرف کردن مسدودی حساب بعد از پرداخت اعسار معمولاً با ارائه رسید پرداخت و درخواست کتبی از واحد اجرای احکام یا مرجع صادرکننده دستور توقیف انجام میشود و پرداخت بهتنهایی همیشه باعث رفع فوری مسدودی نیست.
حکم اعسار معمولاً به معنای بخشودگی بدهی نیست؛ بلکه دادگاه با توجه به وضعیت مالی شخص، پرداخت یکجای محکومبه را منتفی یا دشوار تشخیص داده و برای آن مهلت یا اقساط تعیین میکند. بنابراین، اگر فقط یک قسط پرداخت شده باشد، ممکن است توقیف حساب تا پرداخت اقساط بعدی یا ارائه دستور جدید ادامه پیدا کند. همچنین گاهی مبلغ واریزی هنوز در پرونده ثبت نشده یا بانک از دریافت دستور رفع توقیف مطلع نشده است.
باید میان پرداخت قسط و تسویه کامل محکومبه تفاوت گذاشت. در حالت نخست، رفع مسدودی منوط به مفاد رأی اعسار، توافق با محکومله و نظر اجرای احکام است؛ اما در صورت تسویه کامل، امکان درخواست رفع توقیف کلی حساب یا توقیف مرتبط با همان پرونده، با ارائه مستندات، قویتر خواهد بود. وجود پروندههای دیگر نیز میتواند مانع آزاد شدن حساب شود.
مدارک دقیق به مرجع صادرکننده دستور بستگی دارد، اما معمولاً تهیه موارد زیر روند رسیدگی را آسانتر میکند:
اگر پرداخت از طریق حساب سپرده دادگستری انجام شده باشد، ثبت آن در پرونده اهمیت ویژه دارد. در پرداخت مستقیم به محکومله نیز بهتر است رضایت یا اعلام وصول بهصورت مکتوب اخذ شود؛ زیرا ادعای شفاهی معمولاً برای تغییر دستور بانکی کافی نیست.
ابتدا باید از بانک یا شعبه مربوط مشخص شود مسدودی با دستور کدام مرجع و برای کدام پرونده ایجاد شده است. سپس شخص باید به واحد اجرای احکام مدنی یا مرجع رسیدگیکننده مراجعه و درخواست رفع توقیف یا اصلاح میزان توقیف را ثبت کند. در صورت امکان، این درخواست از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی نیز ثبت میشود. مرجع اجرا پس از بررسی پرداخت، مفاد حکم اعسار و وضعیت بدهی، در صورت احراز شرایط، دستور رفع توقیف را به بانک ارسال میکند.
پس از صدور دستور، ممکن است بانک به زمان اداری برای ثبت و اجرای آن نیاز داشته باشد. اگر چند حساب یا چند بانک توقیف شده باشد، باید مشخص شود دستور رفع توقیف شامل همه حسابهاست یا فقط یک حساب. پیگیری صرفاً از بانک، بدون اصلاح دستور قضایی، معمولاً نتیجهای ندارد. برای برطرف کردن مسدودی حساب بعد از پرداخت اعسار، شماره پرونده و کد رهگیری درخواست را نگه دارید و در صورت تأخیر، وضعیت ابلاغ دستور به بانک را از اجرای احکام پیگیری کنید.
فرض کنید علی به پرداخت بدهی محکوم شده و دادگاه با اعسار او، پیشپرداخت و اقساط ماهانه تعیین کرده است. او قسط نخست را در موعد مقرر میپردازد، اما حسابش همچنان مسدود میماند. علی باید رسید پرداخت و رأی اعسار را به اجرای احکام ارائه کند و توضیح دهد که توقیف حساب با برنامه اقساط هماهنگ شود. اگر دستور توقیف بابت همان پرونده و مبلغ پرداختی باشد، مرجع اجرا ممکن است دستور اصلاح یا رفع توقیف صادر کند؛ اما اگر قسط پرداختنشده، پرونده دیگری یا طلب شخص ثالث وجود داشته باشد، نتیجه متفاوت خواهد بود. در این وضعیت، برطرف کردن مسدودی حساب بعد از پرداخت اعسار به بررسی همه علل توقیف وابسته است.
پرداخت قسط اعسار، خودکار و در همه موارد موجب آزادی حساب نمیشود. شناسایی مرجع توقیف، ارائه رسید معتبر، ثبت درخواست و دریافت دستور رسمی رفع توقیف ضروری است. پیش از هر اقدام، مشخص کنید مسدودی ناشی از یک پرونده است یا چند پرونده؛ زیرا پرداخت یک بدهی، الزاماً محدودیتهای ناشی از سایر مطالبات را از بین نمیبرد.