آیا مالک واحد بزرگتر باید برای ایزوگام پشتبام بیشتر از مالک واحد کوچکتر هزینه بپردازد؟ پاسخ معمولاً مثبت است؛ در تقسیم هزینه ایزوگام در مجتمعی با متراژهای مختلف، هزینهایزوگام پشتبام، به عنوان هزینه نگهداری بخش مشترک، اصولاً بر اساس نسبت مساحت اختصاصی هر واحد به مجموع مساحت واحدهای ساختمان تقسیم میشود، مگر آنکه مالکان درباره روش دیگری توافق معتبر کرده باشند.
پشتبام معمولاً از قسمتهای مشترک ساختمان محسوب میشود و هیچ مالک واحدی نمیتواند صرفاً به دلیل استفاده نکردن از آن، خود را از پرداخت هزینه نگهداری معاف کند. در قانون تملک آپارتمانها، اصل بر این است که مخارج مشترک متناسب با مساحت قسمت اختصاصی پرداخت شود. بنابراین، اگر هزینه ایزوگام برای حفظ کل ساختمان، جلوگیری از نفوذ آب و صیانت از سقف واحدها انجام شود، پرداخت آن در اصل بر عهده همه مالکان است.
با این حال، همه هزینههای ساختمان الزاماً بر پایه متراژ محاسبه نمیشوند. هزینههایی که ارتباطی با زیربنا ندارند، ممکن است طبق توافق مالکان به صورت مساوی تقسیم شوند. تشخیص این موضوع درباره ایزوگام، به ماهیت کار، متن صورتجلسه، مفاد اساسنامه و عرف تصمیمگیری مجتمع بستگی دارد؛ اما در حالت معمول، عایقکاری اساسی پشتبام با مساحت واحدها ارتباط دارد و تقسیم نسبتی، مبنای قابل دفاعتری است.
برای محاسبه، ابتدا هزینه نهایی قرارداد، شامل دستمزد، مصالح، تخریب لایه قدیمی، حمل نخاله و هزینههای جانبی مشخص میشود. سپس مساحت اختصاصی هر واحد بر مجموع مساحت اختصاصی تمام واحدها تقسیم و حاصل در مبلغ کل ضرب میشود. برای نمونه، اگر هزینه کل ۱۸۰ میلیون تومان، مجموع مساحت واحدها ۹۰۰ متر و مساحت یک واحد ۱۲۰ متر باشد، سهم آن واحد ۲۴ میلیون تومان خواهد بود.
فرض کنید در ساختمانی، دو واحد ۸۰ متری و دو واحد ۱۴۰ متری وجود دارد و هزینه ایزوگام ۱۱۰ میلیون تومان اعلام شده است. اگر توافق دیگری وجود نداشته باشد، تقسیم هزینه ایزوگام در مجتمعی با متراژهای مختلف باید بر مبنای نسبت متراژ انجام شود؛ بنابراین واحدهای ۸۰ متری هر کدام ۱۶ میلیون و واحدهای ۱۴۰ متری هر کدام ۲۸ میلیون تومان میپردازند. اگر مجمع پیشتر تصویب کرده باشد که این هزینه به طور مساوی تقسیم شود، اعتبار چنین تصمیمی به نحوه دعوت، حد نصاب، متن مصوبه و نبود تعارض با مقررات آمره بستگی دارد.
مالک یا مدیر ساختمان باید اسناد هزینه را نگهداری کند تا مبلغ مطالبهشده قابل بررسی باشد. مدارک مهم عبارتاند از:
اعتراض شفاهی معمولاً برای اثبات موضع کافی نیست. مالک معترض بهتر است ابتدا درخواست ارائه اسناد و اصلاح محاسبه را به صورت کتبی مطرح کند. در صورت باقی ماندن اختلاف، موضوع میتواند با توجه به مبلغ و شرایط، از مسیر مراجع صالح قضایی پیگیری شود؛ نتیجه به مدارک، اعتبار مصوبه و نحوه اثبات بدهی وابسته است.
در تقسیم هزینه ایزوگام در مجتمعی با متراژهای مختلف، قاعده غالب، پرداخت متناسب با مساحت اختصاصی است؛ مگر توافق معتبر یا وضعیت ویژهای وجود داشته باشد. شفافیت قرارداد، تصویب صحیح، ارائه فاکتورها و تنظیم جدول محاسبه، از اختلاف و مطالبه نادرست جلوگیری میکند.