آیا رفتار یا خدمات روانشناس دارای پروانه برای شما زیانبار بوده است؟ شکایت از روانشناس با مجوز معمولاً از طریق سازمان نظام روانشناسی و مشاوره جمهوری اسلامی ایران پیگیری میشود؛ اما اگر موضوع شامل تهدید، افشای غیرقانونی اسرار، دریافت وجه نامتعارف، جعل، سوءاستفاده جنسی یا ایراد آسیب قابل انتساب باشد، مراجعه به دادسرا یا سایر مراجع قضایی نیز ممکن است ضرورت پیدا کند. داشتن مجوز، روانشناس را از مسئولیت انتظامی، مدنی یا کیفری مصون نمیکند.
نوع رفتار و نتیجه آن، مرجع مناسب را تعیین میکند. تخلفاتی مانند تبلیغ گمراهکننده، نقض اصول حرفهای، بینظمی در پرونده، دریافت وجه برخلاف توافق یا رفتار خلاف شأن حرفهای، ابتدا در مسیر انتظامی سازمان نظام روانشناسی و مشاوره قابل طرح است. در مقابل، اگر ادعا ناظر به وقوع جرم یا مطالبه خسارت باشد، شکایت در دادسرا یا دادگاه حقوقی مطرح میشود. در مواردی که ارائهدهنده خدمت، پزشک یا روانپزشک باشد، ممکن است صلاحیت مراجع حرفهای مرتبط با نظام پزشکی نیز مطرح شود.
صرف نارضایتی از نتیجه درمان، بهتنهایی تخلف یا تقصیر را ثابت نمیکند؛ زیرا درمان روانشناختی به شرایط فرد، همکاری مراجع و روش انتخابشده وابسته است. برای تقویت پرونده، اسناد زیر را منظم کنید:
در موضوعات تخصصی، مرجع رسیدگی ممکن است پرونده را برای اظهارنظر کارشناسی بررسی کند. ادعای افشای راز نیز باید با توجه به رضایت مراجع، ضرورت حرفهای، خطر فوری و حدود اطلاعات منتشرشده ارزیابی شود.
ابتدا مشخصات روانشناس و موضوع شکایت را از مدارک موجود استخراج کنید و شرحی زمانبندیشده بنویسید. سپس از مسیر رسمی سازمان مربوط، درخواست رسیدگی انتظامی را ثبت و شماره پیگیری دریافت کنید. اگر خسارت مالی یا معنوی مطالبه دارید، خواسته خود را جداگانه و با دلایل آن مطرح کنید. در صورت احتمال جرم، مراجعه به دفتر خدمات الکترونیک قضایی و ثبت شکواییه کیفری انجام میشود.
در شکایت از روانشناس با مجوز بهتر است متن شکایت شامل نتیجه مورد انتظار، مانند بررسی صلاحیت حرفهای، جبران خسارت یا تعقیب رفتار مجرمانه، باشد. مهلت اقدام بسته به نوع ادعا و مرجع رسیدگی متفاوت است؛ بنابراین نباید بدون بررسی پرونده، یک مهلت ثابت را قطعی دانست. ابلاغها را پیگیری کنید و اصل مدارک را نزد خود نگه دارید.
فرض کنید روانشناسی بدون رضایت مراجع، بخشی از وضعیت درمانی او را در یک گروه مجازی منتشر کند و پس از اعتراض، از تحویل سوابق جلسات خودداری نماید. در این وضعیت، شکایت از روانشناس با مجوز میتواند با پیامها، تصویر انتشار مطلب، رسید جلسات و درخواست کتبی تحویل سوابق آغاز شود. مرجع انتظامی درباره نقض اصول حرفهای تصمیم میگیرد و اگر انتشار اطلاعات یا امتناع از تحویل مدارک عنوان کیفری یا موجب خسارت داشته باشد، مسیر قضایی نیز جداگانه بررسی خواهد شد. نتیجه نهایی به احراز هویت، اصالت اسناد و ارزیابی کارشناسی وابسته است.
پروانه فعالیت، دلیل بیگناهی یا دلیل قطعی تخلف نیست؛ بلکه فقط وضعیت حرفهای فرد را نشان میدهد. برای شکایت از روانشناس با مجوز باید میان اعتراض حرفهای، مطالبه خسارت و شکایت کیفری تفاوت گذاشت، مدارک را حفظ کرد و مرجع مناسب را بر اساس رفتار مورد اعتراض انتخاب نمود. پیش از انتشار عمومی اتهام یا تهدید به افشا، از اقداماتی که ممکن است به حریم خصوصی یا اعتبار اشخاص آسیب بزند خودداری کنید.