آیا شاهدان در پرونده درگیری، واقعیت را وارونه بیان کردهاند یا علیه شما شهادت نادرست دادهاند؟ در این وضعیت، شکایت بابت شهود برای درگیری ممکن است با عنوان شهادت کذب مطرح شود؛ اما صرف اختلاف گفتههای شاهدان یا نامطلوب بودن اظهارات آنان برای محکومیتشان کافی نیست. باید نشان دهید اظهارات شاهد عمداً خلاف واقع، مؤثر در پرونده و نزد مرجع رسمی قضایی بیان شده است.
شهادت کذب با اشتباه، فراموشی یا برداشت متفاوت از حادثه یکسان نیست. برای پیگیری کیفری، معمولاً باید ثابت شود شاهد حقیقت را میدانسته اما آگاهانه خلاف آن را نزد دادگاه، دادسرا یا مرجع رسمی تحقیق بیان کرده است. اگر فردی فقط در محل درگیری حضور نداشته و بر اساس شنیدهها صحبت کند، اظهارات او ممکن است ارزش اثباتی محدودی داشته باشد، ولی هر ادعای نادرست الزاماً جرم شهادت کذب نیست.
همچنین اگر شاهد برای توجیه اظهارات خود سند جعلی ارائه کرده، به تبانی یا تهدید متوسل شده یا عمداً اطلاعات گمراهکننده داده است، موضوع میتواند عناوین کیفری دیگری نیز داشته باشد. تشخیص عنوان نهایی با مرجع قضایی و بر اساس محتوای اظهارات و مدارک پرونده انجام میشود.
مهمترین کار، جمعآوری دلیل برای نشان دادن نادرستی شهادت و علم شاهد به خلاف واقع بودن آن است. مدارک زیر میتواند مفید باشد:
در شکایت بابت شهود برای درگیری باید دقیقاً مشخص کنید کدام جمله خلاف واقع بوده، چرا نادرست است و چه دلیلی آن را رد میکند. بیان کلی مانند «شاهد دروغ میگوید» معمولاً برای شروع مؤثر رسیدگی کافی نیست.
شکواییه باید از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت شود و پس از ارجاع، در دادسرای صالح بررسی خواهد شد. در متن شکایت، مشخصات شاهد، زمان و محل ادای اظهارات، شماره پرونده درگیری، عبارتهای مورد اعتراض و دلایل خود را بنویسید. بهتر است همزمان در پرونده اصلی نیز لایحه دفاعی ارائه کرده و از دادگاه بخواهید اظهارات شاهد را با سایر دلایل مانند فیلم، گزارش پزشکی قانونی و اظهارات طرفین تطبیق دهد.
طرح این شکایت، خودبهخود باعث بیاعتباری تمام گفتههای شاهد یا توقف پرونده درگیری نمیشود. نتیجه به احراز عمد، اهمیت شهادت در تصمیم مرجع قضایی و اعتبار ادله بستگی دارد. از نسبت دادن جرم بدون دلیل یا تهدید شاهد نیز پرهیز کنید؛ زیرا ممکن است برای شما مسئولیت جداگانه ایجاد کند.
فرض کنید در یک نزاع خیابانی، دو نفر ادعا کنند متهم از ابتدا در محل حضور داشته و ضربه وارد کرده است. متهم با فیلم دوربین فروشگاه نشان میدهد که هنگام شروع درگیری در فاصله دیگری بوده است. اگر مشخص شود شاهدان فیلم را دیده یا از نبودن متهم آگاه بودهاند و با این حال عمداً خلاف واقع شهادت دادهاند، شکایت بابت شهود برای درگیری قابل بررسی خواهد بود. اما اگر فیلم ناقص باشد یا شاهدان فقط زمان را اشتباه کرده باشند، ممکن است موضوع در حد بیاعتباری شهادت باقی بماند و عنوان کیفری احراز نشود.
برای موفقیت در شکایت بابت شهود برای درگیری، تمرکز باید بر اثبات عمدی و مؤثر بودن دروغ باشد، نه صرفاً ناراضی بودن از نتیجه پرونده. متن رسمی اظهارات، ادله فنی و مدارک بیطرف اهمیت بیشتری از ادعاهای کلی دارند. اگر هنوز رأی صادر نشده است، اعتراض به اعتبار شاهد را در همان پرونده مطرح کنید و اگر اظهارات عمداً خلاف واقع بوده، مسیر کیفری را نیز از طریق شکواییه جداگانه پیگیری نمایید.