آیا مبلغی که برای اعتراض به رأی در مرحله تجدیدنظر از شما مطالبه شده، اشتباه یا غیرقانونی است؟ در این وضعیت، شکایت بابت هزینه تجدید نظر معمولاً به شکل اعتراض به نحوه محاسبه یا مطالبه هزینه در همان پرونده پیگیری میشود، نه با طرح یک دعوای مستقل؛ البته اگر شخص توان پرداخت نداشته باشد، باید همزمان یا پیش از پایان مهلت تجدیدنظر، درخواست اعسار از هزینه دادرسی مطرح کند.
هزینه دادرسی تجدیدنظر با حقالوکاله و هزینه خدمات وکیل تفاوت دارد. مبلغ آن بر اساس نوع پرونده، مالی یا غیرمالی بودن دعوا، ارزش خواسته و مقررات مالی لازمالاجرا در زمان ثبت درخواست تعیین میشود. بنابراین صرف زیاد بودن مبلغ، دلیل اشتباه بودن آن نیست. اعتراض زمانی معنا دارد که برای مثال ارزش خواسته نادرست محاسبه شده، دعوای غیرمالی مالی تلقی شده، هزینه دوباره مطالبه شده یا وجه به حساب نامرتبط واریز شده باشد.
پیش از اقدام، باید قبض یا شناسه پرداخت، رسید ثبت دادخواست، موضوع دعوا و مبلغ درجشده در سامانه بررسی شود. ممکن است اختلاف ناشی از هزینه خدمات دفاتر یا حقالوکاله باشد؛ این موارد مسیر پیگیری جداگانهای دارند و نباید با هزینه رسمی دادرسی یکسان فرض شوند.
در متن اعتراض باید مبلغ مورد اختلاف، مبنای محاسبه اشتباه و درخواست مشخص، مانند اصلاح مبلغ، پذیرش پرداخت صحیح یا بررسی استرداد وجه، نوشته شود. نگارش کلی و بدون ذکر عدد، تاریخ و دلیل، رسیدگی را دشوار میکند. برای شکایت بابت هزینه تجدید نظر بهتر است ابتدا از دفتر خدمات الکترونیک قضایی یا دفتر شعبه صادرکننده اخطار، علت مطالبه و مرجع دریافت اعتراض را بهطور روشن بپرسید.
خیر. ناتوانی مالی، معافیت خودکار ایجاد نمیکند و باید با درخواست اعسار از هزینه دادرسی اثبات شود. این درخواست معمولاً باید همراه با دادخواست تجدیدنظر یا در مهلت قانونی قابل استفاده مطرح شود؛ در غیر این صورت ممکن است نقص پرداخت بر ثبت یا ادامه رسیدگی اثر بگذارد. اعسار از هزینه دادرسی نیز با اعسار از محکومبه تفاوت دارد و پذیرش یکی، دیگری را ثابت نمیکند.
فرض کنید سارا در دعوایی غیرمالی، پس از دریافت رأی، برای تجدیدنظر اقدام میکند؛ اما دفتر، پرونده را مالی ثبت کرده و مبلغی بیشتر مطالبه میشود. او با ارائه دادخواست، رأی و توضیح موضوع دعوا، درخواست بررسی محاسبه را مطرح میکند. اگر مرجع مربوط اشتباه را بپذیرد، مبلغ اصلاح میشود؛ اما اگر اختلاف مربوط به تفسیر ماهیت دعوا باشد، ممکن است نیاز به تصمیم مقام قضایی یا بررسی پرونده وجود داشته باشد. این نمونه نشان میدهد شکایت بابت هزینه تجدید نظر بدون بررسی ماهیت دعوا نتیجه قطعی ندارد.
در چنین مواردی، ابتدا نوع هزینه و مبنای محاسبه را از حقالوکاله و هزینه دفتر جدا کنید، سپس رسیدها و مستندات را جمعآوری و اعتراض خود را در مرجع اعلامشده ثبت کنید. اگر مشکل، ناتوانی مالی است، مسیر درست درخواست اعسار است، نه صرفاً اعتراض به مبلغ. همچنین مهلت اعتراض به رأی را با پیگیری هزینه اشتباه نگیرید؛ شکایت بابت هزینه تجدید نظر جایگزین ثبت بهموقع دادخواست تجدیدنظر نیست.