آیا شهرداری میتواند برای ملکی که در آن فعالیت اقتصادی انجام میشود، مبلغی با عنوان هزینه کاربری تجاری مطالبه کند؟ بله، اما مطالبه باید بر اساس کاربری مصوب، تعرفه قانونی همان سال، نوع فعالیت و مصوبه معتبر مرجع ذیصلاح باشد؛ بنابراین شکایت بابت هزینه کاربری تجاری زمانی قابل پیگیری است که مبلغ بدون مبنای قانونی، بیشتر از میزان مقرر یا برخلاف وضعیت واقعی ملک مطالبه شده باشد.
صرف تجاری بودن فعالیت، همیشه به معنای قانونی بودن هر مبلغ مطالبهشده نیست. ابتدا باید روشن شود مبلغ موردنظر عوارض، بهای خدمات، جریمه تخلف ساختمانی یا هزینه تغییر و تثبیت کاربری است. این عناوین آثار متفاوتی دارند. همچنین ممکن است ملک در سند یا پروانه ساختمانی کاربری غیرتجاری داشته باشد، اما فعالیت انجامشده از نظر شهرداری تجاری تلقی شود. در چنین وضعی، مبنای محاسبه، زمان شروع فعالیت، متراژ، نوع کسبوکار و تعرفه مصوب اهمیت دارد.
در پرونده شکایت بابت هزینه کاربری تجاری، ادعا بهتنهایی کافی نیست و باید ارتباط میان مبلغ مطالبهشده و ایراد قانونی آن نشان داده شود. مدارک کاربردی عبارتاند از:
اگر ملک چند واحد یا چند نوع فعالیت دارد، نقشه، صورتمجلس تفکیکی و مدارک مربوط به مساحت هر بخش نیز میتواند در اصلاح محاسبه مؤثر باشد.
بهتر است ابتدا اعتراض مستدل خود را در شهرداری و واحد صادرکننده مطالبه ثبت کنید و رسید بگیرید. در متن اعتراض، شماره پرونده، مشخصات ملک، مبلغ، عنوان مطالبه و دلیل مخالفت را دقیق بنویسید و تقاضای ارائه مبنای محاسبه و اصلاح برگ را مطرح کنید. اگر تصمیم یا اقدام شهرداری باقی بماند، حسب ماهیت موضوع میتوان از مسیرهای قانونی بعدی، از جمله طرح دعوا در دیوان عدالت اداری، استفاده کرد. چنانچه موضوع در واقع تخلف ساختمانی و صلاحیت کمیسیون مربوط باشد، اعتراض باید از مسیر همان مرجع پیگیری شود؛ زیرا اعتراض به عوارض با اعتراض به رأی کمیسیون، یک دعوای واحد نیست.
فرض کنید مالک یک واحد مسکونی، فقط برای مدت کوتاهی دفتر کار کوچکی در بخشی از ملک داشته، اما شهرداری کل زیربنا را تجاری محاسبه کرده است. در این حالت، مالک میتواند با ارائه پایانکار، قرارداد اجاره، مجوز فعالیت و مدارک متراژ، به نحوه محاسبه اعتراض کند. شکایت بابت هزینه کاربری تجاری او ممکن است به اصلاح مبلغ منتهی شود، اما نتیجه قطعی نیست و به تعرفه سال مربوط، نوع فعالیت، وضعیت پروانه و تصمیم مرجع رسیدگی بستگی دارد.
برای موفقیت در شکایت بابت هزینه کاربری تجاری، ابتدا عنوان دقیق مطالبه و مبنای قانونی آن را مشخص کنید، سپس اسناد ملک و نحوه محاسبه را بررسی نمایید. اعتراض کتبی در شهرداری، دریافت پاسخ مستند و انتخاب مرجع صالح اهمیت اساسی دارد. پیش از پرداخت یا طرح دعوا نیز بهتر است برگ مطالبه و سوابق ملک توسط متخصص حقوق شهری بررسی شود؛ زیرا یکسان بودن عنوان «هزینه» به معنای یکسان بودن روش اعتراض یا نتیجه پرونده نیست.