آیا پرداخت هزینه باز کردن لوله فاضلاب با مالک است یا مستأجر؟ پاسخ کوتاه این است که هزینه گرفتگی لوله فاضلاب در ساختمان رقم ثابت و یکسانی ندارد و در ایران معمولاً بر اساس محل گرفتگی، شدت انسداد، ابزار موردنیاز و توافق با لولهکش تعیین میشود؛ بنابراین پیش از شروع کار باید شرح خدمت و مبلغ تقریبی را دریافت کرد. هزینه رفع گرفتگی ساده داخل واحد با گرفتگی رایزر، چاه یا لوله مشترک تفاوت جدی دارد.
برای این خدمت، معمولاً یک تعرفه واحد و لازمالاجرای سراسری که همه تعمیرکاران دقیقاً از آن پیروی کنند وجود ندارد. مبلغ عملی ممکن است بر اساس شهر، ساعت مراجعه، فوریت کار و تجهیزات مورد استفاده تغییر کند. باز کردن گرفتگی با فنر دستی یا برقی، استفاده از پمپ، تراکم هوا، دستگاه تراش، فنر متراژبالا یا دوربینبینی هرکدام هزینه متفاوتی دارند.
برای برآورد دقیق، از تعمیرکار بخواهید مبلغ بازدید، اجرت اصلی و هزینه احتمالی قطعات را جداگانه اعلام کند. عکس یا فیلم گرفتگی، فاکتور مکتوب و رسید پرداخت نیز بعداً برای بررسی اختلاف درباره هزینه گرفتگی لوله فاضلاب در ساختمان اهمیت دارد.
اگر گرفتگی در لولهای باشد که فقط به یک واحد خدمت میکند و ناشی از استفاده نادرست همان واحد باشد، معمولاً پرداخت بر عهده استفادهکننده یا مستأجر قرار میگیرد؛ البته قرارداد اجاره و دلیل واقعی خرابی تعیینکننده است. در مقابل، خرابی رایزر، لوله اصلی، تأسیسات مشترک یا نقص ناشی از فرسودگی معمولاً در قلمرو مسئولیت مالک یا هزینههای مشترک ساختمان بررسی میشود.
مدیر ساختمان میتواند برای بخشهای مشترک تعمیرکار اعزام کند و سهم هر واحد را طبق مقررات ساختمان و تصمیم معتبر مجمع مطالبه کند. با این حال، صرف صدور قبض یا اعلام شفاهی مدیر، همیشه دلیل قطعی مسئولیت یک واحد نیست. باید محل دقیق گرفتگی و علت آن مشخص شود.
شخصی که مدعی پرداخت است باید تا حد امکان رابطه میان خرابی و هزینه را نشان دهد. مدارک مفید عبارتاند از:
اگر تعمیرکار بدون اجازه مالک یا مدیر اقدام به تخریب کند، مطالبه همه هزینهها ممکن است با ایراد روبهرو شود؛ مگر فوریت، ضرورت و اطلاعرسانی قبلی قابل اثبات باشد. پیش از طرح دعوا، ارسال اظهارنامه یا مطالبه کتبی میتواند موضوع و مبلغ مورد اختلاف را روشن کند.
فرض کنید مستأجر طبقه دوم پس از بالا زدن فاضلاب، تعمیرکار خبر میکند. گزارش تعمیرکار نشان میدهد انسداد در رایزر مشترک و ناشی از تجمع مصالح قدیمی بوده، نه داخل واحد. مستأجر مبلغ را میپردازد و فاکتور و گزارش را برای مالک و مدیر میفرستد. در چنین وضعی، ادعای او درباره هزینه گرفتگی لوله فاضلاب در ساختمان قابل بررسی است و ممکن است با توجه به قرارداد، فوریت اقدام و مدارک، هزینه از مالک یا صندوق مشترک مطالبه شود؛ اما نتیجه قطعی بدون بررسی اسناد اعلام نمیشود.
برای تعیین هزینه گرفتگی لوله فاضلاب در ساختمان ابتدا باید مسیر و علت خرابی مشخص شود، سپس مسئول پرداخت بر اساس قرارداد، اختصاصی یا مشترک بودن تأسیسات و تقصیر احتمالی تعیین گردد. دریافت برآورد قبل از کار، فاکتور جزئی و گزارش فنی، مهمترین راه کاهش اختلاف و تقویت امکان مطالبه قانونی است.