اگر یکی از اعضای خانواده، بهویژه پدر، رفتار جنسی ناخواسته یا تهدیدآمیزی دارد، چه باید کرد؟ پاسخ روشن است: وقتی کسی میگوید «پدرم بهم آزار جنسی میرسونه»، اولویت با حفظ جان و امنیت اوست، نه حفظ آبرو یا پنهانکردن موضوع. این رفتار میتواند شامل لمس اجباری، تعرض، وادارکردن به مشاهده یا انجام رفتار جنسی، تهدید، ارسال تصاویر نامناسب یا سوءاستفاده از وابستگی خانوادگی باشد و باید در اسرع وقت به فرد یا مرجع امن گزارش شود.
اگر احتمال تکرار آزار یا خشونت فوری وجود دارد، بدون رویارویی تنها با فرد آزارگر، به محل امن مانند خانه خویشاوند مورد اعتماد، مدرسه، کلانتری یا مرکز حمایتی بروید. برای کمک فوری میتوان با پلیس ۱۱۰ و اورژانس اجتماعی ۱۲۳ تماس گرفت. افراد زیر ۱۸ سال باید موضوع را به یک بزرگسال قابل اعتماد، مدیر یا مشاور مدرسه، بهزیستی یا دادسرا اطلاع دهند. اگر آسیب جسمی رخ داده است، مراجعه سریع به مرکز درمانی و پزشکی قانونی میتواند هم برای سلامت فرد و هم برای ثبت آثار احتمالی اهمیت داشته باشد.
ادعا، دلیل اثبات و نتیجه پرونده سه موضوع متفاوتاند. پیامها، فایلهای صوتی یا تصویری، یادداشت زمان و مکان وقایع، اظهارات شاهدان، گزارش پزشکی، گواهی روانشناس و سابقه تماس با اورژانس اجتماعی میتوانند در ارزیابی پرونده مؤثر باشند؛ اما هیچکدام بهتنهایی نتیجه قطعی را تضمین نمیکنند. اگر پدرم بهم آزار جنسی میرسونه، نباید پیامها را حذف یا تصاویر را برای افراد متعدد ارسال کنم؛ بهتر است اصل دادهها حفظ و فقط به مرجع صالح یا وکیل ارائه شود. ضبط صدا یا تصویر باید با توجه به شرایط و مقررات مربوط انجام شود و نباید فرد را در معرض خطر بیشتری قرار دهد.
مرجع رسیدگی بر اساس سن بزهدیده، نوع رفتار، محل وقوع و وضعیت خطر تعیین میشود. معمولاً گزارش از طریق کلانتری، دادسرا، دادگاه اطفال و نوجوانان در موارد مربوط به افراد نابالغ، یا واحدهای حمایتی آغاز میشود. پس از ثبت گزارش، ممکن است تحقیقات، ارجاع پزشکی قانونی، بررسی ادله، اخذ اظهارات و اقدامات حمایتی انجام شود.
فرض کنید دختری ۱۵ ساله میگوید پدرم بهم آزار جنسی میرسونه و چند پیام تهدیدآمیز نیز در تلفن او وجود دارد. او ابتدا به خالهاش اطلاع میدهد، همراه او با ۱۲۳ تماس میگیرد و سپس برای معاینه و ثبت وضعیت به مرجع معرفیشده مراجعه میکند. در این وضعیت، پیامها حفظ میشوند، دختر مجبور به مواجهه مستقیم با پدر نمیشود و گزارش حمایتی و اظهارات خاله به پرونده اضافه میشود. با این حال، تصمیم نهایی درباره عنوان اتهام و مسئولیت کیفری فقط پس از بررسی مرجع قضایی و مجموعه دلایل ممکن است.
هیچکس، حتی والد، حق رفتار جنسی اجباری یا آسیبزا با کودک یا بزرگسال را ندارد. اگر پدرم بهم آزار جنسی میرسونه، سکوتکردن تنها راه نیست: ابتدا از موقعیت خطرناک دور شوید، فردی امن را در جریان بگذارید، با ۱۲۳ یا ۱۱۰ تماس بگیرید و مدارک را بدون بهخطرانداختن خود حفظ کنید. سرزنش قربانی، پاککردن شواهد یا مواجهه انفرادی با آزارگر میتواند خطر را بیشتر کند.