آیا میتوان مهریه را از همسری که در کشور دیگری زندگی میکند مطالبه کرد؟ بله، اجرای مهریه در خارج از کشور ممکن است؛ اما روش آن به محل اقامت زوج، وجود مال قابل شناسایی، قوانین کشور مقصد و امکان شناسایی رأی یا سند ایرانی در همان کشور بستگی دارد. اگر شوهر در ایران مال یا حساب قابل توقیف داشته باشد، معمولاً پیگیری از طریق مراجع ثبتی یا قضایی ایران عملیتر است؛ ولی برای توقیف دارایی او در کشور دیگر، همکاری یا پذیرش مرجع قضایی آن کشور نیز ضروری خواهد بود.
مبنای اقدام معمولاً سند رسمی ازدواج و مندرجات مربوط به مهریه است. زوجه باید هویت خود، رابطه زوجیت و میزان مهر را اثبات کند. مدارک کاربردی عبارتاند از: برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل برای مهریه را ببینید.
چنانچه سند ازدواج در دسترس نباشد یا درباره اصل ازدواج، میزان مهر یا شرایط پرداخت اختلاف وجود داشته باشد، ممکن است ابتدا طرح دعوا و اثبات موضوع در مرجع صالح لازم شود. صرف ادعای شفاهی، برای توقیف مال در کشور دیگر کافی نیست.
در ایران، سند رسمی ازدواج میتواند مبنای درخواست صدور اجراییه از مسیر اجرای ثبت باشد. در این روش، شناسایی مال یا طلب زوج در ایران اهمیت زیادی دارد. اگر شوهر در ایران حساب بانکی، ملک، خودرو، سهام یا طلب قابل توقیف داشته باشد، امکان اقدام داخلی بیشتر است. در صورت وجود اختلاف مؤثر یا نیاز به تصمیم قضایی، مراجعه به دادگاه خانواده نیز ممکن است ضرورت پیدا کند.
برای دارایی واقع در خارج از ایران، حکم یا اجراییه ایرانی خودبهخود در کشور مقصد اجرا نمیشود. معمولاً باید درخواست شناسایی و اجرای آن نزد مرجع صالح همان کشور مطرح شود. این مرجع، قانون داخلی، اعتبار سند، صلاحیت صادرکننده، رعایت حق دفاع زوج و سازگاری حکم با نظم عمومی را بررسی میکند. بنابراین اجرای مهریه در خارج از کشور به معنای انتقال مستقیم عملیات اجرایی ایران به سرزمین دیگر نیست.
نخست باید کشور محل دارایی و نوع مال مشخص شود. سپس با توجه به مقررات همان کشور، سند ازدواج یا رأی ایرانی ترجمه و تصدیق میشود و درخواست شناسایی یا اجرای آن ارائه میگردد. در برخی کشورها وجود توافق دوجانبه، رفتار متقابل یا شرایط ویژه برای پذیرش احکام خارجی اهمیت دارد. همچنین اگر زوج پیش از اطلاع از دعوا مال را منتقل کند، پیگیری انتقال و اثبات قصد فرار از پرداخت، موضوعی جداگانه و وابسته به مدارک خواهد بود.
اگر زوجه خارج از ایران باشد، میتواند با تنظیم وکالتنامه معتبر برای وکیل، امور اداری و قضایی را از راه دور پیگیری کند. وکالتنامه باید اختیارات لازم، از جمله درخواست اجراییه، طرح دعوا، دریافت ابلاغها و پیگیری توقیف یا وصول وجه را پوشش دهد.
فرض کنید ناهید پس از صدور سند ازدواج در ایران، در کشور آلمان اقامت دارد و همسرش نیز در همان کشور کار میکند. ناهید با ارائه سند رسمی ازدواج و وکالتنامه، اجرای مهریه در خارج از کشور را پیگیری میکند. اگر مرجع آلمانی سند یا تصمیم ایرانی را قابل شناسایی بداند و محل کار یا حساب بانکی زوج مشخص باشد، ممکن است دستور کسر از درآمد یا توقیف دارایی طبق قانون آلمان صادر شود. با این حال، نتیجه قطعی نیست و به اعتبار اسناد، دفاع زوج، مقررات محل و تشخیص مرجع محلی بستگی دارد.
اعلام نشانی نادرست، نداشتن ترجمه معتبر، تصور اجرای خودکار رأی ایرانی، بیتوجهی به مهلتها و هزینههای کشور مقصد، یا امضای وکالتنامه محدود از اشتباهات رایج است. پیش از اقدام باید ارزش واقعی دارایی، هزینه ترجمه و وکیل، امکان شناسایی سند و احتمال دسترسی به مال بررسی شود. در بسیاری از پروندهها، یافتن دارایی در ایران یا توافق رسمی با زوج، سریعتر و کمهزینهتر از اقدام خارجی است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره وکیل برای مهریه را ببینید.
اجرای مهریه در خارج از کشور امکانپذیر است، اما مسیر آن به کشور مقصد و وضعیت دارایی زوج وابسته است. بهترین اقدام، جمعآوری سند رسمی، تعیین محل مال، بررسی مرجع صالح و استفاده از وکیل آشنا با حقوق ایران و کشور مقصد است. هیچ نتیجهای بدون بررسی اسناد و مقررات محلی قابل تضمین نیست. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در شریف آباد را ببینید.