آیا زوجه میتواند بدون ثبت دادخواست طلاق، مهریه خود را مطالبه کند؟ بله؛ اجرای مهریه قبل از طلاق امکانپذیر است و زن میتواند مستقل از تصمیم برای ادامه زندگی مشترک یا درخواست طلاق، وصول تمام یا بخشی از مهریه را پیگیری کند. مطالبه مهریه بهخودیخود به معنای طلاق، اثبات نشوز یا محکومیت قطعی شوهر نیست و نتیجه آن به مفاد عقدنامه، نوع مهریه و وضعیت مالی زوج بستگی دارد.
اگر مهریه عندالمطالبه باشد، اصل بر این است که زن با مطالبه آن میتواند فرایند وصول را آغاز کند. در مقابل، درباره مهریه عندالاستطاعه، زن باید استطاعت مالی شوهر را برای پرداخت اثبات کند؛ بنابراین صرف ارائه عقدنامه الزاماً به وصول فوری منتهی نمیشود. همچنین اگر پرداخت مهریه به شرط یا موعد خاصی در عقدنامه وابسته شده باشد، همان شرط باید بررسی شود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل برای گرفتن مهریه را ببینید.
مهریه میتواند وجه نقد، سکه، طلا، مال معین یا مالی قابل تعیین باشد. درباره وجه نقد، محاسبه ارزش آن تابع ضوابط مربوط به شاخص قیمت و زمان پرداخت است و درباره مال یا سکه، امکان اجرا به قابلیت شناسایی و مفاد سند بستگی دارد.
مسیر معمول، مراجعه به دفتر ازدواجی است که عقد در آن ثبت شده و درخواست صدور اجراییه از طریق اداره اجرای اسناد رسمی است. پس از ابلاغ اجراییه، شوهر اصولاً مهلت قانونی مقرر برای پرداخت یا معرفی مال دارد. در صورت شناسایی دارایی، امکان توقیف حساب بانکی، خودرو، ملک یا سایر اموال قابل توقیف وجود دارد؛ البته مستثنیات دین، مانند نیازهای ضروری متعارف، از توقیف خارج میشود.
اگر مسیر ثبتی به توقیف مال یا وصول طلب منتهی نشود، زوجه میتواند با توجه به شرایط پرونده از دادگاه خانواده مطالبه مهریه کند یا اقدامات تکمیلی انجام دهد. در پروندههای مالی، ادعای ناتوانی از پرداخت ممکن است به تقسیط یا اعسار منجر شود؛ اما تقسیط خودکار نیست و به درآمد، دارایی، هزینههای ضروری و مدارک طرفین بستگی دارد.
مقررات مربوط به ضمانت اجرای حبس نیز محدود و مشروط است. درباره میزان مهریه مشمول این ضمانت و مازاد بر آن، توانایی مالی زوج، ملائت یا اعسار و رفتار او در اجرای حکم اهمیت دارد. بنابراین تصور اینکه با مطالبه هر تعداد سکه، حبس قطعی رخ میدهد، نادرست است.
سارا با داشتن عقدنامه رسمی، پیش از طرح طلاق برای اجرای مهریه قبل از طلاق اقدام کرد. همسر او ادعا کرد توان پرداخت ندارد، اما سارا اطلاعات یک ملک و حساب بانکی متعلق به او را ارائه داد. مرجع اجرا پس از بررسی مالکیت و رعایت مستثنیات دین، فقط در صورت احراز شرایط قانونی میتواند مال را توقیف کند. اگر ملک متعلق به شخص دیگری باشد یا زوج اعسار خود را با دلیل ثابت کند، نتیجه متفاوت خواهد بود. این مثال نشان میدهد که ادعا، با دلیل اثبات و نتیجه حقوقی یکسان نیست. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی مهریه را ببینید.
اجرای مهریه قبل از طلاق حق مستقلی برای زن ایجاد میکند و نیازمند انتظار برای پایان زندگی مشترک نیست. پیش از اقدام، عندالمطالبه یا عندالاستطاعه بودن مهریه، مشخصات اموال زوج، احتمال انتقال دارایی و هزینههای مسیر را بررسی کنید. از امضای رسید تسویه یا توافق تقسیط بدون مطالعه دقیق خودداری کنید؛ زیرا ممکن است بخشی از حقوق آینده شما را محدود کند. در پروندههای دارای مال مشترک، ادعای انتقال صوری یا اختلاف درباره توان مالی، مشورت با وکیل خانواده میتواند از اقدام اشتباه جلوگیری کند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل در ظفر را ببینید.