آیا فروشنده هنگام انتقال ملک باید بدهیهای شهرداری را پرداخت کند؟ در اغلب معاملات، اخذ عوارض شهرداری از فروشنده برای تسویه عوارض و بدهیهای مرتبط با ملک انجام میشود؛ اما مسئول نهایی پرداخت به نوع عوارض، مقررات شهرداری محل و توافق مندرج در قرارداد بستگی دارد. مبلغ ثابتی برای همه املاک وجود ندارد و عواملی مانند کاربری، مساحت، موقعیت، سالهای بدهی، تراکم ساختمانی، عوارض نوسازی و پسماند بر رقم نهایی اثر میگذارند.
در عمل، فروشنده معمولاً باید بدهیهای ایجادشده تا زمان معامله را مشخص و تسویه کند تا امکان دریافت مفاصاحساب یا گواهی لازم برای انتقال فراهم شود. با این حال، باید میان بدهکار عوارض در برابر شهرداری و طرف مسئول پرداخت در قرارداد تفاوت گذاشت. ممکن است خریدار و فروشنده توافق کنند بخشی از بدهی را خریدار بپردازد، ولی چنین توافقی لزوماً تعهدات قانونی در برابر شهرداری را تغییر نمیدهد.
همچنین عوارض شهرداری با مالیات نقلوانتقال، مالیات بر ارزش افزوده، بدهی آب و برق یا هزینه دفترخانه یکسان نیست. فروشنده باید مشخص کند مطالبه شهرداری بابت کدام عنوان صادر شده است؛ زیرا اعتراض به عوارض نوسازی، عوارض کسبوپیشه، جرایم ساختمانی یا بدهی ناشی از تخلف ساختمانی، مسیر و دلایل متفاوتی دارد.
برای محاسبه دقیق، معمولاً اطلاعات ثبتی و ساختمانی ملک در سامانه یا واحد درآمد شهرداری بررسی میشود. مدارک مورد نیاز ممکن است با توجه به شهر متفاوت باشد، اما معمولاً شامل موارد زیر است:
پس از بررسی سوابق، شهرداری بدهی را بر اساس مقررات و تعرفه همان شهر اعلام میکند. هزینه عملی ممکن است شامل اصل عوارض، جرایم تأخیر، هزینه خدمات و بدهیهای سالهای قبل باشد. بنابراین بدون دانستن شهر، نوع ملک و سابقه پرداخت، اعلام رقم قابل اتکا ممکن نیست.
ابتدا باید درخواست استعلام و محاسبه بدهی در شهرداری محل ثبت شود. پس از صدور برگه محاسبه، مبلغ و عنوان هر بدهی بررسی و در صورت صحت پرداخت میشود. سپس رسید یا مفاصاحساب برای ارائه به دفترخانه دریافت خواهد شد. در بعضی پروندهها، بهویژه املاک دارای ابهام ساختمانی یا تغییر کاربری، فرایند طولانیتر میشود و ممکن است نیاز به بررسی واحد شهرسازی یا کمیسیونهای مربوط وجود داشته باشد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه بهترین وکیل شهرداری در تهران را ببینید.
فرض کنید مریم آپارتمانی را به علی میفروشد و در مبایعهنامه نوشته میشود «تمام بدهیهای ملک تا روز تنظیم سند بر عهده فروشنده است». هنگام مراجعه برای انتقال، شهرداری مبلغی بابت عوارض نوسازی چند سال گذشته و جریمه ساخت مطالبه میکند. اگر مریم برای جلوگیری از تأخیر، مبلغ را بپردازد، میتواند با رسید پرداخت و قرارداد، در صورت فراهم بودن شرایط، آن را از علی مطالبه کند یا در برابر ادعای او دفاع نماید. در این وضعیت، اخذ عوارض شهرداری از فروشنده بهتنهایی نتیجه دعوا را مشخص نمیکند؛ متن قرارداد، تاریخ ایجاد بدهی، عنوان عوارض و مدارک پرداخت اهمیت دارد.
اگر مبلغ مطالبهشده مربوط به ملک یا دوره زمانی اشتباه باشد، مالک باید ابتدا ریز محاسبه و مستند مطالبه را بهصورت کتبی دریافت کند. سپس میتواند از مسیر اداری پیشبینیشده در شهرداری درخواست اصلاح یا اعتراض کند. نگهداری سند، قرارداد، گواهیهای ساختمانی و رسیدهای بانکی اهمیت زیادی دارد. پرداخت بدون بررسی ممکن است اثبات استرداد مبلغ را دشوار کند، هرچند در برخی موارد برای انتقال فوری، پرداخت با حفظ حق اعتراض مطرح میشود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی رایگان را ببینید.
اخذ عوارض شهرداری از فروشنده رویه رایج انتقال ملک است، اما مسئولیت آن باید با توجه به عنوان بدهی، زمان ایجاد، مقررات شهر و متن قرارداد تعیین شود. پیش از امضای معامله، ریز بدهی و وضعیت ساختمانی ملک را استعلام کنید و تعهد پرداخت عوارض را صریح، زماندار و همراه با ضمانت اجرا در قرارداد بنویسید. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در حکیمیه را ببینید.