آیا بانک میتواند بدون اجازه جداگانه هر ماه از حساب مشتری برداشت کند؟ برداشت از حساب بابت اقساط وام توسط بانک در صورتی معتبر است که بر اساس قرارداد تسهیلات، اجازه برداشت مستقیم یا تهاتر مطالبات وجود داشته باشد و مبلغ برداشتشده از حدود بدهی و مفاد قرارداد تجاوز نکند؛ در غیر این صورت، مشتری میتواند به برداشت اعتراض و استرداد وجه را مطالبه کند.
مبنای اصلی این اقدام معمولاً قرارداد وام، فرمهای افتتاح حساب، شرایط عمومی بانکی و اجازهای است که وامگیرنده هنگام دریافت تسهیلات امضا کرده است. در بسیاری از قراردادها، بانک اختیار دارد در سررسید اقساط، مبلغ بدهی را از حسابهای متعلق به مشتری نزد همان بانک برداشت کند. این اختیار با انتقال مالکیت کامل موجودی حساب تفاوت دارد و فقط باید در محدوده طلب قابل مطالبه اعمال شود.
اگر قرارداد چنین اجازهای نداده باشد، برداشت خودکار میتواند محل ایراد باشد. همچنین بانک نمیتواند مبلغی بیش از قسط سررسیدشده، خسارت و هزینههایی که مبنای قراردادی یا قانونی دارند برداشت کند. وجود بدهی بهتنهایی همیشه به معنای مجاز بودن هر نوع برداشت نیست؛ متن قرارداد، وضعیت سررسید و سوابق پرداخت باید بررسی شود.
اعتراض زمانی جدیتر است که یکی از وضعیتهای زیر وجود داشته باشد:
در چنین مواردی، برداشت از حساب بابت اقساط وام توسط بانک لزوماً غیرقانونی محسوب نمیشود، اما بانک باید بتواند مبنای قراردادی، مبلغ و زمان برداشت را توضیح دهد.
ابتدا باید از شعبه یا واحد پاسخگویی بانک، ریز گردش حساب، مانده تسهیلات، جدول اقساط و مستند برداشت را بهصورت کتبی درخواست کنید. مدارک مهم عبارتاند از:
پس از ثبت اعتراض در بانک، در صورت بینتیجه ماندن، میتوان موضوع را از مسیرهای نظارتی بانکی پیگیری کرد. اگر مطالبه استرداد وجه، خسارت یا اثبات غیرمجاز بودن برداشت مطرح باشد، طرح دعوا در مرجع قضایی صالح و تنظیم خواسته دقیق اهمیت دارد. پیش از اقدام، باید مشخص شود دعوا علیه بانک، شرکت طرف قرارداد یا هر دو مطرح میشود.
فرض کنید مریم قسط خرداد را از طریق درگاه بانکی پرداخت کرده و رسید آن را در اختیار دارد، اما بانک در تاریخ سررسید، همان قسط را از حساب جاری او نیز کسر میکند. در این وضعیت، برداشت از حساب بابت اقساط وام توسط بانک نسبت به مبلغ تکراری قابل اعتراض است. مریم باید رسید پرداخت، گردش حساب و جدول تسهیلات را ارائه کند. اگر بانک اشتباه را نپذیرد، او میتواند استرداد مبلغ اضافی و در صورت وجود شرایط، جبران خسارت اثباتشده را مطالبه کند؛ نتیجه نهایی به بررسی اسناد و مفاد قرارداد بستگی دارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی قضایی را ببینید.
پیش از امضای قرارداد، بندهای مربوط به برداشت مستقیم، حسابهای مشمول، زمان اعمال اختیار و نحوه محاسبه بدهی را دقیق بخوانید. پرداخت اقساط را فقط با رسید معتبر انجام دهید و گردش حساب را پس از هر سررسید بررسی کنید. اگر قصد تسویه دارید، گواهی تسویه و تأیید کتبی توقف برداشت را دریافت کنید. همچنین بستن حساب بدون تعیین تکلیف قرارداد، الزاماً اختیار قراردادی بانک را از بین نمیبرد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره رایگان حقوقی قوه قضاییه را ببینید.
برداشت از حساب بابت اقساط وام توسط بانک معمولاً بر پایه اجازه قراردادی انجام میشود، اما این اختیار نامحدود نیست. کنترل قرارداد، تطبیق مبلغ برداشت با بدهی و جمعآوری مدارک، نخستین گامهای اعتراض هستند. در موارد پیچیده، بررسی اسناد توسط وکیل یا مشاور حقوقی بانکی میتواند از طرح ادعای نادرست و تحمیل هزینه اضافی جلوگیری کند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل در شهر ری را ببینید.