آیا پس از تقسیط مهریه میتوان تمام مبلغ را یکجا مطالبه کرد؟ تبدیل مهریه اقساطی به مهریه حال معمولاً خودکار نیست و به علت تقسیط، وضعیت مالی زوج، مفاد حکم یا توافق و پرداخت یا عدم پرداخت اقساط بستگی دارد. اگر اقساط به موجب حکم اعسار تعیین شده باشد، زوجه باید تغییر شرایط مالی شوهر یا تخلف او از پرداخت را در مرجع صالح اثبات و درخواست قانونی خود را مطرح کند.
در بسیاری از عقدنامهها مهریه عندالمطالبه است؛ یعنی اصل دین با مطالبه زوجه قابل درخواست است. با این حال، اگر زوج اعسار خود را ثابت کند، دادگاه ممکن است پرداخت محکومبه را به پیشقسط و اقساط دورهای تقسیم کند. این تصمیم لزوماً به معنای از بین رفتن وصف عندالمطالبه نیست، بلکه شیوه اجرای بدهی را متناسب با توان مالی بدهکار تعیین میکند. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه بهترین وکیل مهریه در تهران را ببینید.
بنابراین، زوجه نمیتواند صرفاً به استناد اینکه مهریه در عقدنامه حال بوده، بدون توجه به حکم تقسیط، کل مبلغ را فوراً از طریق اجرا دریافت کند. در مقابل، حکم تقسیط نیز همیشگی و غیرقابل تغییر نیست و با تغییر اوضاع مالی یا ایجاد تخلف، امکان بررسی مجدد وجود دارد.
مهمترین مبنا، اثبات توانایی مالی زوج یا تغییر وضعیت او پس از صدور حکم اعسار است. خرید مال ارزشمند، دریافت درآمد مستمر، انتقال دارایی برای فرار از پرداخت، پرداخت بدهیهای سنگین دیگر یا آشکار شدن اموالی که هنگام رسیدگی معرفی نشدهاند، میتواند در ارزیابی دادگاه مؤثر باشد؛ اما هیچکدام به تنهایی نتیجه قطعی ایجاد نمیکند.
برای تبدیل مهریه اقساطی به مهریه حال باید اسناد مربوط به عقدنامه، حکم تقسیط، سوابق پرداخت، گواهی عدم پرداخت اقساط و دلایل مالی جدید زوج گردآوری شود. اطلاعات مربوط به خودرو، ملک، حساب بانکی، شغل، شرکت یا درآمد مستمر، در صورت قانونی بودن شیوه دستیابی، میتواند برای تحقیق و بررسی ارائه شود.
درخواست باید از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی و با توجه به پرونده اصلی، مرجع صادرکننده رأی یا واحد اجرای مربوط ثبت شود. دادگاه ممکن است از مراجع رسمی استعلام بگیرد و پس از شنیدن دفاع زوج تصمیم بگیرد. صرف ادعای متمکن بودن، بدون دلیل قابل بررسی، معمولاً برای تغییر حکم کافی نیست.
فرض کنید علی به پرداخت ۳۰۰ سکه محکوم شده و پس از پذیرش اعسار، یک سکه پیشقسط و هر شش ماه یک سکه برای او تعیین شده است. همسر او بعداً مدارکی درباره مالکیت یک واحد تجاری و درآمد ثابت علی پیدا میکند. در این وضعیت، طرح درخواست تبدیل مهریه اقساطی به مهریه حال ممکن است قابل بررسی باشد؛ اما نتیجه به ارزش دارایی، زمان مالکیت، توان پرداخت و صحت مدارک بستگی دارد. اگر فقط شایعه یا تصویر بدون منشأ معتبر ارائه شود، احتمال پذیرش درخواست کاهش مییابد.
یکی از اشتباهات، برابر دانستن «حال بودن دین» با «قابلیت وصول فوری تمام مبلغ» است. همچنین توقیف هر مال لزوماً به معنای توانایی پرداخت کل مهریه نیست؛ زیرا ارزش مال، مالکیت، بازداشتهای قبلی و امکان فروش آن بررسی میشود. بهتر است پیش از اقدام برای تبدیل مهریه اقساطی به مهریه حال، متن حکم، وضعیت پرداخت و دلایل مالی موجود توسط وکیل یا مشاور حقوقی بررسی شود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی مهریه را ببینید.
تقسیط، روش اجرای مهریه است و در صورت تغییر شرایط یا تخلف قابل بازبینی خواهد بود. زوجه برای مطالبه یکجای مانده بدهی باید دلیل مشخص، سند قابل ارزیابی و درخواست مناسب ارائه کند؛ در غیر این صورت، اصل حکم اقساطی تا زمان اصلاح قضایی معتبر و لازمالاتباع خواهد بود. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل طلاق پاکدشت را ببینید.