آیا اگر ماموران موتورسوار هنگام تعقیب، توقف یا کنترل خودرو به ماشین آسیب بزنند، مالک میتواند خسارت بگیرد؟ بله؛ تخریب ماشین توسط ماموران موتور سوار در صورتی که خارج از حدود ضرورت و وظیفه یا همراه با بیاحتیاطی و رفتار عمدی باشد، قابل پیگیری اداری، کیفری و حقوقی است؛ البته نتیجه به مدارک، نحوه وقوع حادثه و اثبات ارتباط میان رفتار مامور و خسارت بستگی دارد.
صرف مأمور بودن، مجوز آسیبزدن به اموال مردم نیست. اگر مامور برای اجرای دستور قانونی و در حد ضرورت اقدام کرده باشد، ارزیابی مسئولیت با توجه به شرایط حادثه انجام میشود. در مقابل، ضربه عمدی به خودرو، شکستن شیشه، استفاده نامتناسب از وسیله نقلیه، تعقیب پرخطر یا واردکردن خسارت پس از پایان مقاومت میتواند مبنای مطالبه جبران خسارت و در برخی وضعیتها، رسیدگی کیفری باشد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل کیفری تلفنی را ببینید.
باید میان «تصادف در جریان مأموریت» و «تخریب عمدی» تفاوت گذاشت. تصادف ممکن است ناشی از تقصیر یا بیاحتیاطی باشد و معمولاً با گزارش کارشناسی بررسی میشود؛ اما تخریب عمدی نیازمند اثبات قصد یا دستکم قرائن قوی درباره رفتار عامدانه است. همچنین اگر خسارت به علت اقدام خود راننده یا شخص ثالث ایجاد شده باشد، انتساب آن به ماموران دشوارتر خواهد بود.
در پرونده تخریب ماشین توسط ماموران موتور سوار، ثبت فوری وضعیت خودرو و جمعآوری دلیل اهمیت زیادی دارد. عکس و فیلم باید از فاصله مناسب، پلاک یا مشخصات موتور، لباس و چهره ماموران، محل حادثه و آثار ضربه تهیه شود. از تعمیر خودرو پیش از تأمین دلیل یا بازدید کارشناس نیز، جز در موارد ضروری، خودداری کنید.
ابتدا مشخصات زمان، مکان، مسیر حرکت، تعداد ماموران و شرح دقیق رفتار را یادداشت کنید. سپس حادثه را از مسیر انتظامی یا قضایی گزارش دهید و در صورت وجود خسارت، درخواست کارشناسی و تأمین دلیل مطرح کنید. شکایت اداری نزد واحدهای نظارتی مانند سامانه مربوط به بازرسی پلیس میتواند برای بررسی عملکرد مامور مفید باشد، اما جای شکایت قضایی و مطالبه خسارت را نمیگیرد.
مرجع قضایی صالح بر اساس نوع رفتار، هویت ماموران و ارتباط عمل با وظیفه آنان تعیین میشود و ممکن است موضوع در مرجع عمومی یا نظامی بررسی شود. برای دریافت هزینه تعمیر، باید رابطه مستقیم خسارت با اقدام مامور و میزان زیان اثبات شود. مطالبه خسارت معنوی یا هزینههای جانبی نیز خودکار پذیرفته نمیشود و به دلیل و مبنای قانونی نیاز دارد.
فرض کنید دو مامور موتورسوار برای متوقفکردن خودرویی بدون ارتکاب تخلف خطرناک، از کنار آن ضربه زده و آینه و گلگیر را شکستهاند. مالک با تهیه فیلم دوربین مغازه، شهادت شاهدان، گزارش کارشناسی و ثبت شکایت، میتواند ادعا کند تخریب ماشین توسط ماموران موتور سوار ناشی از اقدام نامتناسب بوده است. با این حال، موفقیت او قطعی نیست و مرجع رسیدگی باید بررسی کند آیا خودرو در حال فرار بوده، دستور توقف صادر شده و استفاده از زور ضرورت داشته یا خیر. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی وکیل کیفری در تهران را ببینید.
برای پیگیری تخریب ماشین توسط ماموران موتور سوار، واکنش سریع، حفظ صحنه، ثبت خسارت و شناسایی ماموران ضروری است. از درگیری یا انتشار اتهام بدون دلیل خودداری کنید و میان گزارش نظارتی، شکایت کیفری و دادخواست جبران خسارت تفاوت بگذارید. بررسی پرونده توسط وکیل یا مشاور حقوقی، بهویژه هنگام اختلاف درباره قانونیبودن مأموریت یا میزان خسارت، میتواند از طرح ادعای ناقص جلوگیری کند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در دیلمان را ببینید.