آیا انتقال مال به صورت صلح عمری بدون آمدن متصالح به دفترخانه امکانپذیر است؟ در بسیاری از موارد، تنظیم سند رسمی صلح عمری بدون حضور متصالح با حضور وکیل یا نماینده قانونی او امکان دارد؛ اما اصل بر این است که متصالح باید قبول خود را به شکل معتبر اعلام کند و دفترخانه نیز مدارک و حدود اختیار نماینده را احراز نماید. بنابراین، صرف توافق شفاهی یا امضای یکطرفه مصالح، همیشه برای ایجاد و ثبت قرارداد کافی نیست.
در صلح عمری، مالک در زمان حیات خود مال را به دیگری منتقل میکند، اما معمولاً حق استفاده و انتفاع از مال را تا پایان عمر برای خود نگه میدارد. این قرارداد با وصیت تفاوت دارد؛ زیرا وصیت اصولاً برای پس از فوت اثر میکند و محدودیتهای خاص خود را دارد. همچنین صلح عمری الزاماً هبه نیست و میتواند معوض یا بلاعوض تنظیم شود. مفاد دقیق سند، از جمله حق سکونت، اجاره دادن، دریافت منافع و امکان انتقال مال، باید روشن و بدون ابهام درج شود.
چنانچه متصالح به شخص دیگری وکالتنامه رسمی با اختیار صریح برای قبول صلح، امضای سند و انجام امور ثبتی داده باشد، معمولاً نماینده میتواند به جای او حاضر شود. در تنظیم سند رسمی صلح عمری بدون حضور متصالح، وکالتنامه باید معتبر، قابل استعلام و متضمن اختیار مورد نیاز باشد. اگر متصالح محجور باشد، ولی، قیم یا سرپرست قانونی او باید مطابق حدود اختیار قانونی اقدام کند. دفترخانه ممکن است با توجه به وضعیت سند، حضور شخص، ارائه رضایتنامه رسمی یا تکمیل تشریفات دیگری را لازم بداند.
در عمل، پیش از مراجعه، بهتر است تصویر مدارک برای دفترخانه ارسال شود تا نقص احتمالی مشخص شود. هزینه تنظیم سند نیز رقم ثابتی برای همه پروندهها ندارد و به ارزش معاملاتی یا نوع مال، حقالثبت، حقالتحریر، مالیات و استعلامهای مربوط وابسته است.
ابتدا طرفین یا نماینده آنان متن و هدف صلح را به دفترخانه اعلام میکنند. سپس مالکیت، هویت، اهلیت و حدود اختیار وکیل بررسی و استعلامهای لازم انجام میشود. پس از تنظیم پیشنویس، مفاد سند برای حاضر یا نماینده قانونی قرائت میشود و امضا و اثر انگشت اشخاص واجد صلاحیت دریافت خواهد شد. به همین دلیل، تنظیم سند رسمی صلح عمری بدون حضور متصالح به معنای حذف رضایت او نیست؛ بلکه رضایت باید از طریق نماینده مجاز یا سند معتبر دیگری قابل احراز باشد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل برای مشاوره حقوقی رایگان را ببینید.
فرض کنید پدر، آپارتمان خود را با حفظ حق سکونت مادامالعمر به دخترش صلح میکند. دختر در شهر دیگری اقامت دارد و پیشتر به برادرش وکالت رسمی با اختیار قبول صلح و امضای سند داده است. در این وضعیت، اگر وکالتنامه معتبر باشد و دفترخانه آن را کافی بداند، برادر میتواند از طرف دختر سند را امضا کند. در چنین پروندهای، تنظیم سند رسمی صلح عمری بدون حضور متصالح ممکن است، اما نتیجه نهایی به متن وکالتنامه، وضعیت ثبتی ملک و تشخیص دفترخانه وابسته است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی رایگان شبانه روزی را ببینید.
نبودن متصالح مانع قطعی تنظیم صلح عمری نیست، ولی قبول قرارداد و اختیار امضاکننده باید به صورت رسمی و قابل اثبات وجود داشته باشد. پیش از هر اقدام، متن وکالتنامه، وضعیت ملک و شروط حق انتفاع را با دفترخانه بررسی کنید تا از تنظیم سند ناقص، اختلاف خانوادگی یا ادعای بیاعتباری قرارداد جلوگیری شود. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در منطقه ۱۵ تهران را ببینید.