آیا برای وصول مهریه میتوان خانه همسر را توقیف کرد؟ بله، توقیف خونه بابت مهریه در صورتی امکانپذیر است که ملک به نام زوج باشد، مستثنیات دین محسوب نشود و میزان بدهی یا شرایط قانونی، توقیف آن را توجیه کند. البته خانه محل سکونت زوج و خانوادهاش ممکن است در حد شأن و نیاز متعارف، از توقیف مستثنی باشد؛ بنابراین مالکیت شوهر بهتنهایی برای فروش ملک کافی نیست.
زن میتواند برای مطالبه مهریه از دادگاه خانواده یا اجرای ثبت اقدام کند. پس از تشکیل پرونده اجرایی و شناسایی ملک، مرجع اجرا وضعیت ثبتی، مالکیت، ارزش و کاربری آن را بررسی میکند. اگر خانه متعلق به زوج باشد و در رهن، بازداشت قبلی یا مالکیت شخص دیگری نباشد، امکان توقیف آن وجود دارد. در صورت وجود بدهیهای متعدد، تقدم توقیفها و حقوق طلبکاران دیگر نیز اهمیت پیدا میکند. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل برای گرفتن مهریه را ببینید.
مهمترین محدودیت، مستثنیات دین است. خانهای که برای سکونت ضروری زوج و افراد تحت تکفل اوست، معمولاً تا میزان متعارف و متناسب با شأن خانوادگی، قابل توقیف و فروش نیست. اما اگر ملک بیش از نیاز عرفی باشد، چند واحد مسکونی وجود داشته باشد یا ارزش آن بهطور آشکار با وضعیت زندگی زوج تناسب نداشته باشد، ممکن است بخش مازاد یا خود ملک، با رعایت تشریفات قانونی، برای پرداخت بدهی استفاده شود. تشخیص نهایی به اوضاع پرونده و نظر مرجع اجرا بستگی دارد.
برای توقیف خونه بابت مهریه معمولاً این مسیر طی میشود:
سند ازدواج یا رونوشت رسمی آن، مدارک هویتی، اجراییه، اطلاعات ثبتی ملک و مستندات مربوط به نشانی یا مالکیت، از مدارک مهم هستند. توقیف با فروش تفاوت دارد؛ توقیف فقط مانع نقلوانتقال و تصرف حقوقی مالک میشود، اما فروش نیازمند رعایت مراحل ارزیابی و مزایده است.
اگر ملک در رهن بانک باشد، حق مرتهن بر آن مقدم است و توقیف طلب مهریه لزوماً باعث نادیده گرفتن حقوق بانک نمیشود. همچنین در ملک مشاع، فقط سهم متعلق به زوج قابل توقیف است، نه سهم سایر مالکان. انتقال ملک پس از ایجاد بدهی نیز میتواند موضوع بررسی جداگانه قرار گیرد؛ بااینحال، صرف انتقال، بدون احراز قصد فرار از دین و شرایط قانونی، نتیجه قطعی خاصی ندارد.
فرض کنید مریم برای توقیف خونه بابت مهریه اقدام کرده و همسرش مالک یک آپارتمان ۱۸۰ متری و یک واحد کوچکتر است. اگر زوج در واحد ۱۸۰ متری سکونت داشته باشد، مرجع اجرا ابتدا نیاز واقعی و شأن خانوادگی او را بررسی میکند. ممکن است واحد کوچکتر، در صورت نبود مانع ثبتی، قابل توقیف باشد؛ اما نتیجه به ارزش املاک، تعداد افراد خانواده، محل سکونت و وضعیت مالی طرفین وابسته است. بنابراین نمیتوان بدون مشاهده اسناد، فروش قطعی خانه را وعده داد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره وکیل برای مهریه را ببینید.
توقیف خونه بابت مهریه امکان قانونی دارد، اما مستثنیات دین، رهن، مالکیت مشاع و بازداشتهای قبلی میتوانند آن را محدود کنند. پیش از اقدام، بهتر است سند ملک، وضعیت ثبتی و مناسب بودن مسیر اجرای ثبت یا دادگاه بررسی شود. ارائه اطلاعات نادرست درباره مالکیت یا پنهان کردن دارایی نیز میتواند روند پرونده را پیچیده کند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل طلاق در پردیس را ببینید.