اگر خودرو با سرمایه دو یا چند نفر خریداری شده باشد، تکلیف ماشین شراکتی در برگ سبز به مدارک خرید، میزان سهم هر شریک و نحوه ثبت مالکیت در سامانه راهور بستگی دارد؛ بنابراین نام یک نفر در برگ سبز، همیشه بهتنهایی دلیل قطعی مالکیت انحصاری او نیست. با این حال، برای جلوگیری از اختلاف، بهتر است سهم شرکا از ابتدا بهصورت روشن در قرارداد و اسناد قابل اثبات درج شود.
برگ سبز، سابقه مالکیت و مشخصات مالک یا مالکان ثبتشده خودرو را نشان میدهد؛ اما شیوه ثبت چند مالک ممکن است به رویه اجرایی مرکز تعویض پلاک، مدارک ارائهشده و وضعیت پرونده بستگی داشته باشد. در برخی موارد، خودرو در سوابق راهور به نام یک شخص ثبت میشود، در حالی که اشخاص دیگر با قرارداد، رسید پرداخت وجه یا مدارک مشارکت، ادعای سهم دارند.
اگر قرار است خودرو واقعاً بهصورت مشاع متعلق به چند نفر باشد، باید سهم هر شخص، مبلغ پرداختی، نحوه استفاده، مسئولیت هزینهها و روش فروش یا خروج از شراکت در یک قرارداد کتبی مشخص شود. ثبت نام یک شریک بهعنوان مالک رسمی، ریسک اختلاف آینده را افزایش میدهد و ممکن است اثبات سهم دیگران را دشوار کند؛ هرچند لزوماً ادعای آنان را از بین نمیبرد.
در اختلافات مربوط به تکلیف ماشین شراکتی در برگ سبز، دادگاه معمولاً مجموعه دلایل و قرائن را بررسی میکند و صرف ادعا کافی نیست. مدارک مؤثر میتواند شامل موارد زیر باشد:
هیچیک از این مدارک بهتنهایی در همه پروندهها نتیجه یکسانی ندارد. ارزش اثباتی آنها به تاریخ تنظیم، ارتباط با معامله، اصالت و هماهنگی با سایر شواهد بستگی دارد.
هر شریک اصولاً فقط نسبت به سهم خود اختیار دارد و نمیتواند بدون رضایت شرکای دیگر، کل مال مشترک را بهطور معتبر منتقل کند؛ مگر اینکه از طرف آنان وکالت یا اختیار قانونی داشته باشد. انتقال سهم مشاع نیز باید با رعایت حقوق سایر شرکا انجام شود. اگر یک نفر خودرو را در اختیار گرفته باشد، این موضوع بهتنهایی مالکیت انحصاری ایجاد نمیکند؛ اما استفاده بدون توافق میتواند موجب مطالبه خسارت یا اجرتالمثل، با توجه به شرایط پرونده، شود.
ابتدا باید قراردادها، پرداختها و سوابق ثبتشده از راهور بررسی شود. سپس شرکا میتوانند با توافق، برای اصلاح سوابق یا تنظیم سند مناسب اقدام کنند. اگر توافق ممکن نباشد، شخص ذینفع باید با توجه به هدف خود، مانند اثبات مالکیت سهم، الزام به انتقال یا رفع ممانعت از استفاده، دعوای مناسب را در مرجع صالح مطرح کند. تشخیص مرجع، عنوان دقیق دعوا و مدارک لازم به وضعیت ثبت خودرو و خواسته شخص بستگی دارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره وکیل حقوقی رایگان را ببینید.
فرض کنید علی شصت درصد و رضا چهل درصد بهای خودرو را پرداخت کردهاند، اما برگ سبز فقط به نام علی صادر شده است. رضا با ارائه رسیدهای بانکی و پیامهایی درباره سهم چهلدرصدی، میتواند برای اثبات ادعای خود اقدام کند. در این وضعیت، تکلیف ماشین شراکتی در برگ سبز صرفاً با مشاهده نام علی تعیین نمیشود و دادگاه، قصد طرفین و مجموعه دلایل را بررسی میکند؛ نتیجه نیز به اعتبار مدارک و نحوه طرح دعوا وابسته است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره وکیل رایگان 24 ساعته را ببینید.
برای پیشگیری از اختلاف، سهم هر شریک باید پیش از خرید یا همزمان با آن، مکتوب و قابل اثبات شود. برگ سبز اهمیت زیادی دارد، اما ممکن است با رابطه واقعی مالی طرفین یکسان نباشد. در تکلیف ماشین شراکتی در برگ سبز، توافق کتبی، ثبت دقیق سهمها و نگهداری مدارک پرداخت، مهمترین اقدامات پیشگیرانه هستند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل صادقیه را ببینید.