آیا برای تأسیس تعاونی باید سرمایه مشخصی فراهم کرد؟ بله؛ حداقل سرمایه برای ثبت شرکت تعاونی در رویه معمول ثبت، ۱۰ میلیون ریال است، اما این مبلغ فقط حداقل سرمایه اسمی محسوب میشود و با سرمایه واقعی موردنیاز برای فعالیت تعاونی تفاوت دارد. مبلغ نهایی باید در اساسنامه، طرح توجیهی و مدارک ارائهشده به مرجع تعاون و اداره ثبت شرکتها درج شود و اعضا نیز باید سهم خود را مطابق تعهدشان تأمین کنند.
سرمایه تعاونی از مجموع آورده نقدی و غیرنقدی اعضا تشکیل میشود. در زمان ثبت، سرمایه اسمی نباید از حداقل مقرر در مقررات و رویه اجرایی کمتر باشد؛ بااینحال، تعاونیهایی که برای فعالیت خود به تجهیزات، ملک، نیروی انسانی یا سرمایه در گردش نیاز دارند، باید سرمایه بیشتری پیشنهاد کنند. بنابراین حداقل سرمایه برای ثبت شرکت تعاونی به معنای کف قانونی و اداری است، نه مبلغی که برای آغاز موفق کسبوکار کافی باشد.
در بسیاری از پروندهها، بخشی از سرمایه تعهدشده باید پیش از ثبت پرداخت و در حساب تعاونی در شرف تأسیس سپرده شود. میزان پرداخت اولیه، نحوه ارزیابی آورده غیرنقدی و مدارک بانکی ممکن است بر اساس نوع تعاونی، دستورالعملهای وزارت تعاون و نظر مرجع صادرکننده مجوز متفاوت باشد. به همین دلیل، نباید صرفاً با اتکا به سرمایه اسمی، برنامه مالی شرکت را تنظیم کرد.
سرمایه اسمی مبلغی است که در اساسنامه و اظهارنامه ثبت میشود؛ سرمایه پرداختشده بخشی از آن است که واقعاً به حساب تعاونی واریز یا به شرکت تسلیم شده است. اعضا ممکن است کل سرمایه را در زمان تأسیس نپردازند، اما تعهد آنان نسبت به مبلغ پذیرفتهشده باقی میماند. عدم پرداخت سهم تعهدشده میتواند موجب مطالبه وجه، محدودیت در استفاده از حقوق عضویت یا ایجاد مسئولیت داخلی برای عضو شود.
آورده غیرنقدی نیز باید قابل انتقال، دارای ارزش قابل اثبات و مورد قبول شرکت باشد. برای نمونه، ماشینآلات، خودرو یا ملک باید با اسناد مالکیت و ارزیابی معتبر معرفی شود. درج ارزش غیرواقعی در سرمایه، علاوه بر ایجاد اختلاف میان اعضا، میتواند اعتبار مدارک ثبت و تصمیمات مالی تعاونی را با مشکل مواجه کند.
حداقل تعداد اعضا، میزان سهم قابل خریداری، شرایط عضویت و درصد سرمایه متعلق به اعضا نیز باید با مقررات نوع تعاونی هماهنگ باشد. تعاونی تولیدی، توزیعی، مسکن یا مصرف ممکن است از نظر مجوز و نیاز مالی شرایط یکسانی نداشته باشد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حضوری وکیل را ببینید.
فرض کنید هفت نفر برای تأسیس تعاونی خدماتی اقدام کردهاند و در اساسنامه، حداقل سرمایه برای ثبت شرکت تعاونی را به صورت مساوی میان خود تقسیم کردهاند. یکی از اعضا آورده غیرنقدی شامل یک دستگاه خودرو معرفی میکند، اما پس از ثبت مشخص میشود خودرو متعلق به شخص دیگری بوده است. در این وضعیت، صرف درج خودرو در صورتجلسه مالکیت شرکت را ثابت نمیکند و عضو معرفیکننده ممکن است در برابر تعاونی و سایر اعضا مسئول جبران خسارت باشد. نتیجه نهایی به اسناد مالکیت، نحوه ارزیابی و مفاد توافق اعضا بستگی دارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره قوه قضاییه را ببینید.
حداقل سرمایه برای ثبت شرکت تعاونی معمولاً ۱۰ میلیون ریال در نظر گرفته میشود، اما رقم مناسب به موضوع فعالیت، تعداد اعضا، مجوز تخصصی و هزینههای آغاز کار وابسته است. پیش از ثبت، مبلغ سرمایه، سهم هر عضو، میزان پرداخت اولیه و نحوه انتقال آورده غیرنقدی را دقیقاً در اساسنامه و صورتجلسات مشخص کنید. برای جلوگیری از رد پرونده یا اختلاف بعدی، مدارک بانکی و مالکیت باید با سرمایه اعلامشده مطابقت داشته باشد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل پایه یک در پرند را ببینید.