آیا شاکی پس از صدور اجراییه میتواند از ادامه اجرای آن جلوگیری کند؟ بله؛ درخواست ابطال اجراییه از طرف شاکی باید با ذکر علت، مستندات و مشخصات پرونده به مرجعی ارائه شود که اجراییه را صادر یا عملیات اجرا را اداره میکند. صرف اعلام شفاهی، رضایت خصوصی یا مراجعه به واحد اجرا معمولاً برای بیاثر شدن اجراییه کافی نیست و ممکن است صدور تصمیم قضایی یا اداری لازم باشد.
ابطال اجراییه زمانی مطرح میشود که اصل صدور اجراییه یا مفاد آن با وضعیت حقوقی پرونده سازگار نباشد. برای نمونه، ممکن است بدهی پیش از صدور اجراییه پرداخت شده باشد، طرفین بعداً سازش کرده باشند، اجراییه بیش از مفاد حکم صادر شده باشد یا در محاسبه مبلغ و مشخصات محکومعلیه اشتباه رخ داده باشد. همچنین اگر سند یا رأیی که مبنای اجرا قرار گرفته از اعتبار افتاده یا اجرای آن بهطور قانونی متوقف شده باشد، بررسی ابطال یا اصلاح اجراییه قابل طرح است.
باید میان ابطال اجراییه و توقف عملیات اجرایی تفاوت گذاشت. ابطال، اصل اجراییه را هدف قرار میدهد؛ اما توقف، اقدامی موقت برای جلوگیری از اقداماتی مانند توقیف مال، مزایده یا برداشت وجه است. در موارد فوری، شاکی میتواند همزمان با درخواست ابطال اجراییه از طرف شاکی، ضرورت توقف عملیات را نیز توضیح دهد؛ با این حال، پذیرش توقف به تشخیص مرجع صالح و شرایط پرونده بستگی دارد.
اگر اجراییه بر مبنای حکم دادگاه صادر شده باشد، درخواست معمولاً باید در همان شعبه صادرکننده رأی یا واحد اجرای احکام مربوط پیگیری شود؛ زیرا اجرای حکم زیر نظر مرجع قضایی انجام میگیرد. چنانچه موضوع مربوط به اجراییه ثبتی باشد، مسیر رسیدگی تابع مقررات اجرای اسناد لازمالاجرا و مراجع ثبتی و قضایی مرتبط است. انتخاب مرجع نادرست میتواند موجب تأخیر یا رد درخواست شود؛ بنابراین باید ابتدا نوع اجراییه و صادرکننده آن مشخص شود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه بهترین وکیل اجرای احکام در تهران را ببینید.
مدارک باید رابطه مستقیم با دلیل ابطال داشته باشند. برای مثال، صرف ادعای پرداخت بدون رسید یا دلیل قابل بررسی، الزاماً موجب پذیرش درخواست نمیشود. در درخواست ابطال اجراییه از طرف شاکی باید دقیقاً نوشته شود کدام بخش اجراییه نادرست است و هر سند چگونه آن ادعا را اثبات میکند.
در برخی پروندهها، درخواست ساده برای اصلاح اشتباه اداری کافی است؛ اما اگر درباره اعتبار رأی، پرداخت دین یا آثار قرارداد اختلاف جدی وجود داشته باشد، ممکن است رسیدگی ترافعی و تقدیم دادخواست ضروری شود. ثبت درخواست ابطال اجراییه از طرف شاکی بهتنهایی اجرای اقدامات قبلی را خودکار از بین نمیبرد؛ به همین دلیل باید وضعیت توقیف، مزایده و مهلتهای اعتراض جداگانه بررسی شود.
فرض کنید علی بر اساس حکم قطعی، مبلغی از رضا مطالبه کرده و اجراییه صادر شده است. رضا پیش از شروع اجرا، کل مبلغ را به حساب علی واریز کرده، اما علی با وجود دریافت وجه، عملیات اجرایی را ادامه داده است. رضا با ارائه رسید بانکی و مکاتبات طرفین، درخواست ابطال اجراییه از طرف شاکی را مطرح میکند. اگر مرجع رسیدگی پرداخت کامل و ارتباط آن با همان محکومبه را احراز کند، ممکن است ادامه اجرا متوقف و درباره اعتبار اجراییه تصمیم مقتضی صادر شود؛ نتیجه قطعی، به تاریخ پرداخت و مفاد حکم وابسته است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره وکیل رایگان 24 ساعته را ببینید.
ابطال اجراییه اقدامی فنی است و باید بر پایه دلیل مشخص، مرجع صالح و خواسته درست انجام شود. پیش از ثبت درخواست، نوع اجراییه، مبنای صدور، اقدامات انجامشده و فوریت موضوع را بررسی کنید. اگر خطر مزایده یا انتقال مال وجود دارد، پیگیری توقف عملیات را به تأخیر نیندازید و متن درخواست را با اسناد قابل اثبات هماهنگ کنید. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل دادگستری در تهرانپارس را ببینید.