آیا برای ملکی که فقط قولنامه، مبایعهنامه یا سابقه تصرف دارد میتوان سند رسمی گرفت؟ بله، دریافت سند برای ملک بسته به وضعیت ثبتی، نوع مدرک مالکیت، سابقه ثبت و نداشتن معارض، از طریق اداره ثبت اسناد و املاک یا دادگاه انجام میشود. اگر ملک سابقه ثبتی داشته باشد، مسیر معمولاً اداری و در صورت وجود اختلاف یا نقص اسناد، قضایی خواهد بود.
مهمترین شرط، اثبات رابطه قانونی متقاضی با ملک است. قولنامه عادی بهتنهایی سند رسمی محسوب نمیشود، اما میتواند همراه با مدارک دیگر، مالکیت یا خرید ملک را اثبات کند. همچنین باید وضعیت ملک از نظر حدود، پلاک ثبتی، کاربری، بدهی و مالک یا مالکان قبلی بررسی شود.
مدارک لازم با توجه به پرونده تغییر میکند، اما معمولاً شامل کارت ملی و شناسنامه متقاضی، قولنامهها و مبایعهنامههای زنجیره انتقال، گواهی انحصار وراثت در پروندههای ارثی، مدارک پرداخت ثمن، نقشه ملک، استشهادیه و مدارک مربوط به تصرف است. اگر ملک از مالک قبلی خریداری شده باشد، ارائه مدارک هویتی و سند یا سابقه ثبتی او نیز میتواند روند بررسی را آسانتر کند. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی ارث را ببینید.
در مواردی که سند مالکیت مفقود شده، موضوع «صدور سند مالکیت المثنی» با تبدیل ملک بدون سند متفاوت است. بنابراین پیش از ثبت درخواست، باید مشخص شود که ملک اساساً سند داشته و سند آن از بین رفته است یا تاکنون سند رسمی به نام هیچکس صادر نشده است.
در مسیر اداری، درخواست از طریق سامانه یا واحد ثبتی صالح ثبت میشود، مدارک بررسی و نقشه ملک تهیه میگردد و پس از انتشار آگهی یا انجام تشریفات قانونی، در صورت نبود اعتراض، سند صادر میشود. هزینه دریافت سند برای ملک رقم ثابت و یکسانی ندارد و به ارزش معاملاتی، خدمات نقشهبرداری، عوارض، موقعیت ملک و نوع پرونده بستگی دارد.
اگر مالک رسمی شناخته نشود، فروشنده همکاری نکند، میان اشخاص اختلاف وجود داشته باشد یا ملک با سوابق ثبتی تطبیق نکند، ممکن است طرح دعوا در دادگاه لازم شود. عنوان دعوا بسته به وضعیت پرونده میتواند الزام به تنظیم سند رسمی، اثبات مالکیت، ابطال سند معارض یا تعیین تکلیف ملک فاقد سند باشد. انتخاب نادرست عنوان دعوا ممکن است موجب رد یا طولانی شدن رسیدگی شود.
نرگس خانهای را با دو قولنامه عادی از خریدار قبلی خریداری کرده بود، اما فروشنده نهایی برای حضور در دفترخانه همکاری نمیکرد. بررسی ثبتی نشان داد ملک دارای سابقه و مالک رسمی مشخص است و بازداشت یا انتقال معارض ندارد. در این وضعیت، دریافت سند برای ملک از طریق دعوای الزام به تنظیم سند رسمی قابل پیگیری بود؛ با این حال، نتیجه نهایی به اعتبار زنجیره قراردادها، پرداخت ثمن، احراز هویت فروشندگان و نبود ایراد در حدود ملک بستگی داشت. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی حضوری را ببینید.
برای دریافت سند برای ملک، ابتدا باید سابقه ثبتی و وضعیت حقوقی آن استعلام شود و سپس مسیر اداری یا قضایی مناسب انتخاب گردد. اتکا به تصرف طولانی یا قولنامه بدون بررسی مالک رسمی، خطر معامله معارض و رد درخواست را افزایش میدهد. جمعآوری همه قراردادها، تهیه نقشه دقیق و مشورت با کارشناس ثبتی یا وکیل، پیش از هر اقدام رسمی اهمیت زیادی دارد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در بومهن را ببینید.