چگونه میتوان میزان آسیبدیدگی و حقوق ناشی از آن را تعیین کرد؟ پاسخ این است که در صد از کار افتادگی باید توسط مرجع پزشکی صالح و بر اساس نوع آسیب، شدت نقص عضو، ارتباط آن با کار و آثار آن بر توانایی شغلی فرد تعیین شود؛ بنابراین یک عدد ثابت برای همه پروندهها وجود ندارد. در پروندههای تأمین اجتماعی، نظر کمیسیون پزشکی و در حوادث ناشی از کار، مدارک درمانی، گزارش حادثه و نظر کارشناسی اهمیت اساسی دارد.
تشخیص در صد از کار افتادگی صرفاً با ادعای فرد یا شدت درد انجام نمیشود. پزشک و کمیسیون، نقص ایجادشده، دائمی یا موقت بودن آن، محدودیت حرکتی، تأثیر آسیب بر شغل و امکان ادامه فعالیت را بررسی میکنند. ازکارافتادگی ممکن است کلی، جزئی یا ناشی از حادثه تلقی شود و هرکدام آثار متفاوتی بر مستمری، غرامت یا مزایای بیمهای دارد.
باید میان «نقص پزشکی» و «ناتوانی شغلی» تفاوت گذاشت. ممکن است آسیب از نظر پزشکی قابل توجه باشد، اما فرد همچنان بتواند شغل سابق یا شغل دیگری را انجام دهد. برعکس، آسیب ظاهراً محدود در یک شغل تخصصی میتواند توانایی کاری شخص را به شکل جدی کاهش دهد. نتیجه نهایی به مدارک و تشخیص مرجع صالح وابسته است.
مدارک باید زنجیره روشنی میان حادثه یا بیماری و ناتوانی فعلی ایجاد کنند. معمولاً ارائه موارد زیر مفید است:
کامل بودن مدارک به تنهایی نتیجه مشخصی را تضمین نمیکند، اما نبود گزارش اولیه حادثه یا فاصله طولانی میان حادثه و مراجعه پزشکی میتواند اثبات رابطه سببیت را دشوار کند. در چنین وضعی، اظهارات شاهدان، سوابق درمانی و نظر کارشناس نیز اهمیت پیدا میکند.
اگر شخص با تشخیص کمیسیون موافق نباشد، باید در مهلت اعلامشده در ابلاغ یا دستورالعمل مرجع مربوط، درخواست بررسی مجدد یا اعتراض ثبت کند. مرجع رسیدگی ممکن است پرونده را به کمیسیون بالاتر ارجاع دهد و معاینه دوباره یا مدارک تکمیلی بخواهد. اعتراض شفاهی یا صرف نارضایتی کافی نیست؛ بهتر است ایرادهای پزشکی، مدارک جدید و دلیل ناسازگاری نظر کمیسیون با وضعیت واقعی فرد بهصورت روشن ارائه شود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه بهترین وکیل کمیسیون پزشکی در تهران را ببینید.
در اختلافات مربوط به کارفرما، بیمه یا مسئول حادثه، مراجعه به اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی، سازمان تأمین اجتماعی یا دادگاه صالح، حسب موضوع، ممکن است لازم باشد. مرجع مناسب به این بستگی دارد که خواسته فرد دریافت مستمری، غرامت نقص عضو، مطالبه خسارت یا اعتراض به رابطه کاری باشد.
فرض کنید کارگری در محل کار از ناحیه دست آسیب دیده و پس از درمان، حرکت دو انگشت او محدود شده است. کمیسیون در صد از کار افتادگی را کمتر از میزان مورد انتظار او اعلام میکند. کارگر میتواند با ارائه گزارش حادثه، تصاویر قبل و بعد از درمان، نظر جراح و شرح دقیق وظایف شغلی خود اعتراض کند؛ اما صرف دشواری مالی یا درد subjektive، بدون دلیل پزشکی، الزاماً موجب افزایش میزان تعیینشده نمیشود. نتیجه نهایی به بررسی مرجع پزشکی و احراز ارتباط آسیب با کار بستگی دارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی پزشکی را ببینید.
امضای تسویهحساب بدون بررسی آثار پزشکی، مراجعه دیرهنگام، اعلام نکردن حادثه به کارفرما، حذف سوابق بیماریهای قبلی یا ارائه مدارک ناقص از اشتباهات رایج است. همچنین نباید غرامت نقص عضو را با مستمری ازکارافتادگی کلی یکی دانست؛ شرایط، مرجع تشخیص و آثار مالی این دو متفاوت است. برای تعیین دقیق در صد از کار افتادگی، بررسی پرونده توسط پزشک متخصص و مشاور حقوقی آشنا با مقررات بیمه و کار میتواند از طرح ادعای نادرست جلوگیری کند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل در بومهن را ببینید.