آیا ناتوانی مالی زوجه برای پرداخت هزینه طرح دعوای مهریه پذیرفته نشده است؟ در این وضعیت، رد اعسار از هزینه دادرسی مطالبه مهریه یعنی دادگاه دلایل ارائهشده برای ناتوانی مالی را کافی ندانسته و پرداخت هزینه دادرسی را لازم تشخیص داده است؛ بااینحال، این تصمیم به معنای رد اصل مهریه یا بیحقی خواهان نیست.
اعسار زمانی پذیرفته میشود که شخص ثابت کند، با توجه به دارایی، درآمد و وضعیت زندگی خود، توان پرداخت هزینه دادرسی را ندارد. صرف نداشتن شغل یا ادعای مشکلات مالی برای دادگاه کافی نیست. موارد زیر میتواند احتمال رد درخواست را افزایش دهد:
شهادت شهود باید ناظر به وضعیت مالی واقعی خواهان باشد، نه صرفاً تأیید رابطه خانوادگی یا اطلاع کلی از مشکلات او. پنهان کردن دارایی نیز میتواند اعتبار درخواست را بهشدت تضعیف کند.
نخست باید متن تصمیم و تاریخ ابلاغ آن بررسی شود؛ زیرا امکان اعتراض و مرجع رسیدگی به نوع تصمیم، مرحله پرونده و مقررات قابل اجرا بستگی دارد. در بسیاری از موارد، تصمیم مربوط به اعسار قابلیت اعتراض در مرجع بالاتر را دارد، اما مهلت آن از تاریخ ابلاغ محاسبه میشود و نباید بدون بررسی ابلاغیه، زمان اعتراض را فرض کرد.
در اعتراض، تکرار ادعای ناتوانی کافی نیست. بهتر است مدارکی مانند اجارهنامه، گواهی درآمد یا بیکاری، سوابق پرداخت بدهی، هزینههای ضروری زندگی، مدارک افراد تحت تکفل و گردش حسابهای مرتبط ارائه شود. اگر دادگاه اصل ناتوانی کامل را نپذیرد، بسته به شرایط پرونده ممکن است موضوع تقسیط یا پرداخت مرحلهای هزینه مطرح شود؛ این نتیجه قطعی نیست و به تشخیص مرجع رسیدگی وابسته است.
برای تقویت درخواست، اطلاعات مالی باید شفاف و قابل بررسی باشد. مهمترین مدارک عبارتاند از:
همچنین باید میان «اعسار از هزینه دادرسی» و «اعسار از پرداخت محکومبه» تفاوت گذاشت. اولی مربوط به هزینه آغاز یا ادامه رسیدگی است، اما دومی پس از صدور حکم و درباره ناتوانی در پرداخت مبلغ محکومبه بررسی میشود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی مهریه را ببینید.
فرض کنید سارا برای مطالبه مهریه دادخواست داده و همزمان مدعی اعسار شده است. او فقط یک شاهد معرفی میکند، درحالیکه گردش حسابش و مالکیت یک خودرو در بررسیهای پرونده مشخص میشود. در چنین وضعی، رد اعسار از هزینه دادرسی مطالبه مهریه میتواند ناشی از ناقص بودن ادله و وجود قرائن مالی مخالف باشد، نه اینکه دادگاه درباره استحقاق مهریه تصمیم منفی گرفته باشد. سارا میتواند در مهلت قانونی مقرر، با ارائه توضیح و مدارک کاملتر، نسبت به تصمیم اعتراض کند. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل برای گرفتن مهریه را ببینید.
رد اعسار از هزینه دادرسی مطالبه مهریه پایان قطعی دعوای مهریه نیست. خواهان باید علت رد، مهلت اعتراض و مدارک قابل ارائه را دقیق بررسی کند. شفافیت مالی، شهادت اشخاص مطلع و تفکیک هزینه دادرسی از محکومبه، مهمترین عوامل دفاع مؤثر در این موضوع هستند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه مشاوره حقوقی پاکدشت را ببینید.