آیا برای چک برگشتی، مسدود شدن حساب یا توقیف اموال ناشی از دعوا راه حل فوری وجود دارد؟ پاسخ این است که رفع چک بی محل و رفع تامین خواسته دو اقدام متفاوت اما گاهی مرتبط هستند؛ اولی معمولاً به رفع سوءاثر از سابقه چک یا دفاع در برابر مطالبه وجه مربوط میشود و دومی به برداشتن یا محدود کردن قرار موقت توقیف اموال. نتیجه هر اقدام به وضعیت پرونده، مدارک، علت برگشت چک و تصمیم مرجع قضایی یا بانک بستگی دارد.
عبارت «رفع چک بی محل» عنوان دقیق یک نهاد مستقل حقوقی نیست و در عمل ممکن است منظور شخص، رفع سوءاثر بانکی، جلوگیری از پرداخت وجه چک یا دفاع در دعوای مطالبه باشد. رفع سوءاثر معمولاً از راههایی مانند تأمین وجه چک، ارائه رضایتنامه رسمی دارنده، تحویل لاشه چک، ارائه حکم یا تصمیم قضایی مناسب و سایر روشهای مورد پذیرش مقررات بانکی انجام میشود. صرف ادعای پرداخت یا توافق شفاهی، بدون مدرک قابل استناد، معمولاً برای رفع اثر کافی نیست. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل برای چک را ببینید.
تامین خواسته اقدامی احتیاطی است که با هدف حفظ امکان اجرای حکم و جلوگیری از انتقال اموال خوانده انجام میشود. این قرار به معنای اثبات قطعی طلب نیست. شخصی که اموالش توقیف شده میتواند با بررسی مبنای صدور قرار، نسبت به آن اعتراض کند یا از دادگاه بخواهد با معرفی مال مناسب، سپردن وجه یا ارائه تأمین کافی، توقیف را رفع یا تبدیل کند. اگر خواهان در مهلت مقرر قانونی دعوای اصلی را مطرح نکرده باشد، حسب شرایط پرونده امکان درخواست رفع اثر از قرار نیز وجود دارد.
پیش از هر اقدام باید مشخص شود چک از طریق بانک پیگیری شده، در اجرای ثبت مطرح است یا در دادگاه مورد مطالبه قرار گرفته است؛ زیرا مرجع و روش رفع اثر در هر مسیر یکسان نیست.
فرض کنید «الف» بابت خرید کالا یک فقره چک صادر کرده و پس از برگشت چک، «ب» علاوه بر مطالبه وجه، درخواست تامین خواسته میدهد. دادگاه بخشی از حساب یا خودروی «الف» را توقیف میکند. اگر «الف» رسید پرداخت بخشی از بدهی، توافق کتبی درباره تقسیط و امکان معرفی مال جایگزین را ارائه کند، میتواند هم برای رفع چک بی محل و هم برای رفع تامین خواسته اقدام کند؛ اما پذیرش درخواست قطعی نیست و دادگاه باید اعتبار مدارک، میزان بدهی و کفایت تأمین پیشنهادی را بررسی کند. توافق با دارنده نیز بهتر است رسمی و دقیق تنظیم شود.
پرداخت مستقیم وجه بدون گرفتن رسید معتبر، تصور رفع خودکار توقیف پس از توافق، بیتوجهی به ابلاغیهها و طرح درخواست در مرجع اشتباه از خطاهای متداول است. همچنین شکایت کیفری درباره چک، در صورت وجود شرایط، با دعوای حقوقی مطالبه وجه و اعتراض به تامین خواسته تفاوت دارد و هرکدام آثار و مدارک خاص خود را دارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره رایگان چک را ببینید.
رفع چک بی محل و رفع تامین خواسته باید بر اساس مسیر بانکی، ثبتی یا قضایی پرونده پیگیری شود. جمعآوری مدارک پرداخت و توافق، بررسی مبنای توقیف، رعایت مهلتهای درجشده در ابلاغیه و ارائه تأمین مناسب، مهمترین اقدامات عملی هستند. چون یک اشتباه ممکن است موجب ادامه توقیف یا از دست رفتن فرصت دفاع شود، بررسی اسناد توسط وکیل یا مشاور حقوقی پیش از امضای توافق یا پرداخت نهایی اهمیت زیادی دارد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل زن در شهرری را ببینید.