آیا مالک میتواند پس از پایان اجاره یا نقض تعهدات مستاجر، ملک مسکونی را پس بگیرد؟ بله؛ شرایط اخذ حکم تخلیه برای مستاجر واحد مسکونی به نوع قرارداد، علت تخلیه، مدارک مالک و رعایت تشریفات قانونی بستگی دارد. پایان مدت اجاره، پرداختنشدن اجارهبها، استفاده برخلاف توافق یا تخلف از شروط قرارداد میتواند مبنای اقدام مالک باشد؛ اما در هر مورد، صرف ادعای مالک برای تخلیه کافی نیست.
مهمترین حالت، پایان مدت اجاره است. اگر مدت قرارداد تمام شده باشد و مستاجر بدون رضایت مالک همچنان در ملک بماند، مالک میتواند حسب شرایط قرارداد، درخواست دستور تخلیه یا دعوای تخلیه مطرح کند. در طول مدت اجاره نیز تخلیه معمولاً فقط در صورت وجود تخلف قابل اثبات یا شرط قراردادی معتبر امکانپذیر است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل خوب ملکی را ببینید.
پرداختنکردن اجارهبها، واگذاری ملک به شخص دیگر بدون اجازه، تغییر کاربری، ورود خسارت جدی یا نقض شروط صریح قرارداد از مواردی هستند که ممکن است مبنای تخلیه قرار گیرند. با این حال، در برخی موارد ابتدا باید اظهارنامه، مطالبه وجه یا اخطار قراردادی ارسال شود و سپس دعوا اقامه شود.
دستور تخلیه معمولاً زمانی سریعتر صادر میشود که قرارداد اجاره کتبی، مدتدار و از نظر شکلی واجد شرایط قانونی باشد؛ از جمله اینکه در دو نسخه تنظیم و به امضای طرفین و گواهان مورد اعتماد آنان رسیده باشد. این دستور اصولاً برای پایان مدت اجاره کاربرد دارد و رسیدگی ماهوی گستردهای مانند دعوای عادی ندارد.
اگر قرارداد شرایط لازم را نداشته باشد، مستاجر درباره اصالت یا مفاد آن اختلاف داشته باشد، یا مالک به علت تخلف مستاجر پیش از پایان مدت اجاره اقدام کند، معمولاً باید دعوای تخلیه مطرح شود. در این وضعیت، دادگاه پس از بررسی دلایل و دفاعیات، درباره صدور حکم تصمیم میگیرد. بنابراین در عرف، عبارت شرایط اخذ حکم تخلیه برای مستاجر واحد مسکونی ممکن است هم به دعوای تخلیه و هم به درخواست دستور تخلیه اشاره کند.
ثبت درخواست یا دادخواست از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی انجام میشود و مرجع صالح با توجه به مقررات جاری، نوع اقدام و محل وقوع ملک تعیین خواهد شد. هزینه دادرسی نیز به نوع درخواست و تشریفات آن بستگی دارد و رقم واحدی برای همه پروندهها وجود ندارد.
فرض کنید قرارداد اجاره یک آپارتمان در تهران در پایان شهریور تمام شده و مستاجر با وجود دریافت اظهارنامه، ملک را تحویل نداده است. اگر قرارداد کتبی، مدتدار و دارای امضا و گواهی لازم باشد، مالک میتواند برای شرایط اخذ حکم تخلیه برای مستاجر واحد مسکونی از مسیر درخواست دستور تخلیه استفاده کند. مالک باید همزمان آمادگی خود را برای استرداد ودیعه اعلام کند یا مبلغ لازم را طبق دستور مرجع قضایی تودیع نماید. اگر مستاجر درباره تمدید قرارداد یا اصالت سند ادعایی مطرح کند، احتمال تبدیل موضوع به دعوای عادی و طولانیترشدن رسیدگی وجود دارد.
مستاجر باید قرارداد، رسیدهای پرداخت، مدارک تمدید اجاره و هرگونه توافق کتبی با مالک را ارائه کند. ادعای پرداخت اجاره، تمدید قرارداد، وجود حق فسخ، دریافتنشدن ودیعه یا ایراد به اصالت قرارداد میتواند در نتیجه پرونده اثر بگذارد. همچنین تخلیه خودسرانه، قطع خدمات یا تعویض قفل از سوی مالک، جایگزین رأی یا دستور قانونی نیست و ممکن است مسئولیت حقوقی ایجاد کند. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی ملکی رایگان را ببینید.
در نهایت، شرایط اخذ حکم تخلیه برای مستاجر واحد مسکونی فقط با اثبات پایان اجاره یا تخلف مستاجر و رعایت تشریفات قانونی فراهم میشود. تشخیص میان دستور تخلیه و دادخواست تخلیه، بررسی اعتبار قرارداد و تعیین تکلیف ودیعه اهمیت زیادی دارد؛ بنابراین پیش از اقدام، اسناد و علت قانونی تخلیه باید دقیق بررسی شود. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در صادقیه را ببینید.