آیا مادر شما به دلیل بیماری، کهولت سن یا اختلال روانی نمیتواند داراییهای خود را مدیریت کند؟ شکایت از مادر به دلیل عدم توانایی اداره اموال معمولاً به معنای طرح درخواست حجر و تعیین قیم یا امین است، نه شکایت کیفری؛ بنابراین باید ناتوانی واقعی او در اداره امور مالی با دلایل معتبر به دادگاه اثبات شود.
صرف سالمند بودن، اشتباه مالی، اختلاف خانوادگی یا تصمیمی که به نظر فرزندان نادرست است، برای حجر کافی نیست. در حقوق ایران، شخصی که به علت جنون یا عدم رشد توانایی استفاده منطقی از اموال خود را ندارد، ممکن است محجور شناخته شود. تشخیص نهایی با دادگاه است و معمولاً وضعیت پزشکی، رفتارهای مالی، سابقه درمان و کیفیت تصمیمگیری فرد بررسی میشود.
اگر مادر فقط برای مدتی کوتاه بیمار بوده، باید تاریخ شروع ناتوانی و استمرار آن روشن شود. همچنین حجر با ناتوانی جسمی تفاوت دارد؛ فردی که توان حرکت یا حضور در دفترخانه را ندارد، لزوماً محجور نیست و ممکن است بتواند با وکالت یا روشهای قانونی دیگر امور مالی خود را اداره کند.
در پرونده شکایت از مادر به دلیل عدم توانایی اداره اموال، خواهان باید تا حد امکان مدارکی ارائه کند که رابطه مستقیم با ناتوانی در تصمیمگیری مالی داشته باشد. مدارک مهم میتواند شامل موارد زیر باشد:
گواهی پزشک خصوصی بهتنهایی الزاماً موجب صدور حکم حجر نمیشود. دادگاه ممکن است مادر را برای معاینه به پزشکی قانونی معرفی کند و سپس با توجه به همه قرائن تصمیم بگیرد. پنهانکردن اموال، جعل مدرک یا نسبتدادن بیماری بدون دلیل میتواند مسئولیت حقوقی و کیفری ایجاد کند. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل جعل چک را ببینید.
درخواست معمولاً از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت و به دادگاه خانواده صالح ارسال میشود. صلاحیت محلی غالباً با محل اقامت مادر ارتباط دارد. در متن دادخواست باید وضعیت بیماری، نشانههای ناتوانی، اموال در معرض خطر و رابطه متقاضی با مادر توضیح داده شود. پس از ثبت، ممکن است تحقیقات محلی، اخذ توضیح از نزدیکان و ارجاع به پزشکی قانونی انجام شود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره آنلاین حقوقی خانواده را ببینید.
در صورت احراز حجر، موضوع برای تعیین قیم و نظارت بر امور مالی به مرجع مربوط اعلام میشود. قیم مالک اموال مادر نیست و باید در حدود قانون و مصلحت او اقدام کند. فروش ملک، برداشت وجوه یا انجام معامله مهم نیز ممکن است نیازمند اجازه مرجع قانونی باشد. تا پیش از صدور تصمیم، خودسرانه از حساب یا اموال مادر استفاده نکنید.
فرض کنید مادری مبتلا به اختلال شدید حافظه است و در چند ماه، قصد فروش ملک خود با مبلغی بسیار کمتر از ارزش واقعی را پیدا کرده است. فرزند او با ارائه سوابق درمان، نظر پزشک، شهادت همسایگان و تصویر قراردادهای مشابه، شکایت از مادر به دلیل عدم توانایی اداره اموال را در قالب درخواست حجر مطرح میکند. دادگاه پس از بررسی پزشکی قانونی ممکن است حجر را بپذیرد؛ اما نتیجه درباره اعتبار معامله، به تاریخ انعقاد، وضعیت مادر در همان زمان، آگاهی طرف معامله و سایر دلایل بستگی دارد و خودکار نیست.
شکایت از مادر به دلیل عدم توانایی اداره اموال باید با هدف حمایت از شخص و حفظ دارایی او انجام شود، نه صرفاً حل اختلاف بین ورثه. پیش از اقدام، تفاوت میان بیماری جسمی، نیاز به مراقبت، و حجر حقوقی را بررسی کنید. جمعآوری مدارک پزشکی و مالی، ثبت دادخواست در مرجع صالح و پرهیز از تصرف شخصی در اموال، مهمترین گامهای این مسیر هستند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در شریف آباد را ببینید.