آیا یکی از زوجین میتواند بدون رضایت دیگری آپارتمان مشترک را در اختیار بگیرد یا بفروشد؟ بله، در چنین وضعیتی شکایت بابت آپارتمان مشاعی زوجین معمولاً باید در قالب دادخواست حقوقی مناسب، مانند مطالبه اجرتالمثل، رفع ممانعت از حق، تقسیم مال یا فروش ملک مشاع مطرح شود؛ زیرا عنوان دقیق اقدام به نوع اختلاف، سند مالکیت و نحوه تصرف بستگی دارد. صرف زوج یا زوجه بودن، مالکیت انحصاری یا حق استفاده نامحدود از سهم طرف مقابل ایجاد نمیکند.
ملک مشاعی مالی است که سهم هر مالک در تمام اجزای آن وجود دارد، اما بخش مشخصی از آپارتمان به طور اختصاصی به یک شریک اختصاص نیافته است. بنابراین هر یک از زوجین اصولاً میتواند در حدود متعارف از ملک استفاده کند؛ مشروط بر اینکه استفاده او مانع حق شریک دیگر نشود. انتقال سهم هر شریک نیز ممکن است، اما فروش کل آپارتمان بدون رضایت شریک دیگر امکانپذیر نیست.
اگر یکی از زوجین کل ملک را در اختیار گرفته، قفل را تغییر داده، مانع ورود شریک شده یا ملک را بدون اجازه به دیگری واگذار کرده باشد، موضوع میتواند از طریق دعوای حقوقی پیگیری شود. در این شرایط، شکایت بابت آپارتمان مشاعی زوجین لزوماً شکایت کیفری نیست و استفاده از واژه «شکایت» نباید موجب انتخاب مسیر نادرست شود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل کیفری آنلاین را ببینید.
تصاویر و پیامها به تنهایی همیشه مالکیت یا میزان خسارت را ثابت نمیکنند، اما میتوانند برای اثبات نحوه تصرف مؤثر باشند. اگر سند رسمی وجود ندارد، اعتبار قرارداد، پرداخت ثمن و زنجیره انتقال باید با دقت بررسی شود. همچنین در مطالبه اجرتالمثل، معمولاً مدت تصرف، میزان سهم مالک و ارزش استفاده از ملک اهمیت دارد.
دعوای مرتبط با حقوق عینی و تصرف در آپارتمان، اصولاً در مرجع قضایی محل وقوع ملک مطرح میشود. خواسته باید دقیق انتخاب شود؛ برای نمونه، رفع ممانعت از حق، خلع ید مشاعی، مطالبه اجرتالمثل ایام تصرف، تقسیم مال مشاع یا فروش ملک، هرکدام شرایط و آثار متفاوتی دارند. ثبت دادخواست از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی انجام میشود و پس از ابلاغ، طرفین فرصت دفاع و ارائه دلیل خواهند داشت.
درخواست تأمین دلیل پیش از دعوا میتواند وضعیت فعلی ملک، خسارت یا نحوه تصرف را ثبت کند. اگر خطر انتقال یا تضییع حق وجود داشته باشد، بررسی امکان اقدامات فوری با مشاوره وکیل اهمیت دارد. هزینه دادرسی نیز بر اساس نوع خواسته و مالی یا غیرمالی بودن آن تعیین میشود و بدون بررسی ارزش ملک نمیتوان رقم دقیقی اعلام کرد.
فرض کنید آپارتمان به نام هر دو زوج، به نسبت مساوی، ثبت شده است. پس از اختلاف خانوادگی، شوهر قفل را تغییر میدهد و از ورود همسر جلوگیری میکند و سپس ملک را به شخص دیگری اجاره میدهد. در این وضعیت، شکایت بابت آپارتمان مشاعی زوجین میتواند شامل رفع ممانعت از حق و مطالبه اجرتالمثل سهم زن باشد. نتیجه پرونده به سند، قرارداد اجاره، مدت تصرف و دلایل ارائهشده بستگی دارد و صرف ادعا برای محکومیت کافی نیست. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی وکیل کیفری در تهران را ببینید.
پیش از اقدام، باید مشخص شود هدف، بازگشت به ملک، دریافت اجرتالمثل، پایان دادن به شراکت یا جلوگیری از انتقال است. تنظیم خواسته نادرست ممکن است موجب اطاله دادرسی یا رد دعوا شود. در شکایت بابت آپارتمان مشاعی زوجین بررسی سند، نوع تصرف، رضایتهای قبلی و مدارک مالی، مهمتر از عنوان کلی اختلاف است؛ بنابراین مشورت با وکیل یا کارشناس حقوقی پیش از ثبت دادخواست میتواند از اشتباهات پرهزینه جلوگیری کند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل مهریه در پاکدشت را ببینید.