آیا کارفرما بیمه را رد نکرده یا مزایای قانونی مانند عیدی، سنوات و اضافهکاری را نپرداخته است؟ برای شکایت بابت بیمه و مزایا باید ابتدا رابطه کاری و میزان مطالبات خود را با مدارک قابلاعتماد اثبات کنید؛ معمولاً بخش مزدی در اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی و موضوع سابقه و حق بیمه در سازمان تأمین اجتماعی پیگیری میشود. این دو مسیر ممکن است به یکدیگر مرتبط باشند، اما مرجع و نتیجه هرکدام یکسان نیست.
اگر اختلاف درباره حقوق، عیدی، سنوات، مرخصی، اضافهکاری یا مزایای مندرج در قرارداد باشد، کارگر میتواند از طریق سامانه جامع روابط کار و سپس اداره کار محل انجام کار اقدام کند. در این فرایند، ابتدا ادعا بررسی و در صورت نیاز جلسه رسیدگی برگزار میشود. اعتراض به تصمیم نیز تابع تشریفات و مهلت درجشده در همان رأی است و نباید بدون بررسی ابلاغیه نادیده گرفته شود.
در مقابل، ثبتنشدن نام کارگر، ارسال ناقص فهرست بیمه یا وجود اختلاف در سوابق، در صلاحیت سازمان تأمین اجتماعی نیز قرار میگیرد. اداره کار میتواند وجود رابطه کار را احراز کند، اما اصلاح سابقه و مطالبه حق بیمه معمولاً نیازمند بررسی سازمان تأمین اجتماعی و بازرسی یا رسیدگی بیمهای است. بنابراین بهتر است هر دو موضوع، با شرح دقیق و مستند، جداگانه پیگیری شوند.
نبود قرارداد کتبی بهتنهایی به معنای ازبینرفتن حق کارگر نیست. قرارداد شفاهی نیز با مجموعهای از قرائن قابل اثبات است؛ با این حال، هرچه مدارک منظمتر باشد، احتمال تشخیص دقیقتر رابطه و مبلغ افزایش مییابد. مدارک کاربردی عبارتاند از:
پرینت حساب بانکی بهتنهایی همیشه میزان واقعی مزد را ثابت نمیکند؛ زیرا ممکن است بخشی از دستمزد نقدی یا با عنوان دیگری پرداخت شده باشد. همچنین ادعای کارگر باید با دوره اشتغال، سمت، دستمزد توافقی و روزهای کارکرد هماهنگ باشد.
در شکایت بابت بیمه و مزایا، ابتدا باید مشخصات کارفرما، نشانی کارگاه، دوره اشتغال، عنوان شغلی و خواستهها دقیق نوشته شود. پس از ثبت درخواست و احراز هویت، ابلاغ جلسه رسیدگی انجام میشود. کارفرما میتواند دفاع و مدارک خود را ارائه کند و مرجع رسیدگی بر اساس اسناد، اظهارات طرفین و قرائن تصمیم میگیرد. در صورت صدور رأی، اجرای مطالبات مالی از مسیر اجرای احکام و مقررات مربوط دنبال میشود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل برای اجرای احکام را ببینید.
برای بیمه، درخواست بررسی سوابق و بازرسی باید شامل نام کارگاه، شماره کارفرما در صورت دسترسی، تاریخ شروع و پایان کار و ماههای فاقد سابقه باشد. از ثبت ادعاهای کلی مانند «بیمهام نکردهاند» بدون تعیین ماهها و روزهای کار خودداری کنید. اگر کارفرما مدعی تسویه است، رسید معتبر و قابل انتساب اهمیت زیادی دارد؛ امضای برگه سفید یا رسید مبهم نیز میتواند منشأ اختلاف تازه شود.
فرض کنید علی به مدت هجده ماه در رستورانی کار کرده، اما فقط شش ماه برای او بیمه ارسال شده و بخشی از عیدی و سنوات نیز پرداخت نشده است. او در شکایت بابت بیمه و مزایا، قرارداد پیامکی، گردش حساب و شهادت دو همکار را ارائه میکند. اداره کار ممکن است پس از احراز اشتغال، مدت رابطه و مطالبات مزدی را بررسی کند؛ سپس علی باید اصلاح سابقه و مطالبه حق بیمه ماههای باقیمانده را در سازمان تأمین اجتماعی پیگیری کند. نتیجه نهایی به اعتبار مدارک، دفاع کارفرما و احراز میزان واقعی کارکرد وابسته است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی تلفنی 24 ساعته رایگان را ببینید.
شکایت بابت بیمه و مزایا زمانی مؤثرتر است که خواستهها تفکیک، دوره اشتغال دقیق و مدارک دستهبندی شده باشند. پیش از ثبت، سوابق بیمه، پرداختهای بانکی و ابلاغیهها را بررسی کنید و از اعلام مبلغ یا مدت غیرواقعی بپرهیزید. در پروندههای دارای کارگاه تعطیل، چند کارفرما، قرارداد پیمانکاری یا اختلاف جدی درباره سمت و مزد، مشورت با وکیل یا کارشناس روابط کار میتواند از طرح ناقص دعوا جلوگیری کند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل طلاق در افسریه را ببینید.