آیا میتوان طرف مقابل را به ثبت ازدواج موقت ملزم کرد؟ بله؛ شکایت بابت ثبت صیغه موقت معمولاً در قالب دادخواست حقوقی «الزام به ثبت نکاح موقت» در دادگاه خانواده مطرح میشود، نه صرفاً یک شکایت کیفری. ثبت نکاح موقت در همه موارد اجباری نیست، اما در صورت بارداری زوجه، توافق طرفین یا شرط ضمن عقد، مرد مکلف به ثبت آن است. اگر یکی از این وضعیتها وجود داشته باشد، خودداری از ثبت میتواند مبنای پیگیری قضایی قرار گیرد.
مطابق مقررات حمایت خانواده، ثبت نکاح موقت در سه وضعیت اهمیت ویژه دارد: باردار شدن زن، توافق قبلی زن و مرد برای ثبت، یا درج شرط ثبت در عقد. بنابراین صرف ادعای وقوع صیغه، بدون وجود یکی از این شرایط، همیشه برای الزام به ثبت کافی نیست. البته اعتبار خود عقد نیز باید بررسی شود؛ یعنی مدت معین، مهر مشخص، قصد و رضایت طرفین و نبودن موانع قانونی ازدواج باید وجود داشته باشد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره وکیل خانواده تلفنی رایگان 24 ساعته را ببینید.
اگر زن باردار شده باشد، ارائه مدارک پزشکی و آزمایشهای معتبر میتواند ضرورت ثبت را تقویت کند. در صورت توافق، پیامها، نوشتهها، اقرار یا شهادت اشخاص میتواند در اثبات تعهد مؤثر باشد. شرط ثبت نیز ممکن است در سند، توافقنامه یا حتی اظهارات قابل اثبات طرفین منعکس شده باشد.
در شکایت بابت ثبت صیغه موقت، خواهان باید تا حد امکان وقوع عقد و علت الزامآور بودن ثبت را اثبات کند. مدارک بسته به پرونده متفاوت است، اما معمولاً موارد زیر کاربرد دارد:
شهادت به تنهایی همیشه نتیجه قطعی ایجاد نمیکند و ارزش آن به شرایط پرونده و سایر قرائن بستگی دارد. همچنین عکس یا پیام بدون احراز هویت و اصالت ممکن است با ایراد طرف مقابل روبهرو شود.
ابتدا باید از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، دادخواست مناسب با خواسته الزام به ثبت نکاح موقت ثبت شود. مرجع رسیدگی اصولاً دادگاه خانواده است و صلاحیت محلی آن بر اساس مقررات مربوط به اقامتگاه و موضوع دعوا تعیین میشود. پس از ابلاغ، دادگاه اظهارات طرفین، مدارک، شهود و در صورت نیاز نظر کارشناس یا آزمایشهای مرتبط را بررسی میکند.
در متن دادخواست باید مشخص شود که عقد در چه تاریخی، برای چه مدتی و با چه مهری واقع شده و الزام ثبت بر چه اساسی درخواست میشود. در برخی پروندهها، پیش از رسیدگی ماهوی لازم است وقوع عقد یا انتساب رابطه به خوانده اثبات شود. پس از صدور رأی قطعی، اجرای حکم میتواند از طریق دفتر رسمی ازدواج انجام شود و امتناع شخص، روند قانونی اجرای حکم را متوقف نمیکند.
فرض کنید ناهید و امیر برای مدت یکسال با مهر معین عقد موقت کردهاند و امیر در پیامهای خود وقوع عقد را پذیرفته است. پس از بارداری ناهید، امیر از حضور در دفترخانه خودداری میکند. در این وضعیت، شکایت بابت ثبت صیغه موقت میتواند با استناد به مدارک بارداری، پیامهای اقرارآمیز و سایر قرائن مطرح شود. با این حال، دادگاه ابتدا درباره اصل وقوع عقد و شرایط آن تحقیق میکند و نتیجه پرونده به اعتبار و کفایت مدارک وابسته است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی صلواتی را ببینید.
ثبت نکردن عقد موقت همیشه جرم مستقل محسوب نمیشود و انتخاب عنوان «شکایت» به جای دادخواست ممکن است مسیر پرونده را نادرست کند. هرگاه بارداری، توافق یا شرط ثبت وجود داشته باشد، شکایت بابت ثبت صیغه موقت معمولاً باید به شکل دادخواست الزام به ثبت در دادگاه خانواده پیگیری شود. جمعآوری مدارک معتبر، ثبت دقیق خواسته و بررسی همزمان صحت عقد، مهمترین عوامل تصمیمگیری و دفاع در این پرونده هستند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در بومهن را ببینید.