اگر تعداد سکه‌ها، نوع سکه، مبلغ پرداختی یا مبنای ارزش‌گذاری در پرونده اشتباه محاسبه شده باشد، باید به جای طرح شکایت کیفری بی‌ارتباط، درخواست اصلاح محاسبه و اعتراض به عملیات اجرایی را در مرجع رسیدگی‌کننده ثبت کنید. در موضوع شکایت بابت محاسبه مهریه سکه، نخستین اقدام بررسی دقیق سند ازدواج، اجراییه، رسیدهای پرداخت و گزارش محاسبات است. برای مثال، اگر زوج بخشی از مهریه را قبلا پرداخت کرده اما آن مبلغ در محاسبه نهایی کسر نشده باشد، زوجه یا زوج می‌تواند با ارائه رسید معتبر، اصلاح عدد نهایی را بخواهد؛ بنابراین شکایت بابت محاسبه مهریه سکه باید بر اساس اشتباه مشخص و قابل اثبات مطرح شود.
محاسبه مهریه سکه در ظاهر ساده است، اما در عمل به جزئیات سند ازدواج و سوابق پرداخت بستگی دارد. تعداد سکه، نوع آن، میزان تعهد هر یک از طرفین، پرداخت‌های قبلی، توافق‌های بعدی و تصمیم مرجع اجرا باید با یکدیگر مطابقت داشته باشند. گاهی اشتباه از اینجا ایجاد می‌شود که مبلغ ریالی پرداخت‌شده، بدون توجه به ارزش سکه در زمان پرداخت، به شکل نادرست از تعداد سکه‌ها کسر می‌شود.
در برخی پرونده‌ها نیز عبارت درج‌شده در عقدنامه به‌درستی تفسیر نمی‌شود. برای نمونه، تفاوت میان سکه تمام، نیم‌سکه، ربع‌سکه یا سکه با مشخصات متفاوت می‌تواند بر میزان تعهد اثر بگذارد. همچنین اگر طرفین درباره تبدیل بخشی از مهریه به وجه نقد توافق کرده باشند، توافق باید با سند معتبر، امضا، رسید بانکی یا سایر دلایل قابل قبول اثبات شود.
لازم است توجه شود که موضوع معمولا ماهیت حقوقی و اجرایی دارد و صرف ادعای اشتباه، باعث توقف خودکار عملیات وصول نمی‌شود. شخص معترض باید دقیقا توضیح دهد کدام عدد یا مبنا اشتباه است، محاسبه صحیح چیست و چه مدرکی این ادعا را ثابت می‌کند.
مرجع رسیدگی به اعتراض، به محل و مرحله‌ای بستگی دارد که پرونده در آن قرار گرفته است. اگر مطالبه از طریق اجرای ثبت و اجراییه دفترخانه دنبال شده باشد، ابتدا باید درخواست بررسی و اصلاح محاسبات به واحد اجرای ثبت ارائه شود. اگر پرونده در اجرای احکام دادگاه خانواده باشد، اعتراض باید در همان پرونده و نزد واحد اجرای احکام مطرح شود.
چنانچه اختلاف فقط درباره یک اشتباه محاسباتی روشن باشد، معمولا درخواست اصلاح عملیات اجرایی و ضمیمه‌کردن مدارک، مسیر مناسب‌تری از طرح دعوای مستقل است. اما اگر اختلاف درباره اصل توافق، اعتبار رسید، ابراء، بخشش، پرداخت یا میزان واقعی تعهد باشد، ممکن است نیاز به طرح دعوای حقوقی یا دفاع رسمی در پرونده وجود داشته باشد.
در مواردی که تصمیم قابل اعتراض صادر شده یا عملیات اجرایی برخلاف مفاد سند انجام گرفته است، باید مهلت‌های قانونی همان تصمیم رعایت شود. چون مهلت اعتراض در همه وضعیت‌ها یکسان نیست، نباید بدون بررسی ابلاغیه، فرصت اعتراض را از دست داد. دریافت تصویر کامل پرونده و مشورت با متخصص دعاوی خانواده یا اجرای اسناد، در این مرحله اهمیت زیادی دارد.
برای پیگیری شکایت بابت محاسبه مهریه سکه ابتدا باید تصویر عقدنامه، اجراییه یا اخطاریه و آخرین برگه محاسبات را تهیه کنید. سپس اعداد مندرج در این اسناد با رسیدهای پرداخت و توافق‌های احتمالی تطبیق داده شود. اگر اختلاف وجود دارد، بهتر است جدول ساده‌ای تنظیم کنید که در آن تعداد کل سکه، تعداد سکه‌های پرداخت‌شده، تاریخ و مبلغ هر پرداخت و مانده واقعی درج شده باشد.
در متن اعتراض نباید از عبارت‌های کلی مانند «محاسبه ناعادلانه است» استفاده شود؛ بلکه باید نوشت در چه تاریخی، چه مبلغی و بابت چند سکه پرداخت شده و چرا در محاسبه نهایی منظور نشده است. اگر ادعا مربوط به ارزش‌گذاری ریالی است، باید مبنای مورد قبول مرجع اجرا، تاریخ محاسبه و دلیل مغایرت نیز به‌طور مشخص توضیح داده شود.
مدارک لازم در هر پرونده متفاوت است، اما معمولا ارائه اصل یا تصویر برابر با اصل سند ازدواج، کارت ملی، اجراییه، ابلاغیه‌ها و برگه محاسبه ضرورت دارد. رسیدهای واریز بانکی، فیش‌های پرداخت، چک‌های وصول‌شده، اقرارنامه رسمی، نوشته امضاشده از سوی طلبکار و صورت‌جلسه توافق نیز می‌توانند نقش مهمی داشته باشند.
اگر پرداخت به‌صورت نقدی انجام شده باشد، اثبات آن دشوارتر است و باید از قرائن دیگر مانند پیام‌ها، شهادت اشخاص، نوشته‌های ردوبدل‌شده یا اقرار طرف مقابل استفاده شود. البته ارزش اثباتی هر دلیل را مرجع رسیدگی با توجه به شرایط پرونده تعیین می‌کند و هیچ مدرکی به‌تنهایی در همه پرونده‌ها نتیجه قطعی ندارد.
در صورت ادعای جعل، دستکاری رسید یا استفاده از سند غیرواقعی، موضوع از یک اختلاف ساده محاسباتی فراتر می‌رود و ممکن است بررسی کیفری نیز ضرورت پیدا کند. با این حال، نباید بدون دلیل کافی چنین اتهامی مطرح شود؛ زیرا طرح ادعای بی‌اساس می‌تواند روند پرونده را پیچیده کند.
در ادامه نمونه متن شکایت بابت محاسبه مهریه سکه ارائه می‌شود که باید با اطلاعات واقعی پرونده، نوع مرجع رسیدگی و مدارک موجود تکمیل شود:
ریاست محترم واحد اجرای احکام خانواده یا اجرای ثبت
با سلام
اینجانب .......... به شماره ملی .......... در پرونده کلاسه ..........، نسبت به محاسبه انجام‌شده درباره مهریه مندرج در سند ازدواج شماره .......... اعتراض دارم. مطابق سند، میزان تعهد .......... عدد سکه از نوع .......... است. با وجود اینکه در تاریخ‌های .......... مبالغ یا تعداد .......... سکه به موجب رسیدهای پیوست پرداخت شده، در محاسبه مورخ .......... تمام یا بخشی از پرداخت‌ها منظور نشده است. همچنین مبنای محاسبه مبلغ نهایی با مفاد سند و مدارک پیوست مطابقت ندارد. خواهشمند است دستور فرمایید سوابق پرداخت، مفاد سند و برگه محاسبات مجددا بررسی و تا تعیین نتیجه، از ادامه اقدام نسبت به مبلغ مورد اعتراض خودداری یا عملیات اجرایی در حدود قانونی اصلاح شود. مدارک پیوست شامل تصویر سند ازدواج، رسیدهای پرداخت، ابلاغیه و جدول محاسبه صحیح است.
نام و نام خانوادگی، امضا، تاریخ و شماره تماس
اگر اعتراض از سوی زوج مطرح می‌شود، باید مشخص شود که هدف او کسر پرداخت‌های قبلی، اصلاح تعداد سکه یا اثبات توافق جدید است. اگر درخواست از طرف زوجه ارائه می‌شود، باید نشان داده شود که مبلغ یا تعداد واقعی کمتر از میزان درج‌شده در محاسبات منظور شده است. در هر دو حالت، درخواست باید با خواسته‌ای معین و قابل اجرا پایان یابد.
اعتراض به محاسبه با درخواست تقسیط تفاوت دارد. ممکن است عدد مهریه کاملا صحیح باشد، اما زوج به دلیل ناتوانی مالی، درخواست اعسار و تقسیط مطرح کند. در این حالت، اختلاف درباره میزان دین نیست؛ بلکه بحث بر سر شیوه پرداخت و توانایی مالی است. بنابراین ثبت اعتراض محاسباتی، جایگزین دادخواست اعسار نمی‌شود.
در نظام اجرای مهریه، حمایت قانونی نسبت به میزان مشخصی از سکه و همچنین وضعیت مالی زوج اهمیت دارد و نسبت به مازاد، اثبات توانایی مالی یا وجود مال قابل وصول می‌تواند تعیین‌کننده باشد. تشخیص اعسار، میزان پیش‌پرداخت و اقساط بر اساس مدارک مالی، شهادت و شرایط واقعی زندگی انجام می‌شود و صرف ادعای نداشتن مال کافی نیست.
اگر اقساط تعیین شده اما پرداخت‌ها در پرونده ثبت نشده‌اند، باید رسید هر قسط به مرجع اجرا ارائه شود. پرداخت مستقیم به زوجه بدون دریافت رسید معتبر ممکن است بعدها باعث اختلاف شود؛ به همین دلیل بهتر است پرداخت از طریق بانکی یا با تنظیم رسید دقیق انجام گیرد.
معمولا اشتباه در یک بخش، به‌خودی‌خود کل اجراییه را بی‌اعتبار نمی‌کند و مرجع اجرا می‌تواند همان بخش را اصلاح کند؛ اما اگر اشتباه به اصل تعهد یا هویت سند مربوط باشد، موضوع پیچیده‌تر است و ممکن است رسیدگی قضایی جداگانه لازم شود.
همیشه چنین نیست. اگر موضوع فقط اصلاح محاسبات یا ثبت پرداخت‌های انجام‌شده باشد، درخواست اداری یا اجرایی در پرونده می‌تواند کافی باشد. اما اختلاف درباره اعتبار توافق، ابراء، بخشش یا اصالت سند ممکن است نیازمند دادخواست یا دفاع قضایی باشد.
خیر، صرف ثبت اعتراض معمولا توقف خودکار ایجاد نمی‌کند. برای جلوگیری از اقدام فوری باید توقف عملیات یا تصمیم مناسب از مرجع صلاحیت‌دار درخواست شود و ضرورت آن با دلایل روشن مانند پرداخت قبلی یا محاسبه آشکارا اشتباه توضیح داده شود.
باید از سایر دلایل مانند اقرار، پیام‌ها، گردش حساب، شهادت اشخاص و هر نوشته مرتبط استفاده کرد. نتیجه به مجموع ادله و تشخیص مرجع رسیدگی بستگی دارد و ادعای شفاهی بدون قرینه معمولا برای اصلاح محاسبه کافی نیست.
داشتن وکیل الزامی نیست، اما زمانی که پرونده شامل چند پرداخت، توافق‌های متعدد، توقیف مال یا اختلاف درباره ارزش‌گذاری باشد، تنظیم دقیق اعتراض توسط فرد آشنا با دعاوی خانواده و اجرای اسناد می‌تواند از رد درخواست یا از دست‌رفتن مهلت قانونی جلوگیری کند.
برای اصلاح محاسبه مهریه، ابتدا باید مشخص شود اختلاف درباره تعداد سکه، نوع سکه، پرداخت‌های قبلی، توافق جدید یا ارزش ریالی است. سپس مدارک در اختیار مرجع صادرکننده اجراییه قرار گیرد و درخواست با عدد و دلیل مشخص ثبت شود. شکایت بابت محاسبه مهریه سکه زمانی نتیجه بهتری دارد که به جای بیان کلی، بر سند ازدواج، رسیدهای پرداخت، جدول محاسبات و خواسته روشن تکیه کند. همچنین اگر مشکل واقعی ناتوانی مالی است، باید مسیر اعسار و تقسیط جداگانه پیگیری شود و نباید آن را با اعتراض به اصل محاسبه اشتباه گرفت.