آیا میتوان علیه صادرکننده چکی که از حساب مشترک صادر شده اقدام کرد؟ بله، شکایت بابت چک حساب مشترک در صورت وجود شرایط قانونی امکانپذیر است؛ اما مسئولیت کیفری و حقوقی اشخاص، به نام دارنده حساب، امضاکننده چک و حدود اختیار او نزد بانک بستگی دارد. صرف مشترک بودن حساب، بهتنهایی همه صاحبان حساب را مسئول کیفری نمیکند.
در وهله نخست باید مشخص شود چک را چه شخصی امضا و صادر کرده و بانک برای برداشت از حساب مشترک چه روشی را ثبت کرده است. اگر امضای یک نفر برای صدور چک کافی بوده باشد، معمولاً امضاکننده، صادرکننده چک محسوب میشود. اگر امضای دو یا چند نفر لازم بوده، نبودن یکی از امضاهای ضروری میتواند در اعتبار سند و مسئولیت اشخاص مؤثر باشد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل چک را ببینید.
دارنده حسابی که چک را امضا نکرده است، معمولاً فقط به دلیل شریک بودن در حساب، مسئولیت کیفری صدور چک بلامحل ندارد. بااینحال، در دعوای حقوقی، قرارداد افتتاح حساب، حدود اختیار صاحبان حساب و رابطه مالی میان آنان باید بررسی شود. بنابراین، نام همه صاحبان حساب در دادخواست یا شکواییه بدون بررسی اسناد، ممکن است باعث ایراد یا طولانی شدن رسیدگی شود.
مدارک باید هم اصل طلب و هم انتساب صدور چک به شخص مسئول را نشان دهند. مهمترین مستندات عبارتاند از:
در شکایت بابت چک حساب مشترک، گواهی عدم پرداخت اهمیت ویژه دارد؛ زیرا بدون آن، اثبات برگشت خوردن چک و شروع پیگیری قضایی دشوار میشود. همچنین باید بررسی شود که چک مشمول وصف کیفری است یا به علتهایی مانند تضمینی بودن، مشروط بودن یا وجود ایراد در شرایط صدور، صرفاً از مسیر حقوقی قابل پیگیری است.
دارنده ابتدا باید چک را به بانک ارائه و گواهی عدم پرداخت دریافت کند. سپس از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی، حسب مورد شکواییه کیفری یا دادخواست مطالبه وجه و خسارت را ثبت نماید. برای شکایت کیفری، رعایت مهلتهای قانونی اهمیت دارد: دارنده باید در مهلت مقرر پس از دریافت گواهی عدم پرداخت شکایت کند و پس از ثبت شکایت نیز پیگیری قانونی را در مهلت مربوط ادامه دهد.
مسیر حقوقی، در مواردی مانند چک تضمینی یا فقدان شرایط کیفری، اهمیت بیشتری پیدا میکند. در این مسیر میتوان اصل مبلغ، خسارتهای قابل مطالبه و هزینههای قانونی را درخواست کرد؛ البته پذیرش هر خواسته به تاریخ چک، وضعیت گواهی عدم پرداخت و اسناد پرونده بستگی دارد.
فرض کنید «الف» و «ب» حساب مشترکی دارند و طبق مقررات بانک، امضای هرکدام بهتنهایی برای صدور چک کافی است. «الف» چکی را امضا میکند که به علت نبود موجودی برگشت میخورد. در این وضعیت، شکایت بابت چک حساب مشترک اصولاً باید علیه «الف» مطرح شود، نه «ب»؛ مگر اینکه اسناد بانکی یا دلایل دیگر، دخالت یا تعهد مستقل «ب» را ثابت کند. اگر بانک امضای هر دو نفر را لازم دانسته باشد اما چک فقط با امضای «الف» صادر شده باشد، اعتبار و قابلیت پیگیری آن نیازمند بررسی دقیق مقررات حساب و نحوه پذیرش چک توسط بانک است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی رایگان چک را ببینید.
برای شکایت بابت چک حساب مشترک، تشخیص امضاکننده، حدود اختیار وی و علت عدم پرداخت، مقدم بر انتخاب مسیر کیفری یا حقوقی است. اقدام سریع، دریافت گواهی عدم پرداخت و بررسی قرارداد حساب مشترک، از طرح شکایت علیه شخص نامرتبط یا از دست رفتن مهلتهای قانونی جلوگیری میکند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل در امیرآباد را ببینید.