آیا خودداری مستاجر از تخلیه یا پرداخت تعهدات، بهتنهایی برای اجرای اجباری کافی است؟ خیر؛ در موضوع عدم تمکین مستاجر به درخواست صدور اجراییه، مالک باید ابتدا وجود تعهد قابل اجرا و سند یا تصمیم لازمالاجرا را اثبات کند و سپس از مرجع صالح، صدور اجراییه یا دستور تخلیه را بخواهد. صرف ادعای مالک، بدون قرارداد معتبر، سررسید تعهد یا رأی قابل اجرا، معمولاً موجب آغاز عملیات اجرایی نمیشود.
اجراییه زمانی مطرح است که مستاجر به تعهدی روشن و قابل مطالبه عمل نکرده باشد؛ مانند تخلیه پس از پایان مدت اجاره، پرداخت اجارهبهای معوق یا اجرای مفاد سازش و رأی قطعی. نوع سند اهمیت اساسی دارد. اجارهنامه رسمی ممکن است از مسیر اجرای ثبت پیگیری شود، اما در اجارهنامه عادی، بسته به موضوع و شرایط قرارداد، معمولاً مراجعه به مرجع قضایی و دریافت حکم یا دستور مناسب ضروری است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه بهترین وکیل ملکی را ببینید.
پایان مدت اجاره با فسخ یا انحلال قرارداد یکسان نیست. اگر مدت تمام شده باشد، مالک میتواند تخلیه را مطالبه کند؛ اما اگر هنوز مدت باقی است، باید وجود دلیل قانونی یا قراردادی برای فسخ، مانند عدم پرداخت اجارهبها یا تخلف از شرط، اثبات شود. بنابراین، عدم تمکین مستاجر به درخواست صدور اجراییه باید در چارچوب تعهد مشخص و موعد فرارسیده بررسی شود، نه صرفاً نارضایتی مالک.
مهلت اجرای تخلیه یا پرداخت، به نوع تصمیم، مرجع صادرکننده و مقررات حاکم بستگی دارد و نباید بدون مشاهده ابلاغیه، عدد مشخصی برای آن اعلام کرد. همچنین طرح درخواست اجراییه، جایگزین دعوای مطالبه خسارت یا اجارهبهای معوق نیست و مالک ممکن است برای هر خواسته، مسیر جداگانهای لازم داشته باشد.
مستاجر میتواند پرداخت اجارهبها، تمدید قرارداد، توافق جدید، وجود مهلت قراردادی، ایراد در ابلاغ، بیاعتباری سند یا انجام تعهد را با مدارک معتبر نشان دهد. ادعای شفاهی، رسید ناقص یا پیامهایی که ارتباط آنها با قرارداد روشن نیست، ممکن است برای توقف عملیات کافی نباشد. در صورت ادعای پرداخت، تاریخ، مبلغ، حساب مقصد و ارتباط پرداخت با اجارهنامه اهمیت دارد.
فرض کنید قرارداد عادی یک واحد مسکونی در پایان ماه منقضی شده و مالک، با وجود ارسال اظهارنامه، با تخلیه روبهرو نشده است. مالک نمیتواند تنها با ارائه اظهارنامه، مستقیماً اجرای اجباری را قطعی بداند؛ او باید قرارداد، پایان مدت و شرایط قانونی تخلیه را به مرجع صالح ارائه کند. در این نمونه، عدم تمکین مستاجر به درخواست صدور اجراییه زمانی اثر اجرایی پیدا میکند که دستور یا حکم لازمالاجرا صادر و بهدرستی ابلاغ شده باشد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی رایگان در مورد ملک را ببینید.
برای عدم تمکین مستاجر به درخواست صدور اجراییه، نخست باید تعهد، تخلف و قابلیت اجرا احراز شود. رسمی یا عادی بودن قرارداد، پایان مدت، وجود شرط فسخ، پرداخت ودیعه و نوع خواسته، مسیر اقدام را تغییر میدهد. مالک بهتر است پیش از اقدام، اسناد و ابلاغها را بررسی کند و مستاجر نیز برای اثبات پرداخت یا تمدید، مدارک مکتوب ارائه دهد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل ملکی پرند را ببینید.