اگر خریدار پس از تعیین زمان معامله یا حضور در دفترخانه مراجعه نکند، فروشنده چه اقدامی باید انجام دهد؟ در این وضعیت، عدم حضور خریدار پس از دادن اظهارنامه بهتنهایی موجب انحلال خودکار قرارداد نیست، اما میتواند دلیل مهمی برای اثبات تخلف خریدار، مطالبه وجه التزام یا پیگیری الزام به انجام تعهد باشد. نتیجه نهایی به متن قرارداد، تعهدات متقابل طرفین و مدارک موجود بستگی دارد.
اظهارنامه وسیله رسمی اعلام مطالبه و تعیین موضع حقوقی است؛ بنابراین ارسال آن، خریدار را از مفاد قرارداد یا آثار قانونی آن بینیاز نمیکند و صرفاً با فرستادن اظهارنامه، قرارداد خودبهخود فسخ نمیشود. فروشنده باید بررسی کند که قرارداد، حق فسخ در صورت تأخیر یا عدم مراجعه را پیشبینی کرده است یا خیر. اگر چنین شرطی وجود نداشته باشد، فسخ معمولاً نیازمند وجود سبب قانونی یا توافق معتبر طرفین است.
در قراردادهایی که برای حضور در دفترخانه یا پرداخت ثمن، وجه التزام تعیین شده است، مطالبه آن معمولاً مستلزم اثبات سررسید تعهد، اعلام آمادگی فروشنده و تخلف خریدار خواهد بود. وجه التزام با خسارت واقعی یکسان نیست و باید مطابق عبارت دقیق قرارداد بررسی شود.
برای اثبات عدم حضور خریدار پس از دادن اظهارنامه، بهتر است فروشنده مجموعهای از دلایل را نگهداری کند؛ زیرا ادعا بهتنهایی برای موفقیت در دعوا کافی نیست. مدارک مهم عبارتاند از:
اظهارنامه باید زمان، مکان، موضوع تعهد و مدارکی را که طرف مقابل باید همراه داشته باشد، روشن بیان کند. دعوت مبهم یا تعیین مهلت غیرمنطقی ممکن است ارزش اثباتی اقدام فروشنده را کاهش دهد.
صرف مراجعه نکردن خریدار، مجوز قطعی برای فروش ملک به دیگری نیست؛ بهخصوص اگر قرارداد نخست معتبر باشد و خریدار همچنان امکان مطالبه اجرای تعهد را داشته باشد. انتقال بعدی میتواند موجب طرح دعاوی پیچیده، از جمله الزام به تنظیم سند یا مطالبه خسارت، شود. فروشنده پیش از هر انتقال باید وضعیت قرارداد، شروط فسخ، پرداختهای انجامشده و احتمال وجود حق قانونی خریدار را بررسی کند.
فرض کنید علی یک واحد آپارتمان را به رضا فروخته و در قرارداد، تاریخ حضور در دفترخانه مشخص شده است. علی پیش از موعد، اظهارنامهای برای حضور رضا ارسال و اعلام کرده تمام مدارک لازم را آماده دارد؛ اما رضا مراجعه نمیکند. در چنین شرایطی، عدم حضور خریدار پس از دادن اظهارنامه زمانی برای علی قابل استنادتر است که گواهی دفترخانه، ابلاغ معتبر و مدارک آمادگی او وجود داشته باشد. علی میتواند بر اساس قرارداد، مطالبه وجه التزام یا اجرای حق فسخ قراردادی را پیگیری کند؛ بااینحال، دادگاه متن قرارداد و رفتار هر دو طرف را بررسی خواهد کرد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی شماره را ببینید.
نوع خواسته باید با هدف فروشنده هماهنگ باشد: مطالبه وجه التزام، الزام خریدار به پرداخت باقیمانده ثمن، تأیید فسخ در صورت وجود مبنای معتبر یا مطالبه خسارت، هرکدام شرایط متفاوتی دارند. دعاوی مرتبط با حقوق عینی اموال غیرمنقول معمولاً در مرجع قضایی محل وقوع ملک مطرح میشوند. پیش از اقدام، باید مالکیت، وضعیت ثبتی ملک، تعهدات انجامشده و امکان اجرای قرارداد بررسی شود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی شبانه روزی رایگان را ببینید.
عدم حضور خریدار پس از دادن اظهارنامه یک وضعیت قابل پیگیری است، نه دلیل قطعی انحلال معامله. فروشنده باید آمادگی خود، ابلاغ صحیح، تخلف خریدار و مفاد قرارداد را مستند کند و از انتقال عجولانه ملک یا اعلام فسخ بدون مبنای روشن بپرهیزد. بررسی قرارداد توسط وکیل یا کارشناس حقوقی، احتمال انتخاب خواسته نادرست و تحمل خسارت بیشتر را کاهش میدهد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل خانواده در پرند را ببینید.