اگر مالک قانونی در جلسه رسیدگی به دعوای اثبات مالکیت حاضر نشود، آیا پرونده از بین میرود؟ خیر؛ عدم مراجعه مالک قانونی در دادگاه اثبات مالکیت بهتنهایی موجب از دست رفتن مالکیت یا رد قطعی دعوا نیست، اما بسته به اینکه مالک خواهان یا خوانده باشد، نحوه ابلاغ و نیاز دادگاه به توضیحات او، میتواند آثار مهمی مانند رسیدگی بدون حضور، صدور رأی غیابی یا حتی ابطال دادخواست داشته باشد.
چنانچه مالک قانونی خود دعوای اثبات مالکیت را مطرح کرده باشد و در جلسه حاضر نشود، اصل بر این نیست که دادگاه فوراً دعوا را مختومه کند. دادگاه میتواند با توجه به دادخواست، اسناد و دفاعیات طرف مقابل رسیدگی را ادامه دهد. با این حال، اگر برای تصمیمگیری به توضیح شخص خواهان نیاز داشته باشد و این توضیحات ارائه نشود، احتمال صدور تصمیمی به زیان او وجود دارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل خوب ملکی را ببینید.
در چنین وضعی، حضور وکیل دادگستری با اختیار قانونی میتواند جایگزین حضور شخص شود. همچنین اگر غیبت به علت بیماری، حادثه، حبس، سفر ضروری یا مانع قابل اثبات باشد، باید در سریعترین زمان، مدارک عذر و درخواست مناسب به شعبه ارائه شود؛ صرف ادعای عذر معمولاً کافی نیست.
در صورتی که مالک در جایگاه خوانده قرار داشته باشد، عدم مراجعه مالک قانونی در دادگاه اثبات مالکیت مانع رسیدگی دادگاه نیست؛ مشروط بر اینکه ابلاغ به شکل معتبر انجام شده باشد. دادگاه اسناد خواهان، سوابق ثبتی، قراردادها، شهادت و سایر دلایل را بررسی میکند. غیبت خوانده به معنی پذیرش ادعای خواهان نیست، اما باعث میشود فرصت دفاع، ایراد به اسناد و معرفی دلیل از دست برود.
اگر شرایط قانونی رأی غیابی فراهم باشد، ممکن است رأی غیابی صادر شود. در این حالت، راه اعتراض و مهلت آن به نوع ابلاغ، اقامتگاه شخص و مفاد رأی وابسته است؛ بنابراین مالک باید پس از اطلاع از پرونده، فوراً وضعیت ابلاغ و مهلت اعتراض را از دفتر دادگاه بررسی کند.
مالک نباید تصور کند داشتن سند رسمی همیشه بهتنهایی برای پیروزی کافی است. موضوع دعوا ممکن است به تعارض اسناد، حدود ملک، مالکیت مشاع، اعتبار معامله یا ادعای جعل مربوط باشد. در نتیجه، باید دلیل خود را با خواسته مطرحشده هماهنگ کند و پاسخ دفاعی روشن به ادعاهای طرف مقابل بدهد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل در خیابان پیروزی تهران را ببینید.
فرض کنید «الف» با مبایعهنامه عادی، اثبات مالکیت آپارتمانی را از دادگاه درخواست کرده و مالک رسمی، یعنی «ب»، پس از ابلاغ معتبر در جلسه حاضر نشده است. عدم مراجعه مالک قانونی در دادگاه اثبات مالکیت در این مثال، باعث نمیشود دادگاه بدون بررسی مبایعهنامه و سوابق ثبتی، مالکیت «الف» را قطعی بداند. با این حال، اگر «ب» دفاعی درباره پرداخت نشدن ثمن، فسخ معامله یا جعلی بودن سند ارائه نکند، ممکن است فرصت مهمی برای دفاع از دست بدهد و رأی صادرشده نیز با شرایط قانونی، غیابی تلقی شود.
عدم مراجعه مالک قانونی در دادگاه اثبات مالکیت نه همیشه بیاثر است و نه بهطور خودکار به معنای محکومیت یا از دست دادن ملک خواهد بود. نتیجه به نقش مالک در پرونده، اعتبار ابلاغ، دلایل موجود و نیاز دادگاه به توضیح بستگی دارد. بهترین اقدام، پیگیری فوری پرونده، بررسی ابلاغ، ارائه لایحه، معرفی وکیل و ثبت مدارک مالکیت پیش از جلسه بعدی است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی ملکی رایگان را ببینید.