اگر پس از تسویه وام، محدودیت رهن خودرو همچنان باقی مانده باشد، چه باید کرد؟ پاسخ کوتاه این است که در وضعیت فک رهن نشدن پلاک خودرو باید ابتدا از بانک، شرکت لیزینگ یا مؤسسه اعتباری، گواهی تسویه و اعلام رفع رهن را دریافت و سپس ثبت آن را در سامانه و سوابق راهور پیگیری کرد؛ اگر مرتهن همکاری نکند، ارسال اظهارنامه و طرح دعوای الزام به فک رهن قابل بررسی است. صرف پرداخت آخرین قسط، همیشه به معنای ثبت فوری رفع رهن نیست.
خودروهای خریداریشده با تسهیلات بانکی یا قرارداد لیزینگ معمولاً تا پایان تعهدات، در رهن تأمینکننده مالی هستند. گاهی بدهی اصلی پرداخت شده اما جریمه، هزینههای قراردادی، بیمه، مالیات یا یک قسط ثبتنشده باقی مانده است. در مواردی نیز بانک نامه رفع رهن را صادر کرده، ولی اطلاعات آن بهدرستی به مرجع شمارهگذاری منتقل نشده یا مالک برای ثبت نهایی مراجعه نکرده است. بنابراین باید میان تسویه بدهی، صدور نامه فک رهن و ثبت رفع محدودیت در سوابق خودرو تفاوت گذاشت.
مدارک دقیق به نوع قرارداد و رویه مرتهن بستگی دارد، اما معمولاً تهیه این موارد ضروری است:
اگر فروشنده متعهد شده بود خودرو را آزاد تحویل دهد، قرارداد، رسید پرداخت ثمن و هر نوشتهای درباره تعهد به فک رهن نیز اهمیت دارد. تصویر مدارک بهتنهایی ممکن است برای اثبات کامل ادعا کافی نباشد و اصل یا نسخه قابل استعلام آنها لازم شود.
ابتدا از واحد اعتبارات یا شعبه مربوط، علت باقیماندن رهن را بهصورت مکتوب مطالبه کنید. اگر بدهی وجود دارد، مبلغ و مبنای محاسبه آن را بخواهید و در صورت پرداخت، رسید رسمی دریافت کنید. در مرحله بعد، اظهارنامهای با تعیین خواسته روشن، یعنی صدور نامه رفع رهن و انجام تشریفات اداری، برای بانک یا شرکت لیزینگ ارسال شود.
چنانچه پاسخ داده نشود یا امتناع بدون دلیل ادامه یابد، میتوان با توجه به قرارداد و محل اقامت یا تعهد، دادخواست الزام به فک رهن و در صورت وجود شرایط، مطالبه خسارت مطرح کرد. مرجع صالح و طرف دعوا به این بستگی دارد که رهن به نام بانک است یا شرکت، و آیا فروشنده نیز تعهد مستقلی داشته است. پیش از دادخواست، استعلام وضعیت پلاک و مشورت با وکیل میتواند از طرح دعوای ناقص جلوگیری کند.
فرض کنید نادر خودرویی را خریداری کرده و فروشنده تعهد داده است ظرف یک ماه بدهی لیزینگ را تسویه کند. نادر مبلغ را کامل میپردازد، اما پس از مراجعه برای تعویض پلاک با فک رهن نشدن پلاک خودرو روبهرو میشود. او باید نخست قرارداد و رسید پرداخت را بررسی و از لیزینگ گواهی بدهی دریافت کند. اگر فروشنده مبلغ را گرفته ولی به تعهد خود عمل نکرده باشد، دعوا میتواند علیه فروشنده و در بخش مربوط به رفع رهن، علیه مرتهن مطرح شود؛ نتیجه نهایی به مفاد قرارداد و اسناد پرداخت وابسته است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی وکیل کیفری در تهران را ببینید.
خریدوفروش خودرو بدون استعلام رهن، اعتماد به وعده شفاهی، پرداخت وجه به شخصی غیر از ذینفع، و تصور اینکه وکالتنامه بهتنهایی رهن را رفع میکند، از اشتباهات رایج است. انتقال خودرو بدون رضایت مرتهن میتواند برای خریدار محدودیت ایجاد کند و الزام به انتقال قطعی را با مانع مواجه سازد. همچنین طرح شکایت کیفری صرفاً به دلیل باقیماندن رهن، بدون احراز سوءنیت و عناصر جرم، تصمیم درستی نیست. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل کیفری ارزان را ببینید.
در فک رهن نشدن پلاک خودرو، مسیر درست از تشخیص علت و دریافت مستندات آغاز میشود. تسویه حساب، اخذ نامه رسمی و ثبت رفع محدودیت را جداگانه پیگیری کنید و در صورت امتناع، اظهارنامه و دادخواست متناسب با قرارداد را در نظر بگیرید. نتیجه پرونده به مدارک، تعهدات اشخاص و وضعیت ثبتشده نزد مرتهن و راهور بستگی دارد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه بهترین وکیل خانواده در پرند را ببینید.