آیا زن میتواند برای وصول مهریه خود مستقیماً به ارث پدر شوهر مراجعه کند؟ مطالبه مهریه از ارث پدر شوهر فقط زمانی امکانپذیر است که سهمالارث به شوهر تعلق گرفته و در مالکیت او قرار گرفته باشد؛ بنابراین زن اصولاً نمیتواند پیش از فوت پدر شوهر یا پیش از مشخص شدن سهم شوهر، کل اموال پدر شوهر را بابت مهریه توقیف کند. مهریه، دین شوهر است و زن برای وصول آن باید اموال متعلق به شوهر، از جمله سهمالارث قطعی او، را معرفی یا توقیف کند.
پس از فوت پدر شوهر، ابتدا باید دیون متوفی، هزینههای ضروری مربوط به ترکه و وصیت معتبر او بررسی شود. سپس باقیمانده اموال میان ورثه تقسیم میشود. سهمی که به شوهر تعلق میگیرد، در حدود مقررات ارث، دارایی او محسوب میشود و میتواند برای پرداخت مهریه مورد توقیف قرار گیرد. در نتیجه، موضوع مطالبه مهریه از ارث پدر شوهر به معنای دسترسی به کل ترکه نیست؛ بلکه تنها سهم متعلق به شوهر، آن هم پس از کسر بدهیهای مقدم بر ارث، قابل پیگیری است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل خوب برای گرفتن مهریه را ببینید.
تا زمانی که پدر شوهر زنده است، هیچیک از فرزندان مالک ارث آینده خود نیستند. احتمال ارث بردن، مال فعلی و قابل توقیف محسوب نمیشود و زن نمیتواند به استناد آن، ملکی را که به نام پدر شوهر است برای مهریه توقیف کند. همچنین اگر پدر شوهر فوت کرده باشد اما ترکه هنوز تقسیم نشده باشد، امکان توقیف حقوق مالی شوهر در ترکه وجود دارد؛ با این حال، میزان دقیق آن باید پس از بررسی ورثه، دیون و اسناد مالکیت مشخص شود.
زن باید ابتدا وجود و میزان مهریه را با سند ازدواج یا رونوشت رسمی آن اثبات کند. سپس از مسیر اجرای ثبت یا دادگاه خانواده، حسب شرایط پرونده، برای شناسایی دارایی شوهر اقدام شود. مدارک کاربردی عبارتاند از:
اگر ترکه هنوز تقسیم نشده باشد، توقیف ممکن است به شکل توقیف سهم مشاع یا منع نقلوانتقال حقوق شوهر انجام شود. چنانچه مال به نام شوهر منتقل شده باشد، توقیف همان مال معمولاً روشنتر است. رعایت مستثنیات دین نیز ضروری است؛ زیرا هر مالی الزاماً قابل وصول برای پرداخت بدهی نیست.
اگر شوهر پس از فوت پدر خود فوت کند، مهریه زن در شمار بدهیهای متوفی قرار میگیرد و باید از دارایی باقیمانده او بررسی و پرداخت شود. در این حالت، زن طلبکار ترکه شوهر است و پیش از تقسیم دارایی میان ورثه باید طلب خود را مطرح کند. بنابراین مطالبه مهریه از ارث پدر شوهر ممکن است ابتدا از سهمی انجام شود که شوهر از پدرش برده و سپس در ترکه شوهر باقی مانده است. مسئولیت ورثه نیز اصولاً تا حدود دارایی بهجامانده از متوفی بررسی میشود، نه از اموال شخصی آنان.
فرض کنید پدر شوهر فوت کرده و پس از پرداخت بدهیهای او، یک واحد آپارتمان میان سه وارث باقی مانده است. سهم شوهر هنوز منتقل نشده، اما انحصار وراثت انجام شده است. زن میتواند برای مطالبه مهریه از ارث پدر شوهر توقیف حقوق مالی شوهر در آن آپارتمان را درخواست کند؛ اما نمیتواند سهم دو وارث دیگر یا کل ملک را بابت بدهی شوهر توقیف کند. نتیجه نهایی به میزان مهریه، ارزش سهم شوهر، دیون ترکه و تصمیم مرجع رسیدگیکننده بستگی دارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی ارث را ببینید.
ارث آینده قابل مطالبه نیست، اما سهم قطعی شوهر از ترکه پدر میتواند یکی از راههای وصول مهریه باشد. زن باید ابتدا مالکیت یا حق مالی شوهر را اثبات کند، دیون مقدم ترکه را در نظر بگیرد و فقط همان سهم را از مرجع صالح توقیف بخواهد. بررسی سند ازدواج، وضعیت انحصار وراثت و ترکیب داراییهای ترکه پیش از اقدام، از توقیف اشتباه و طولانی شدن روند جلوگیری میکند. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل حکیمیه تهران را ببینید.