آیا مبلغ هر قسط در پرونده اعسار از ابتدا رقم ثابتی دارد؟ خیر؛ میزان اقساط حکم اعسار عدد ثابتی برای همه پروندهها نیست و دادگاه آن را با توجه به درآمد، هزینههای ضروری زندگی، تعداد افراد تحت تکفل، ارزش بدهی و توان واقعی پرداخت محکومعلیه تعیین میکند. بنابراین ممکن است قسط نخست با اقساط بعدی متفاوت باشد یا دادگاه پرداخت مبلغی پیشقسط و سپس اقساط ماهانه یا دورهای را مقرر کند.
دادگاه برای تعیین اقساط، وضعیت مالی واقعی شخص را بررسی میکند؛ نه صرفاً مبلغی که او در دادخواست اعلام کرده است. درآمد ثابت یا متغیر، اجارهخانه، هزینه درمان، مخارج تحصیل فرزندان، بدهیهای ضروری و داراییهای قابل دسترس، همگی در ارزیابی مؤثرند. همچنین مبلغ محکومبه و ارزش روز اموال نیز اهمیت دارد. به همین دلیل، میزان اقساط حکم اعسار در پرونده فردی با درآمد حداقلی، با پرونده شخصی دارای شغل پردرآمد یکسان نخواهد بود.
مدارک باید تصویر منظم و قابل بررسی از وضعیت مالی ارائه دهند. معمولاً تهیه موارد زیر به دفاع بهتر کمک میکند:
کتمان دارایی، ارائه اطلاعات ناقص یا معرفی شاهدانی که از شرایط مالی اطلاع واقعی ندارند، میتواند اعتبار درخواست را کاهش دهد و حتی پیامدهای قانونی داشته باشد. ادعای ناتوانی بهتنهایی کافی نیست و دادگاه ممکن است برای بررسی وضعیت مالی، تحقیقات لازم را انجام دهد.
محکومعلیه و محکومله هر دو میتوانند در حدود مقررات، نسبت به تصمیم دادگاه اعتراض کنند. اگر پس از صدور حکم، درآمد شخص بهطور جدی کاهش یابد، بیماری یا هزینه ضروری جدیدی ایجاد شود، یا برعکس توان مالی او بیشتر شود، امکان درخواست تعدیل اقساط وجود دارد. پذیرش این درخواست خودکار نیست و به مدارک جدید و تشخیص مرجع قضایی بستگی دارد. همچنین پرداخت نکردن اقساط بدون عذر موجه، میتواند موجب اقدام اجرایی و طرح درخواستهای قانونی از سوی محکومله شود.
اصل درخواست باید در مرجع صالح و مطابق مشخصات پرونده محکومیت مالی مطرح شود. ثبت دادخواست، تکمیل اطلاعات شهود، ارائه مدارک مالی و حضور در جلسه رسیدگی از مراحل مهم است. پس از صدور رأی نیز باید اقساط دقیقاً در موعد و شیوه تعیینشده پرداخت شوند. مهلت اعتراض، نحوه پرداخت پیشقسط و آثار عدم پرداخت، به متن رأی و وضعیت پرونده وابسته است؛ بنابراین نباید صرفاً بر مبنای گفتههای غیررسمی اقدام کرد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی قضایی را ببینید.
فرض کنید شخصی بابت بدهی قراردادی محکوم شده، کارگر روزمزد است، اجارهنشین بوده و دو فرزند تحت تکفل دارد. او توان پرداخت یکجای بدهی را ندارد، اما درآمد ماهانه محدودی دریافت میکند. اگر این وضعیت با مدارک و شهادت معتبر اثبات شود، دادگاه ممکن است با تقسیط متناسب موافقت کند؛ اما میزان اقساط حکم اعسار بر اساس رقم ادعایی او تعیین نمیشود و هزینههای ضروری، داراییهای احتمالی و مبلغ بدهی نیز بررسی خواهد شد. نتیجه نهایی به ادله و تشخیص دادگاه وابسته است. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی شبانه روزی رایگان را ببینید.
برای برآورد میزان اقساط حکم اعسار نمیتوان یک مبلغ عمومی اعلام کرد. بهترین اقدام، ارائه تصویر صادقانه و مستند از درآمد، هزینهها و داراییهاست. تنظیم دادخواست دقیق، معرفی شاهد مطلع و پیگیری منظم پرداختها، احتمال تعیین اقساط متناسب و جلوگیری از مشکلات اجرایی را افزایش میدهد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل در بومهن را ببینید.