آخرین به روزرسانی ۱۴۰۵/۰۵/۱۱ (یکشنبه - ۱۱ مرداد ۱۴۰۵)
نحوه تعیین سهم ارث خواهر و برادر ناتنی
سلان وقت بخیر
متوفی خانمی هستند که فرزند ندارن ، همسر، پدر و مادرش ن هم قبلا مرحوم شدن ،
خواهر و برادر تنی دارن و خولهر و برادر ناتنی که از پدر مشترک هستند ایا ارث می برند؟
متوفی خانمی هستند که فرزند ندارن ، همسر، پدر و مادرش ن هم قبلا مرحوم شدن ،
خواهر و برادر تنی دارن و خولهر و برادر ناتنی که از پدر مشترک هستند ایا ارث می برند؟
پاسخ وکیل :
سلام، وقت بخیر.
با توجه به توضیحی که فرمودید، متوفی یک خانم است که فرزند، همسر، پدر و مادر در قید حیات ندارد و تنها وراث احتمالی ایشان خواهر و برادرهای تنی و همچنین خواهر و برادرهای ناتنی از طرف پدر هستند.
در این حالت، چون وراث طبقه اول یعنی پدر، مادر و فرزند وجود ندارند و همسر نیز فوت کرده است، نوبت به وراث طبقه دوم می رسد که شامل خواهر و برادر هستند.
مطابق ماده ۸۶۱ قانون مدنی، موجب ارث دو امر است: نسب و سبب.
رابطه نسبی مانند خواهر و برادر، یکی از اسباب قانونی ارث محسوب می شود.
همچنین مطابق ماده ۸۶۲ قانون مدنی، اشخاصی که به موجب نسب ارث می برند در سه طبقه قرار می گیرند.
طبقه دوم شامل اجداد، برادر و خواهر و اولاد آنها است.
بنابراین وقتی از طبقه اول (پدر، مادر و اولاد) کسی وجود نداشته باشد، خواهر و برادر متوفی می توانند از ترکه ارث ببرند.
در خصوص خواهر و برادر ناتنی، باید نوع رابطه مشخص شود.
مطابق ماده ۹۱۹ قانون مدنی، اگر برادر و خواهر متوفی فقط از طرف پدر مشترک باشند، یعنی ابوینی نیستند و فقط پدری هستند، در صورت نبودن خواهر و برادر مادری، از ارث سهم می برند.
بنابراین خواهر و برادر ناتنی که با متوفی پدر مشترک دارند، اصل بر این است که مانند خواهر و برادر پدری در ارث شریک هستند.
اما تفاوت مهمی بین خواهر و برادر تنی و ناتنی وجود دارد.
خواهر و برادر تنی (که پدر و مادر مشترک دارند) و خواهر و برادر پدری (که فقط پدر مشترک دارند) در بعضی شرایط با هم جمع می شوند و سهم آنها طبق قواعد ارث تعیین می شود.
در این حالت، خواهر و برادر مادری وضعیت متفاوتی دارند و در صورت وجود، احکام خاص خود را خواهند داشت.
مطابق ماده ۹۲۴ قانون مدنی، اگر وراث فقط کلاله (خواهر و برادر) باشند و از جهات مختلف نسبی وجود داشته باشند، سهم هر گروه بر اساس نوع ارتباط آنها با متوفی تعیین می شود.
بنابراین صرف اینکه شخصی ناتنی باشد، باعث محرومیت کامل از ارث نمی شود؛ بلکه باید مشخص شود ناتنی از طرف پدر است یا مادر.
راهکار عملی
برای تقسیم دقیق ارث، ابتدا باید از طریق شورای حل اختلاف درخواست گواهی انحصار وراثت شود.
در این مرحله، تمام وراث قانونی از جمله خواهر و برادرهای تنی و ناتنی بررسی و در گواهی انحصار وراثت درج می شوند.
مدارکی مانند:
شناسنامه متوفی،
گواهی فوت،
شناسنامه خواهر و برادرها،
مدارک اثبات رابطه پدری یا مادری،
برای تعیین وراث لازم است.
بنابراین در فرضی که بیان کردید، خواهر و برادرهای ناتنی که فقط از طرف پدر با متوفی مشترک هستند، در صورت نبودن وراث طبقه اول، اصولا از ارث محروم نیستند و سهم قانونی خواهند داشت.
اما مقدار دقیق سهم هر کدام بستگی به تعداد خواهر و برادرهای تنی و پدری و وضعیت سایر وراث دارد.
با توجه به توضیحی که فرمودید، متوفی یک خانم است که فرزند، همسر، پدر و مادر در قید حیات ندارد و تنها وراث احتمالی ایشان خواهر و برادرهای تنی و همچنین خواهر و برادرهای ناتنی از طرف پدر هستند.
در این حالت، چون وراث طبقه اول یعنی پدر، مادر و فرزند وجود ندارند و همسر نیز فوت کرده است، نوبت به وراث طبقه دوم می رسد که شامل خواهر و برادر هستند.
مطابق ماده ۸۶۱ قانون مدنی، موجب ارث دو امر است: نسب و سبب.
رابطه نسبی مانند خواهر و برادر، یکی از اسباب قانونی ارث محسوب می شود.
همچنین مطابق ماده ۸۶۲ قانون مدنی، اشخاصی که به موجب نسب ارث می برند در سه طبقه قرار می گیرند.
طبقه دوم شامل اجداد، برادر و خواهر و اولاد آنها است.
بنابراین وقتی از طبقه اول (پدر، مادر و اولاد) کسی وجود نداشته باشد، خواهر و برادر متوفی می توانند از ترکه ارث ببرند.
در خصوص خواهر و برادر ناتنی، باید نوع رابطه مشخص شود.
مطابق ماده ۹۱۹ قانون مدنی، اگر برادر و خواهر متوفی فقط از طرف پدر مشترک باشند، یعنی ابوینی نیستند و فقط پدری هستند، در صورت نبودن خواهر و برادر مادری، از ارث سهم می برند.
بنابراین خواهر و برادر ناتنی که با متوفی پدر مشترک دارند، اصل بر این است که مانند خواهر و برادر پدری در ارث شریک هستند.
اما تفاوت مهمی بین خواهر و برادر تنی و ناتنی وجود دارد.
خواهر و برادر تنی (که پدر و مادر مشترک دارند) و خواهر و برادر پدری (که فقط پدر مشترک دارند) در بعضی شرایط با هم جمع می شوند و سهم آنها طبق قواعد ارث تعیین می شود.
در این حالت، خواهر و برادر مادری وضعیت متفاوتی دارند و در صورت وجود، احکام خاص خود را خواهند داشت.
مطابق ماده ۹۲۴ قانون مدنی، اگر وراث فقط کلاله (خواهر و برادر) باشند و از جهات مختلف نسبی وجود داشته باشند، سهم هر گروه بر اساس نوع ارتباط آنها با متوفی تعیین می شود.
بنابراین صرف اینکه شخصی ناتنی باشد، باعث محرومیت کامل از ارث نمی شود؛ بلکه باید مشخص شود ناتنی از طرف پدر است یا مادر.
راهکار عملی
برای تقسیم دقیق ارث، ابتدا باید از طریق شورای حل اختلاف درخواست گواهی انحصار وراثت شود.
در این مرحله، تمام وراث قانونی از جمله خواهر و برادرهای تنی و ناتنی بررسی و در گواهی انحصار وراثت درج می شوند.
مدارکی مانند:
شناسنامه متوفی،
گواهی فوت،
شناسنامه خواهر و برادرها،
مدارک اثبات رابطه پدری یا مادری،
برای تعیین وراث لازم است.
بنابراین در فرضی که بیان کردید، خواهر و برادرهای ناتنی که فقط از طرف پدر با متوفی مشترک هستند، در صورت نبودن وراث طبقه اول، اصولا از ارث محروم نیستند و سهم قانونی خواهند داشت.
اما مقدار دقیق سهم هر کدام بستگی به تعداد خواهر و برادرهای تنی و پدری و وضعیت سایر وراث دارد.
بر چسب ها :