برای مطالبه مهریه از کجا باید شروع کرد؟ پاسخ کوتاه این است که نحوه ی درخواست مهریه معمولاً با مراجعه زوجه یا وکیل او به دفتر ازدواج و سپس اداره اجرای اسناد رسمی آغاز میشود؛ در صورت فراهم نبودن شرایط اجرا یا نیاز به رسیدگی قضایی، طرح دعوا از طریق دادگاه خانواده نیز امکانپذیر است. انتخاب مسیر مناسب به نوع مهریه، توانایی شناسایی اموال زوج و وضعیت ثبت ازدواج بستگی دارد.
سند ازدواج رسمی، در بخش مربوط به مهریه، سندی لازمالاجراست. بنابراین زوجه میتواند از دفترخانه تنظیمکننده عقد درخواست صدور اجراییه کند. پس از صدور اجراییه، زوج برای پرداخت یا معرفی مال مهلت قانونی خواهد داشت و در صورت شناسایی اموال، امکان توقیف آنها وجود دارد. این اموال میتواند حساب بانکی، خودرو، ملک یا حقوق و مزایای قابل توقیف باشد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه وکیل برای مهریه را ببینید.
اگر مالی شناسایی نشود، عملیات ثبتی به نتیجه نرسد، یا مهریه نیازمند اثبات و تفسیر قضایی باشد، مراجعه به دادگاه خانواده مطرح میشود. در این مسیر، ثبت دادخواست از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی انجام میگیرد. در عمل، مشاوره با وکیل یا کارشناس پیش از انتخاب مسیر میتواند از پرداخت هزینه و صرف زمان اضافی جلوگیری کند.
برای اجرای ثبت، اصل یا تصویر معتبر سند ازدواج، کارت ملی، شناسنامه و اطلاعات هویتی و نشانی زوج اهمیت دارد. اگر زوجه وکیل داشته باشد، وکالتنامه رسمی نیز باید ارائه شود. برای طرح دعوا در دادگاه، ثبتنام در سامانه ثنا و پرداخت هزینه دادرسی لازم است. چنانچه زوجه مدعی انتقال مال، مخفی کردن دارایی یا وجود حساب و ملک مشخصی باشد، اسناد و اطلاعات مربوط به آن را نیز باید ارائه کند.
در گام نخست، دفتر ازدواج درخواست صدور اجراییه را ثبت میکند. سپس اجراییه به زوج ابلاغ میشود و اجرای ثبت میتواند از مراجع ذیربط درباره داراییهای او استعلام بگیرد. زوجه باید درخواست شناسایی و توقیف مال، ممنوعالخروجی یا سایر اقدامات قانونی را جداگانه و متناسب با شرایط پرونده پیگیری کند؛ هیچیک از این اقدامات بدون بررسی شرایط قانونی خودکار و قطعی نیست.
در دادگاه، نحوه ی درخواست مهریه با تنظیم دادخواست و تعیین خواسته انجام میشود. اگر زوج ادعای ناتوانی مالی کند، موضوع اعسار و تقسیط بررسی خواهد شد. توانایی مالی، درآمد، اموال و هزینههای ضروری زندگی در تصمیم دادگاه مؤثر است. مهریه بیش از ۱۱۰ سکه نیز قابل مطالبه است، اما درباره ضمانت اجرای حبس و امکان وصول آن، اثبات توانایی مالی زوج اهمیت ویژه دارد.
فرض کنید سارا طبق عقدنامه رسمی، ۱۰۰ سکه بهار آزادی مهریه دارد و امیر از پرداخت آن خودداری میکند. سارا ابتدا از دفتر ازدواج درخواست اجراییه میکند و خودروی متعلق به امیر شناسایی میشود. در این مثال، نحوه ی درخواست مهریه فقط ارائه عقدنامه نیست؛ سارا باید مالکیت خودرو، ارزش آن و مستثنیات دین را نیز در نظر بگیرد. اگر خودرو وسیله ضروری امرار معاش امیر باشد، توقیف آن ممکن است با محدودیت مواجه شود. در صورت نبود مال، سارا میتواند مسیر قضایی و بررسی اعسار را دنبال کند؛ نتیجه نهایی به مدارک و وضعیت واقعی مالی طرفین وابسته است.
ارائه نشانی نادرست زوج، بیتوجهی به ابلاغهای ثنا، تصور امکان توقیف همه اموال و امضای توافق بدون بررسی آثار حقوقی، از اشتباههای رایج است. همچنین هزینههای اجرای ثبت، دادرسی و خدمات الکترونیک بر اساس نوع اقدام و تعرفه زمان ثبت تعیین میشود و رقم ثابتی برای همه پروندهها ندارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره وکیل برای مهریه را ببینید.
برای انتخاب بهترین نحوه ی درخواست مهریه باید سند ازدواج، نوع مهریه، داراییهای زوج و هدف زوجه از اقدام بررسی شود. جمعآوری مدارک، ثبت صحیح درخواست و پیگیری ابلاغها، مهمتر از اقدام عجولانه است. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل در میدان ولیعصر تهران را ببینید.