هزینه های کلی ساختمان بر عهده چه کسی است و چگونه محاسبه میشود؟ پاسخ این است که هزینه های کلی ساختمان، یعنی مخارج مربوط به قسمتهای مشترک و اداره و نگهداری بنا، اصولاً باید توسط مالکان واحدها پرداخت شود؛ مگر اینکه قرارداد اجاره یا توافق معتبر، مسئولیت برخی هزینهها را میان مالک و مستأجر جابهجا کرده باشد. مبلغ ثابت و یکسانی برای همه ساختمانها وجود ندارد و رقم نهایی به متراژ، تعداد واحدها، نوع تأسیسات، میزان مصرف و تصمیم مجمع عمومی بستگی دارد.
هزینههای مشترک شامل مخارجی است که برای استفاده، حفظ، اداره یا تعمیر بخشهای مشترک ساختمان پرداخت میشود. نمونههای رایج عبارتاند از:
هزینههای اختصاصی یک واحد، مانند تعمیر داخل آپارتمان یا خرابی وسایل متعلق به همان واحد، اصولاً جزء مخارج مشترک نیست؛ مگر اینکه منشأ خسارت، تأسیسات مشترک یا تقصیر ساختمان باشد.
مبنای تقسیم باید با ماهیت هزینه هماهنگ باشد. هزینههایی که به متراژ ارتباط دارند، معمولاً بر اساس نسبت مساحت اختصاصی هر واحد به مجموع مساحت واحدها محاسبه میشوند. در مقابل، هزینههایی مانند سرایداری، نظافت عمومی یا نگهداری آسانسور ممکن است طبق تصمیم معتبر مجمع، به صورت مساوی میان واحدها تقسیم شوند. در هزینههای مصرفی نیز کنتور مستقل، صورتحساب واقعی و مصوبه ساختمان اهمیت دارد.
هیچ واحدی صرفاً به دلیل استفاده نکردن از آسانسور، خالی بودن آپارتمان یا سکونت نداشتن، به طور خودکار از پرداخت هزینههای مشترک معاف نمیشود. با این حال، اگر هزینهای کاملاً مربوط به یک بخش اختصاصی باشد یا مصوبه تقسیم هزینه با قانون، سند مالکیت یا تصمیم معتبر مالکان تعارض داشته باشد، قابلیت اعتراض خواهد داشت.
مدیر ساختمان باید تا حد امکان هزینهها را شفاف و قابل رسیدگی نگه دارد. برای مطالبه بدهی، وجود مدارک زیر بسیار کمککننده است:
صرف اعلام شفاهی بدهی معمولاً برای اثبات مبلغ کافی نیست. مدیر باید میان اصل بدهی، خسارت احتمالی و هزینههای دادرسی تفکیک قائل شود و از درج مبالغ نامستند یا جریمههای فاقد مبنای معتبر خودداری کند.
نخست باید اخطار کتبی همراه با ریز بدهی ارسال شود و فرصت معقولی برای پرداخت یا ارائه اعتراض داده شود. اگر بدهی باقی بماند، مدیر میتواند با مدارک مدیریت و اسناد مالی، از مسیر قضایی صالح برای مطالبه وجه و در صورت وجود شرایط قانونی، درخواست الزام به پرداخت را مطرح کند. قطع خودسرانه آب، برق یا گاز اختصاصی واحد، تهدید، ممانعت از ورود یا توقیف اموال بدون مجوز، اقداماتی پرخطر و قابل اعتراض هستند. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه تهدید وکیل دادگستری را ببینید.
در رابطه مالک و مستأجر، قرارداد اجاره اهمیت زیادی دارد؛ اما توافق داخلی آنها معمولاً مسئولیت قانونی ساختمان در برابر مدیر یا سایر مالکان را به طور کامل از بین نمیبرد. بنابراین بهتر است مستأجر رسید پرداخت را نگه دارد و مالک نیز بر تسویه منظم هزینهها نظارت کند.
فرض کنید مالک واحد سوم، پرداخت هزینه های کلی ساختمان را برای چند ماه متوقف کرده و مدعی است چون در خانه سکونت نداشته، مسئولیتی ندارد. مدیر، صورتجلسه مجمع، ریز سهم واحد، فاکتور تعمیر آسانسور و اظهارنامه ابلاغشده را ارائه میکند. در این وضعیت، اصل بدهی ممکن است قابل مطالبه باشد؛ اما نتیجه نهایی به درستی محاسبه، اعتبار مصوبه، نوع هزینه و دفاع مالک بستگی دارد. اگر بخشی از مبلغ مربوط به تعمیر اختصاصی یا هزینهای بدون تصویب و سند باشد، همان بخش میتواند محل اعتراض قرار گیرد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی تلفنی 24 ساعته رایگان را ببینید.
هزینه های کلی ساختمان باید بر پایه قانون، سند مالکیت، مصوبات معتبر و اسناد قابل بررسی تعیین شود. پرداخت نکردن به علت خالی بودن واحد، معمولاً دفاع کافی نیست؛ از سوی دیگر، مدیر نیز حق مطالبه مبلغ مبهم یا تحمیل هزینه خارج از حدود اختیار را ندارد. ثبت تصمیمها، ارائه ریزحساب و ارسال اخطار کتبی، هم از اختلاف جلوگیری میکند و هم در صورت طرح دعوا، اثبات ادعا را آسانتر خواهد کرد. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل در ظفر را ببینید.