اگر چک صیادی در سررسید وصول نشود، دارنده چه اقدامی باید انجام دهد؟ چک صیادی پرداخت نشده را باید از بانک مطالبه و گواهی عدم پرداخت دریافت کرد؛ سپس، با توجه به ثبت یا تأیید آن در سامانه صیاد و وضعیت صادرکننده، میتوان از مسیر اجرایی، حقوقی یا در موارد خاص کیفری اقدام کرد.
چک صیادی علاوه بر مندرجات برگه، به ثبت اطلاعات در سامانه صیاد وابسته است. صادرکننده باید مبلغ، تاریخ سررسید و مشخصات گیرنده را ثبت کند و گیرنده نیز اطلاعات را بررسی و تأیید کند. اگر چک در سامانه ثبت نشده باشد، بانک ممکن است از پرداخت آن خودداری کند. این وضعیت با برگشت خوردن چکی که در سامانه ثبت شده اما موجودی کافی ندارد، تفاوت دارد. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه بهترین وکیل چک در تهران را ببینید.
در هر دو حالت، دارنده باید از بانک درباره علت عدم پرداخت استعلام کند. صرف اعلام شفاهی بانک یا پیام سامانه، معمولاً جایگزین گواهی رسمی عدم پرداخت نیست. این گواهی باید علت برگشت و مشخصات چک را نشان دهد و تا حد امکان کد رهگیری داشته باشد.
مدارک اصلی معمولاً شامل اصل چک، گواهی عدم پرداخت، کارت شناسایی و مستندات ثبت و انتقال در سامانه صیاد است. اگر چک توسط شخص دیگری به دارنده منتقل شده، سوابق انتقال سامانه و مدارک رابطه معاملاتی نیز اهمیت دارد.
درخواست اجراییه معمولاً زمانی مؤثرتر است که گواهی عدم پرداخت به نام دارنده صادر شده و متن چک متضمن شرط یا بابت تضمین بودن نباشد. پس از صدور اجراییه، صادرکننده اصولاً مهلت قانونی برای پرداخت، معرفی مال یا ارائه دلیل اعتراض دارد. اگر چک بابت تضمین، مشروط یا امانی بوده باشد، ممکن است دعوای حقوقی و اثبات رابطه پایه ضروری شود.
فرض کنید «الف» بابت فروش کالا، یک چک صیادی پرداخت نشده از «ب» دریافت کرده است. اطلاعات چک در سامانه ثبت و توسط الف تأیید شده، اما در سررسید موجودی کافی وجود ندارد. الف باید گواهی عدم پرداخت بگیرد و سوابق معامله، فاکتور و تحویل کالا را نگهداری کند. اگر در متن چک شرط تضمینی درج نشده باشد و سایر شرایط قانونی وجود داشته باشد، درخواست اجراییه میتواند گزینه نخست باشد؛ اما نتیجه نهایی به محتوای چک، علت برگشت و دفاع احتمالی صادرکننده بستگی دارد.
خیر. چکهای وعدهدار، تضمینی، مشروط یا صادرشده بابت تعهدات خاص ممکن است وصف کیفری نداشته باشند. همچنین دارنده برای استفاده از مسیر کیفری باید مواعد قانونی ارائه چک به بانک و طرح شکایت را رعایت کند؛ در غیر این صورت، حق مطالبه حقوقی یا اجرایی ممکن است باقی بماند، اما شکایت کیفری با مانع مواجه میشود. تشخیص این موضوع از متن چک و مدارک معامله انجام میشود. برای راهنمایی بیشتر در این زمینه، صفحه مشاوره حقوقی رایگان چک را ببینید.
در مواجهه با چک صیادی پرداخت نشده، نخست گواهی رسمی عدم پرداخت و مستندات سامانه صیاد را تهیه کنید و سپس بر اساس علت برگشت، تضمینی یا مشروط بودن چک و مهلتهای قانونی، مسیر مناسب را انتخاب کنید. ثبت نشدن چک در سامانه، برگشت بانکی و جرم صدور چک بلامحل مفاهیم یکسانی نیستند؛ بنابراین پیش از اقدام، مدارک و وضعیت حقوقی سند باید دقیق بررسی شود. برای پیدا کردن وکیل در این منطقه، صفحه وکیل در بومهن را ببینید.