آیا میتوان بابت صیغه ۹۹ ساله از شوهر شکایت کرد؟ شکایت از صیغه 99 ساله شوهر بهخودیخود عنوان مجرمانه مستقلی ندارد؛ زیرا نکاح موقت، حتی با مدت بسیار طولانی، در صورت وجود شرایط قانونی میتواند معتبر باشد. بااینحال، اگر در تنظیم عقد فریب، جعل، تهدید، اجبار، کتمان ازدواج، ثبت نکردن اجباری عقد یا تضییع حقوق مالی و خانوادگی رخ داده باشد، میتوان حسب مورد دعوای حقوقی یا شکایت کیفری مطرح کرد.
مطابق قواعد نکاح منقطع، مدت عقد باید معین باشد و تعیین ۹۹ سال از نظر عددی، لزوماً موجب بطلان عقد نیست. بنابراین تفاوت اصلی عقد موقت ۹۹ ساله با عقد دائم، در نوع عقد و آثار آن است، نه صرفاً طول مدت. در عقد موقت، مهریه باید تعیین شود و اصل بر این است که زن از شوهر نفقه دریافت نمیکند؛ مگر آنکه در عقد شرط شده باشد یا توافق جداگانهای وجود داشته باشد. ارثبری زوجین نیز مانند عقد دائم برقرار نیست، مگر در مواردی که قانون یا ساختار حقوقی دیگری دخالت داشته باشد.
برای شکایت از صیغه 99 ساله شوهر باید رفتار مشخص و قابل انتسابی وجود داشته باشد. صرف نارضایتی از مدت عقد یا اطلاع بعدی از موقت بودن آن، معمولاً برای تشکیل پرونده کیفری کافی نیست؛ بهویژه اگر عقد با رضایت و اهلیت طرفین واقع شده باشد. اما موارد زیر میتواند قابل بررسی باشد:
سند نکاح موقت، شناسنامه، پیامکها، مکالمات، رسیدهای پرداخت، شهادت شهود و هر مدرکی که رضایت، فریب یا تعهدات شوهر را نشان دهد، اهمیت دارد. اگر عقد ثبت نشده باشد، میتوان از دفترخانه، سردفتر، شهود یا سایر قرائن برای اثبات وقوع آن استفاده کرد. در مقابل، ادعای بطلان یا بیاعتباری عقد نیازمند اثبات ایرادی مانند فقدان قصد، اکراه مؤثر یا رعایت نشدن شرایط اساسی نکاح است و صرف ثبت نشدن، همیشه به معنای باطل بودن عقد نیست.
فرض کنید زنی با تصور اینکه با عقد دائم ازدواج میکند، سندی را امضا کرده و بعداً متوجه میشود عقد برای ۹۹ سال ثبت شده است. در چنین وضعی، شکایت از صیغه 99 ساله شوهر تنها زمانی نتیجهپذیر خواهد بود که فریب یا اشتباه مؤثر با پیام، شاهد یا قرائن دیگر اثبات شود. زن میتواند همزمان برای بررسی اعتبار عقد، مطالبه مهریه و در صورت وجود شرایط، ثبت رسمی نکاح یا حقوق مربوط به فرزند اقدام کند. نتیجه پرونده به مفاد سند و کیفیت دلایل بستگی دارد.
شکایت کیفری معمولاً از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت و برای رسیدگی به دادسرا ارسال میشود. دعاوی مربوط به مهریه، اثبات زوجیت، ثبت نکاح یا بیاعتباری عقد نیز در دادگاه خانواده یا مرجع صالح مطرح میشوند. پیش از ثبت دادخواست، باید خواسته دقیق انتخاب شود؛ زیرا «اثبات زوجیت»، «الزام به ثبت نکاح»، «مطالبه مهریه» و «اعلام بطلان» نتایج و دلایل متفاوتی دارند. همچنین در صورت بارداری یا وجود فرزند، ثبت رابطه زوجیت و تعیین نسب اهمیت فوریتری پیدا میکند.
صیغه ۹۹ ساله، صرفاً به دلیل طولانی بودن مدت، الزاماً غیرقانونی یا قابل شکایت نیست. برای شکایت از صیغه 99 ساله شوهر باید میان نارضایتی خانوادگی، دعوای حقوقی و جرم قابل اثبات تفاوت گذاشت. جمعآوری سند عقد و پیامها، مشورت با وکیل خانواده و انتخاب عنوان صحیح دعوا، از طرح شکایت بیاثر یا اشتباه جلوگیری میکند.