آیا تشخیص نادرست کارشناس خودرو باعث خرید خودروی معیوب یا ورود خسارت مالی شده است؟ پاسخ این است که شکایت از کارشناس فنی خودرو بابت تشخیص اشتباه در صورت وجود تقصیر، رابطه سببیت و قابل اثبات بودن خسارت امکانپذیر است؛ اما صرف اختلاف نظر درباره ارزشگذاری یا وضعیت خودرو، بهتنهایی مسئولیت قانونی ایجاد نمیکند.
کارشناس فنی خودرو باید بررسی را با دقت متعارف، دانش حرفهای و بر اساس ابزار و اطلاعات قابل دسترس انجام دهد. اگر وی عیب مهمی مانند تصادف شدید، تعویض شاسی، دستکاری کیلومتر یا نقص اساسی موتور را برخلاف واقع اعلام کند و این موضوع موجب تصمیم مالی زیاندیده شود، امکان مطالبه خسارت وجود دارد.
برای موفقیت در دعوا باید نشان داده شود که عیب هنگام کارشناسی وجود داشته، کارشناس امکان تشخیص آن را داشته و خریدار یا مالک بر مبنای گزارش او اقدام کرده است. همچنین میزان خسارت باید قابل محاسبه باشد. اگر کارشناس فقط نظر احتمالی داده یا قرارداد او دامنه بررسی را محدود کرده باشد، ارزیابی مسئولیت دشوارتر میشود.
گزارش کارشناس رسمی بعدی بهتنهایی نتیجه پرونده را قطعی نمیکند، ولی میتواند درباره وجود عیب، زمان احتمالی ایجاد آن و قابلیت تشخیص عیب، دلیل مهمی باشد. بهتر است پیش از تعمیر، از خودرو و قطعات معیوب مستندسازی شود؛ زیرا تعمیرات ممکن است امکان بررسی وضعیت اولیه را از بین ببرد.
اگر موضوع صرفاً بیاحتیاطی یا کارشناسی ناقص باشد، مسیر حقوقی و مطالبه خسارت معمولاً مناسبتر است. در این مسیر، خواهان باید جبران هزینههای قابل اثبات، کاهش ارزش خودرو و زیانهای مستقیم را درخواست کند. هزینه دادرسی، صلاحیت مرجع و نحوه طرح خواسته به مبلغ و وضعیت پرونده بستگی دارد.
اما اگر نشانههایی از تبانی، ارائه اطلاعات خلاف واقع با قصد فریب، جعل گزارش یا دریافت وجه از چند طرف وجود داشته باشد، بررسی امکان شکایت کیفری نیز مطرح میشود. عنوان اتهام باید بر اساس مدارک انتخاب شود و صرف اشتباه حرفهای، الزاماً جرم نیست. در هر دو مسیر، میتوان تأمین دلیل را برای ثبت وضعیت خودرو پیش از تغییر یا تعمیر درخواست کرد.
فرض کنید فردی پس از دریافت گزارش سلامت بدنه، خودرویی را خریداری میکند؛ اما یک هفته بعد تعمیرگاه تخصصی اعلام میکند شاسی خودرو قبلاً آسیب جدی دیده و تعمیر شده است. مالک با گزارش نخست، نظر کارشناس رسمی، فاکتور تعمیر و پیامهای فروشنده، شکایت از کارشناس فنی خودرو بابت تشخیص اشتباه را مطرح میکند. دادگاه پس از بررسی رابطه میان گزارش و خرید، ممکن است کارشناس را مسئول تمام یا بخشی از خسارت بداند؛ البته اگر ثابت شود عیب با بررسی متعارف قابل تشخیص بوده است.
در نهایت، شکایت از کارشناس فنی خودرو بابت تشخیص اشتباه زمانی نتیجهبخشتر است که گزارش، پرداخت وجه، عیب فنی و زیان مالی بهصورت منظم اثبات شود. پیش از اقدام، بررسی قرارداد و مشورت با وکیل یا کارشناس رسمی میتواند از طرح دعوای نادرست جلوگیری کند.