آیا کارفرما شما را بیمه نکرده یا سابقه بیمهتان را کمتر از مدت واقعی رد کرده است؟ برای شکایت از کارفرما بابت بیمه معمولاً باید همزمان رابطه کاری خود را در اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی اثبات کنید و برای بررسی سوابق و مطالبه حق بیمه به سازمان تأمین اجتماعی مراجعه نمایید. نتیجه پرونده به مدارک، نوع همکاری، مدت اشتغال و میزان دستمزد واقعی بستگی دارد.
کارفرما اصولاً مکلف است کارکنان مشمول قانون کار را از آغاز اشتغال، مطابق مقررات تأمین اجتماعی بیمه کند. بنابراین موارد زیر میتواند موضوع اعتراض یا شکایت قرار گیرد:
توافق شفاهی یا کتبی کارگر با بیمه نشدن، معمولاً باعث از بین رفتن تکلیف قانونی کارفرما نمیشود. بااینحال، اثبات اشتغال و شرایط آن همچنان بر پایه اسناد و قرائن انجام میگیرد.
در پرونده شکایت از کارفرما بابت بیمه، قرارداد تنها دلیل ممکن نیست. هر مدرکی که حضور شما در محل کار، دریافت دستمزد یا دستورپذیری از کارفرما را نشان دهد اهمیت دارد.
پرینت سوابق بیمه از شعبه یا خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی نیز برای مشخص کردن ماههای ثبتنشده مفید است. شهادت بهتنهایی همیشه کافی نیست و بهتر است همراه با اسناد مکتوب یا قرائن دیجیتال ارائه شود.
اختلاف درباره وجود رابطه کار، مدت اشتغال و مزد معمولاً ابتدا در اداره کار محل انجام کار مطرح میشود. پس از ثبت دادخواست در سامانه جامع روابط کار یا مسیرهای اعلامشده توسط اداره مربوط، جلسه رسیدگی تشکیل و مدارک طرفین بررسی میشود. رأی اداره کار در مهلت مقرر قابل اعتراض در مرجع بالاتر است.
پس از احراز رابطه کاری، موضوع سابقه و حق بیمه از طریق سازمان تأمین اجتماعی پیگیری میشود. این سازمان میتواند با بررسی اسناد، بازرسی و اطلاعات کارگاه، درباره پرداخت حق بیمه و اصلاح سوابق تصمیم بگیرد. شکایت از کارفرما بابت بیمه در اداره کار، جایگزین درخواست اصلاح سابقه در تأمین اجتماعی نیست؛ هر دو مسیر باید متناسب با موضوع دنبال شوند.
فرض کنید مریم از ابتدای فروردین تا پایان آذر در یک فروشگاه کار کرده، اما کارفرما فقط برای سه ماه سابقه بیمه رد کرده است. او با ارائه پیامهای کاری، واریز منظم حقوق و گواهی دو همکار، رابطه کاری و مدت اشتغال را اثبات میکند. در این وضعیت، شکایت از کارفرما بابت بیمه میتواند به احراز ماههای باقیمانده و مطالبه حق بیمه منجر شود؛ اما میزان دستمزد مبنا و نتیجه نهایی، به مدارک و بررسی مرجع رسیدگی وابسته است.
ثبت شکایت بدون تعیین دقیق تاریخ شروع و پایان کار، ارائه ادعای دستمزد غیرواقعی، حذف پیامها و استعفا یا تسویهحساب بدون توضیح، از اشتباهات رایج است. همچنین نباید تصور کرد دریافت حقوق نقدی یا نداشتن قرارداد، بهتنهایی مانع اثبات اشتغال است. پیش از اقدام، سوابق بیمه را استخراج، مدارک را دستهبندی و خواسته خود را به تفکیک ماهها و میزان مزد تنظیم کنید.
برای شکایت از کارفرما بابت بیمه، ابتدا رابطه کاری و مدت واقعی اشتغال را اثبات کنید، سپس اصلاح سوابق و مطالبه حق بیمه را از سازمان تأمین اجتماعی پیگیری نمایید. نتیجه قطعی بدون بررسی مدارک قابل پیشبینی نیست؛ بنابراین ثبت منظم ادعا، انتخاب مرجع درست و نگهداری همه مستندات نقش اساسی دارد.