در صورت سرقت هردو پلاک خودرو، نخستین اقدام این است که بدون جابهجایی غیرضروری خودرو، موضوع را فوراً به پلیس اطلاع دهید و گزارش رسمی دریافت کنید. سرقت هردو پلاک خودرو فقط یک مزاحمت ساده نیست؛ زیرا ممکن است سارق از پلاکها برای ارتکاب جرم، تردد غیرمجاز یا ایجاد جریمه و شکایت برای مالک استفاده کند. برای مثال، اگر صبح متوجه شوید هر دو پلاک از خودرو باز شده است، باید با پلیس تماس بگیرید، محل را حفظ کنید، در صورت وجود دوربین مشخصات آن را یادداشت نمایید و سپس برای ثبت شکایت و دریافت مجوز تعویض پلاک اقدام کنید.
اگر متوجه شدید پلاکهای خودرو ناپدید شدهاند، پیش از هر اقدامی محل نصب پلاک، پیچها و اطراف خودرو را بررسی کنید. ممکن است پلاک در نزدیکی خودرو افتاده باشد یا فردی آن را جابهجا کرده باشد. در صورتی که سرقت قطعی است، پلاکهای مفقودشده را در اختیار هیچ شخصی قرار ندهید و مشخصات آنها را در اختیار پلیس بگذارید.
حرکت با خودروی فاقد پلاک یا نصب پلاک غیرمرتبط میتواند برای مالک مشکل قانونی و انتظامی ایجاد کند. اگر انتقال خودرو ضروری باشد، بهتر است از خودروبر استفاده شود یا مطابق دستور پلیس و مرکز مربوط، مجوز موقت دریافت شود. نصب پلاک متعلق به خودروی دیگر، حتی برای مدت کوتاه، اقدام مناسبی نیست و ممکن است موجب توقیف خودرو یا ایجاد ابهام در تحقیقات شود.
برداشتن و تصاحب پلاک متعلق به دیگری، بدون رضایت مالک، میتواند عنوان کیفری داشته باشد و در صورت استفاده از پلاک در جرم دیگر، موضوع جدیتر خواهد شد. مسئولیت کیفری سارق پس از شناسایی و با توجه به شیوه سرقت، قصد او، نحوه استفاده از پلاک و سایر دلایل تعیین میشود. مالک خودرو صرفاً به دلیل اینکه پلاک به نام او ثبت شده است، مسئول اعمال سارق نیست؛ اما باید در سریعترین زمان سرقت را اعلام کند تا سابقه سرقت در سامانههای انتظامی و قضایی ثبت شود.
در پرونده سرقت هردو پلاک خودرو، اعلام سریع سرقت اهمیت زیادی دارد. اگر پلاکها پس از سرقت در صحنه جرم دیگری مشاهده شوند، گزارش زودهنگام مالک میتواند نشان دهد که خودرو و مالک در آن زمان ارتباطی با رفتار مجرمانه نداشتهاند. بنابراین، تأخیر در اعلام موضوع ممکن است روند رفع اتهام یا پاسخگویی به استعلامهای بعدی را دشوار کند.
پس از تماس با پلیس و تنظیم گزارش اولیه، برای ثبت رسمی شکایت باید به مرجع انتظامی معرفیشده یا دفتر خدمات الکترونیک قضایی مراجعه کنید. در شکواییه، موضوع باید بهصورت روشن «سرقت پلاکهای خودرو توسط فرد یا افراد ناشناس» اعلام شود؛ مگر آنکه سارق را بشناسید یا دلایل مشخصی علیه شخص خاصی داشته باشید.
در متن شکایت، اطلاعات زیر را درج کنید:
پس از ثبت شکایت، پرونده ممکن است برای انجام تحقیقات به کلانتری یا واحد تخصصی ارجاع شود. مأموران میتوانند تصاویر دوربینهای اطراف، اظهارات شاهدان و سوابق مرتبط با استفاده از پلاک را بررسی کنند. مالک باید شماره پرونده، رسید ثبت شکایت و پیامهای ابلاغی را نگه دارد و در صورت درخواست مرجع رسیدگی، برای ارائه توضیح یا مدارک حاضر شود.
مدارک مورد نیاز ممکن است بر اساس مرحله مراجعه و دستورالعملهای جاری متفاوت باشد، اما معمولاً اصل و تصویر کارت ملی مالک، سند یا برگ مالکیت خودرو، کارت خودرو، بیمهنامه معتبر و گزارش یا صورتجلسه سرقت درخواست میشود. اگر مالک شخصاً مراجعه نمیکند، نماینده باید وکالتنامه معتبر و مدارک هویتی لازم را همراه داشته باشد.
پیش از مراجعه برای تعویض یا صدور پلاک جدید، باید مطمئن شوید که سرقت در سامانه مربوط ثبت شده است. معمولاً پلاک سرقتشده از اعتبار عملیاتی خارج میشود و برای آن پلاک جایگزین با شماره جدید صادر میشود. چون مقررات اجرایی، نوبتدهی و مدارک لازم ممکن است تغییر کند، بهتر است قبل از مراجعه از همان مرکز مربوط درباره فهرست مدارک و نحوه دریافت نوبت پرسوجو کنید.
در سرقت هردو پلاک خودرو، همراه داشتن گزارش رسمی اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا مرکز تعویض پلاک باید احراز کند که مالک، پلاکها را گم نکرده یا آنها را به شخص دیگری واگذار نکرده است. همچنین اگر خودرو در رهن، توقیف یا متعلق به شرکت باشد، ممکن است مدارک یا اجازههای تکمیلی لازم شود.
هزینه این فرایند به چند بخش تقسیم میشود؛ از جمله هزینه ثبت خدمات قضایی، هزینه صدور یا تعویض پلاک، هزینه احتمالی خودروبر و مخارج مربوط به تهیه تجهیزات نصب پلاک. مبلغ دقیق این هزینهها ثابت نیست و بر اساس تعرفههای رسمی و شرایط پرونده تغییر میکند. بنابراین از پرداخت وجه به افراد غیررسمی یا واسطههایی که وعده تسریع غیرقانونی میدهند، خودداری کنید.
زمان رسیدگی نیز به کامل بودن مدارک، ثبت شدن سرقت در سامانه، ظرفیت مرکز تعویض پلاک، وجود یا نبودن مظنون و نیاز به بررسی دوربینها بستگی دارد. اگر پلاک در جرم دیگری استفاده شده باشد، روند تحقیق ممکن است طولانیتر شود. پیگیری نکردن ابلاغها یا مراجعه نکردن در زمان تعیینشده میتواند باعث تأخیر بیشتر شود.
چنانچه پس از سرقت، پلاک در دوربینهای ترافیکی، گزارش تصادف یا پرونده کیفری دیگری دیده شود، مالک باید بلافاصله گزارش سرقت، زمان اعلام آن و مدارک مالکیت خودرو را ارائه کند. مهمترین موضوع، اثبات زمان اطلاعرسانی رسمی است. رسید کلانتری، شماره ثبت شکایت، پیامکهای قضایی، تصاویر دوربین و مدارک حضور مالک در محل دیگر میتواند در روشن شدن موضوع مؤثر باشد.
اگر برای خودرو جریمه یا اخطار غیرعادی صادر شده است، موضوع را از طریق مرجع مربوط پیگیری کنید و توضیح دهید که پلاک پیش از آن تاریخ سرقت شده است. در چنین شرایطی، صرف اعتراض شفاهی کافی نیست و بهتر است درخواست شما به شکل رسمی ثبت شود. چنانچه احضاریه قضایی دریافت کردید، آن را نادیده نگیرید؛ حضور بهموقع و ارائه مستندات میتواند از ایجاد مسئولیت نادرست برای مالک جلوگیری کند.
بهطور معمول رانندگی با خودروی بدون پلاک در معابر عمومی مجاز نیست و میتواند موجب توقف خودرو و ایجاد مسئولیت انتظامی شود. پس از اعلام سرقت، باید مطابق دستور پلیس عمل کنید. برای انتقال خودرو به مرکز مربوط، استفاده از خودروبر یا دریافت مجوز مورد نیاز، راه مطمئنتری است.
موضوع باید همانند سرقت دو پلاک، فوراً گزارش شود. استفاده از پلاک باقیمانده نیز بدون اعلام سرقت ممکن است در صورت سوءاستفاده از پلاک مفقود، برای مالک دردسر ایجاد کند. پلیس و مرکز تعویض پلاک درباره ابطال پلاک قبلی و صدور پلاک جدید راهنمایی لازم را ارائه میکنند.
خیر. اگر سارق شناسایی نشده باشد، شکایت علیه شخص یا اشخاص ناشناس ثبت میشود. ارائه نشانی دوربینها، زمان تقریبی حادثه، مشخصات خودروهای مشکوک و اظهارات شاهدان میتواند به شناسایی مرتکب کمک کند.
صرف مالک بودن، مسئولیت کیفری استفاده سارق را ایجاد نمیکند؛ اما مالک باید ثابت کند که پلاکها سرقت شده و موضوع را در زمان مناسب اعلام کرده است. گزارش رسمی و مدارک ثبت شکایت، مهمترین مستندات برای دفاع از مالک هستند.
خیر، پس از اعلام سرقت و صدور پلاک جایگزین، استفاده از پلاک قبلی بدون اجازه مرجع مربوط صحیح نیست. در صورت پیدا شدن پلاکها، باید آنها را تحویل پلیس یا مرکز اعلامشده بدهید و درباره وضعیت قانونی آنها استعلام کنید.
برای ثبت گزارش اولیه معمولاً حضور شخص مالک یا نماینده قانونی کافی است؛ اما اگر پلاک در پرونده کیفری، تصادف، سرقت یا تخلف دیگری استفاده شده باشد، مشورت با وکیل میتواند در تنظیم دفاعیه، جمعآوری مدارک و پیگیری پرونده مؤثر باشد.
سرقت پلاک خودرو را نباید با گمشدن عادی پلاک یکسان دانست. در سرقت هردو پلاک خودرو، اقدام سریع، ثبت گزارش رسمی، جلوگیری از تردد غیرضروری، دریافت پلاک جایگزین و نگهداری همه رسیدها اهمیت اساسی دارد. مالک باید شماره پلاک، مشخصات خودرو، زمان تقریبی سرقت و هر نشانهای از دوربین یا شاهد را در اختیار پلیس قرار دهد. همچنین در صورت مشاهده جریمه، احضاریه یا استفاده مجرمانه از پلاک، باید بیدرنگ با ارائه گزارش سرقت و مدارک مالکیت، موضوع را از مرجع قانونی پیگیری کند.