برای شکایت از تهدید به پخش عکس شخصی باید پیامها، شماره تماس، حساب کاربری و هر مدرک دیگری را حفظ و موضوع را از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، پلیس فتا یا دادسرای صالح پیگیری کنید. شکایت از تهدید به پخش عکس شخصی میتواند بر اساس عنوان تهدید و، در صورت انتشار یا ارسال تصویر، بر مبنای جرایم رایانهای نیز مطرح شود؛ بنابراین لازم نیست برای جلوگیری از انتشار، به خواسته تهدیدکننده تن بدهید.
برای مثال، فردی پس از پایان یک رابطه، تصویری خصوصی را در اختیار طرف مقابل دارد و تهدید میکند در صورت پرداخت پول یا ادامه ارتباط، آن را برای خانواده، همکاران یا در شبکههای اجتماعی منتشر خواهد کرد. در چنین وضعی، قربانی باید بدون حذف پیامها، از صفحه گفتوگو و مشخصات حساب کاربری اسکرینشات بگیرد، از بازنشر تصویر جلوگیری کند و موضوع را هرچه سریعتر به مرجع قضایی یا پلیس فتا گزارش دهد.
بله، تهدید به افشای عکس خصوصی میتواند جرم باشد؛ حتی اگر تصویر هنوز منتشر نشده باشد. ملاک مهم، وجود رفتار تهدیدآمیز و قابلیت آن برای ایجاد ترس یا فشار بر بزهدیده است. تهدید ممکن است از طریق پیامک، تماس تلفنی، پیامرسانها، شبکههای اجتماعی، ایمیل یا حتی واسطه انجام شود.
در قوانین کیفری، تهدید به ضررهای جانی، مالی، حیثیتی یا افشای سر، صرفنظر از اینکه تهدیدکننده در برابر آن پول یا انجام کاری را مطالبه کرده باشد یا نه، قابل بررسی کیفری است. اگر فرد تهدیدکننده در کنار تهدید، درخواست وجه، برقراری رابطه، پس دادن مال یا انجام کار دیگری را مطرح کند، این موضوع باید بهطور دقیق در شکایت نوشته شود.
چنانچه تصویر واقعاً منتشر، برای دیگران ارسال، در یک کانال یا گروه بارگذاری یا با هدف تخریب شخصیت در دسترس اشخاص قرار گرفته باشد، موضوع میتواند عنوان مجرمانه دیگری نیز پیدا کند. انتشار یا در دسترس قرار دادن تصویر خصوصی اشخاص بدون رضایت آنان، در صورتی که موجب ضرر یا هتک حیثیت شود، بر اساس مقررات جرایم رایانهای قابل تعقیب است.
مهمترین اشتباه در این پروندهها، حذف پیامها، تعویض تلفن همراه یا پاسخهای احساسی و توهینآمیز است. قبل از مراجعه به مرجع قضایی، اقدامات زیر را انجام دهید:
اسکرینشات بهتنهایی همیشه برای اثبات هویت مرتکب کافی نیست، اما میتواند شروع مناسبی برای تحقیقات باشد. پلیس فتا و مقام قضایی میتوانند با بررسی اطلاعات فنی، شماره تلفن، حساب بانکی، سوابق ورود و اطلاعات حساب کاربری، انتساب رفتار را بررسی کنند.
برای ثبت شکایت از تهدید به پخش عکس شخصی ابتدا باید در سامانه خدمات قضایی ثبتنام کرده باشید و احراز هویت انجام داده باشید. سپس از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی، شکواییه را ثبت و مدارک خود را پیوست میکنید. در بعضی حوزهها میتوان برای گزارش اولیه به پلیس فتا نیز مراجعه کرد؛ با این حال، گزارش پلیس جای ثبت رسمی شکایت کیفری را نمیگیرد و بهتر است هر دو مسیر، حسب شرایط پرونده، پیگیری شود.
در شکواییه باید مشخصات شاکی، مشخصات احتمالی مشتکیعنه، شرح دقیق ماجرا، زمان و محل یا بستر وقوع، نوع تهدید، خواسته تهدیدکننده و دلایل اثباتی نوشته شود. اگر هویت فرد مشخص نیست، میتوانید اطلاعاتی مانند شماره تلفن، شناسه کاربری، لینک صفحه، شماره کارت یا هر نشانه دیگری را ارائه کنید و تقاضای شناسایی مرتکب داشته باشید.
پس از ثبت شکایت، پرونده ممکن است به دادسرای عمومی و انقلاب یا دادسرای تخصصی جرایم رایانهای ارجاع شود. در ادامه، مقام قضایی میتواند دستور بررسی ادله دیجیتال، احضار متهم، تحقیق از شاکی و در موارد لازم اقدامات فوری برای حفظ دادهها یا جلوگیری از ادامه رفتار مجرمانه را صادر کند.
در ادامه، نمونهای از متن قابل استفاده برای شکایت از تهدید به پخش عکس شخصی ارائه میشود. این متن باید با اطلاعات واقعی پرونده تکمیل شود و بهتر است از درج مطالب حدسی یا غیرقابل اثبات خودداری کنید.
ریاست محترم دادسرای عمومی و انقلاب یا دادسرای جرایم رایانهای
با سلام؛
اینجانب .......... فرزند .......... به شماره ملی ..........، از آقای/خانم .......... با شماره تلفن یا شناسه کاربری ..........، به اتهام تهدید به افشای تصاویر خصوصی و سایر عناوین مجرمانه مرتبط اعلام شکایت میکنم.
مشتکیعنه از تاریخ .......... از طریق پیامرسان یا شبکه اجتماعی .......... با ارسال پیامها و فایلهای پیوست، اینجانب را تهدید کرده است که تصاویر خصوصیام را برای اشخاص دیگر ارسال یا در فضای مجازی منتشر میکند. وی در برابر خودداری از این اقدام، درخواست .......... داشته است. پیامهای تهدیدآمیز در تاریخهای .......... ارسال شده و نام کاربری، شماره تلفن و سایر مشخصات حساب وی نیز در مدارک پیوست قابل مشاهده است.
با توجه به استمرار تهدید، نگرانی جدی از انتشار تصاویر و ورود خسارت حیثیتی و روحی، تقاضای شناسایی و تعقیب کیفری مشتکیعنه، بررسی ادله الکترونیکی، استعلام اطلاعات حساب کاربری و اتخاذ تصمیم قانونی برای جلوگیری از ادامه تهدید و انتشار محتوا را دارم.
دلایل و ضمائم: تصویر پیامها، فیلم ضبطشده از صفحه گفتوگو، فایلهای صوتی، پرینت یا رسید پرداخت وجه، مشخصات حساب کاربری، شماره تلفن، شهادت شهود و سایر مستندات مرتبط.
نام و نام خانوادگی، امضا و تاریخ
مرجع رسیدگی با توجه به محل وقوع جرم، محل اقامت شاکی یا متهم، بستر ارتکاب و نوع رفتار تعیین میشود. معمولاً شروع کار از دفتر خدمات الکترونیک قضایی انجام میشود و پرونده برای تحقیقات تخصصی به پلیس فتا یا مرجع قضایی مربوط ارجاع خواهد شد. اگر تهدید از طریق یک شبکه اجتماعی خارجی انجام شده باشد نیز امکان ثبت شکایت وجود دارد و خارجی بودن بستر، مانع مراجعه به مراجع داخلی نیست.
ثبت شکواییه و خدمات دفاتر قضایی مشمول هزینههای قانونی است که میزان آن ممکن است با توجه به تعرفههای سالانه تغییر کند. هزینه کارشناسی ادله دیجیتال یا اقدامات خاص نیز در صورت ضرورت و حسب دستور مرجع رسیدگی تعیین میشود. برای افراد فاقد توان مالی، امکان بررسی شرایط استفاده از معاضدت قضایی یا معرفی وکیل معاضدتی وجود دارد؛ پذیرش این درخواست به تشخیص مرجع مربوط و احراز شرایط بستگی دارد.
مجازات دقیق به عنوان اتهام، شیوه ارتکاب، وجود یا نبود درخواست مالی، انتشار واقعی تصویر، میزان خسارت و سوابق متهم بستگی دارد. تهدید به افشای راز و تهدید حیثیتی در قانون مجازات اسلامی عنوان کیفری مستقل دارد و برای آن مجازات حبس یا شلاق تعزیری پیشبینی شده است. همچنین انتشار یا در دسترس قرار دادن تصویر خصوصی بدون رضایت، در صورت تحقق شرایط قانونی، میتواند مشمول مقررات جرایم رایانهای و مجازات جداگانه شود.
اگر تهدیدکننده برای حذف تصویر یا خودداری از انتشار، پول مطالبه کرده باشد، رسیدهای پرداخت، شماره حساب و متن درخواست او اهمیت زیادی دارد. در صورت انتشار تصویر، نشانی صفحه یا گروه، تاریخ انتشار، تعداد اعضا و نام افرادی که محتوا را دریافت کردهاند نیز باید ثبت و ارائه شود. حذف پست یا حساب کاربری از سوی مرتکب، لزوماً مانع رسیدگی نیست؛ زیرا ممکن است دادههای فنی یا نسخههای دیگر محتوا قابل بررسی باشد.
بله. یک پیام نیز میتواند برای شروع رسیدگی کافی باشد، مشروط بر اینکه محتوای آن روشن و قابل انتساب باشد. بهتر است پیام اصلی، مشخصات فرستنده و زمان ارسال بدون برش یا ویرایش نگهداری شود.
بله. تحقق تهدید به انتشار، لزوماً منوط به انتشار واقعی تصویر نیست. تهدیدکننده ممکن است پیش از انتشار نیز به دلیل رفتار تهدیدآمیز تحت تعقیب قرار گیرد. در صورت انتشار، عنوانهای اتهامی و ادله پرونده گستردهتر میشود.
خیر. پرداخت وجه تضمین نمیکند که تهدیدکننده تصویر را منتشر نکند و حتی ممکن است موجب درخواستهای بعدی شود. اگر قبلاً پرداختی انجام شده، رسید آن را نگه دارید و موضوع را در شکواییه بنویسید.
بله. ناشناس بودن حساب مانع ثبت شکایت نیست. شناسه کاربری، لینک صفحه، شماره تلفن متصل به حساب، شماره کارت و هر اطلاعاتی که به شناسایی فرد کمک کند باید ارائه شود تا تحقیقات فنی انجام شود.
از دریافتکنندگان بخواهید محتوا را بازنشر نکنند و از پیام یا فایل دریافتشده، همراه با مشخصات فرستنده و زمان دریافت، مستند تهیه کنند. سپس این مدارک را به پرونده اضافه کنید. از انتشار مجدد تصویر برای اثبات موضوع خودداری کنید؛ زیرا بازنشر میتواند آسیب را بیشتر کند.
در پروندههای مربوط به شکایت از تهدید به پخش عکس شخصی سرعت عمل، حفظ ادله و پرهیز از مذاکره احساسی اهمیت زیادی دارد. تهدید به انتشار میتواند حتی پیش از پخش تصویر قابل پیگیری باشد و انتشار واقعی نیز ممکن است عنوان مجرمانه جداگانهای ایجاد کند. پیامها را حذف نکنید، اطلاعات حساب کاربری و رسیدهای مالی را نگه دارید، متن شکواییه را دقیق تنظیم کنید و از طریق دفتر خدمات قضایی، پلیس فتا یا دادسرای صالح اقدام کنید. اگر خطر فوری وجود دارد، همزمان با ثبت مستندات، موضوع را به پلیس اطلاع دهید.