اگر شریک تجاری شما با پیام، تماس، حضور در محل کار یا واسطهفرستادن، شما یا اعضای خانوادهتان را به آسیب جانی، مالی، حیثیتی یا افشای اطلاعات تهدید کرده است، باید ادله را حفظ و از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی شکایت کیفری ثبت کنید. برای تنظیم نمونه شکوائیه تهدید از سوی شریک، لازم است زمان و مکان تهدید، عبارات دقیق، وسیله ارتکاب، علت اختلاف و مدارک موجود نوشته شود؛ نمونه شکوائیه تهدید از سوی شریک زمانی اثر بیشتری دارد که ادعاها دقیق، قابل اثبات و جدا از اختلافات صرفاً مالی یا قراردادی مطرح شوند. برای مثال، اگر شریک شما پس از مطالبه سهمتان از سود شرکت، در پیامک اعلام کند که به شما آسیب میزند یا اسناد خصوصیتان را منتشر میکند، پیامها را حذف نکنید، از صفحه نمایش و مشخصات فرستنده تصویر بگیرید و موضوع را در نزدیکترین مرجع صالح پیگیری کنید.
تهدید زمانی میتواند عنوان کیفری داشته باشد که شخص دیگری را به قتل، آسیب جانی، لطمه به آبرو، افشای اسرار یا ضررهای مالی نسبت به خود یا بستگان او تهدید کند. برای تحقق این عنوان، الزاماً لازم نیست تهدیدکننده به وعده خود عمل کرده باشد؛ بیان تهدید جدی و قابل انتساب، همراه با اوضاع و احوالی که وقوع خطر یا فشار روانی را نشان دهد، اهمیت دارد.
در حقوق کیفری ایران، تهدید معمولاً بر اساس ماده ۶۶۹ بخش تعزیرات قانون مجازات اسلامی بررسی میشود. مجازات قانونی این جرم ممکن است حبس یا شلاق تعزیری باشد و میزان دقیق آن با توجه به قانون لازمالاجرا، وضعیت پرونده، کیفیت رفتار و تصمیم مرجع قضایی تعیین میشود. از آنجا که مقررات مربوط به مجازات و قابل گذشت بودن برخی جرایم ممکن است با اصلاحات قانونی تغییر کند، تعیین مجازات قطعی بدون بررسی زمان وقوع جرم و شرایط پرونده درست نیست.
اگر تهدید با ضربوجرح، توهین، تخریب اموال، اخاذی، ورود غیرمجاز، مزاحمت تلفنی یا انتشار اطلاعات خصوصی همراه باشد، هر رفتار باید جداگانه در شرح شکایت ذکر شود. اختلاف بر سر سهمالشرکه، حسابداری یا مدیریت شرکت، بهتنهایی جرم تهدید نیست؛ اما وجود اختلاف تجاری مانع رسیدگی کیفری به تهدید واقعی و اثباتشده نمیشود.
در ادامه، نمونه شکوائیه تهدید از سوی شریک ارائه میشود. این متن باید بر اساس واقعیت پرونده، نوع تهدید، مدارک و مشخصات طرفین تکمیل شود و از درج مطالب مبهم یا اثباتنشده در آن خودداری شود.
ریاست محترم دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان محل وقوع جرم
موضوع: شکایت از بابت تهدید
شاکی: نام و نام خانوادگی، کد ملی، نشانی و شماره تماس
مشتکیعنه: نام و نام خانوادگی شریک، نشانی در صورت اطلاع و شماره تماس یا سایر مشخصات قابل شناسایی
دلایل و مستندات: تصویر پیامکها و پیامهای شبکههای اجتماعی، فایل صوتی در صورت وجود، شهادت شهود، گزارش کلانتری، فیلم دوربین مداربسته، پرینت تماسها و سایر مدارک مرتبط
شرح شکایت: اینجانب به موجب قرارداد یا توافق مورخ ........ با مشتکیعنه در زمینه ........ شریک بودهام. به دنبال اختلاف ایجادشده درباره ........، نامبرده در تاریخ ........ حدود ساعت ........ در محل ........ / از طریق شماره ........ / از طریق حساب کاربری ........، اینجانب را به شرح زیر تهدید کرده است: «........». همچنین در صورت وجود، وی تهدید کرده است که ........ . این رفتار در حضور آقایان/خانمها ........ رخ داده و پیامها یا فایلهای مربوط به آن نیز موجود است.
با توجه به اینکه رفتار مشتکیعنه موجب ترس، نگرانی و سلب امنیت اینجانب شده و تهدید وی متوجه جان، مال، آبرو یا بستگانم بوده است، تقاضای تعقیب کیفری، احضار مشتکیعنه، بررسی ادله الکترونیکی، استماع شهادت شهود و اتخاذ تصمیم قانونی را دارم. در صورت استمرار تهدید، تقاضا میشود موضوع فوراً بررسی و اقدامات لازم برای جلوگیری از تکرار مزاحمت و حفظ امنیت اینجانب انجام شود.
با احترام
نام و نام خانوادگی شاکی
امضا و تاریخ
در شکایت کیفری، صرف بیان اینکه «شریکم من را تهدید کرده» معمولاً برای اثبات کافی نیست و باید قرائن قابل بررسی ارائه شود. نمونه شکوائیه تهدید از سوی شریک باید با مدارکی همراه باشد که هویت تهدیدکننده، زمان وقوع و محتوای تهدید را روشن کند.
ضبط مکالمه یا تهیه فایل بدون توجه به مقررات ممکن است با ایراد حقوقی روبهرو شود؛ بنابراین بهتر است به جای انتشار فایل یا تهدید متقابل، آن را محفوظ نگه دارید و درباره نحوه ارائه آن از مرجع قضایی یا وکیل دادگستری راهنمایی بگیرید.
نخست، تمام وقایع را به ترتیب زمانی یادداشت کنید و متن دقیق تهدید را تا حد امکان بدون تغییر بنویسید. سپس مدارک را دستهبندی و مشخصات طرفین را آماده کنید. ثبت شکایت کیفری معمولاً از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی انجام میشود و برای این کار داشتن حساب کاربری در سامانه ابلاغ قضایی و احراز هویت لازم است.
پس از ثبت، پرونده به دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع تهدید یا در برخی موارد محل اقامت متهم ارجاع میشود. اگر تهدید از طریق پیامرسان، تماس یا فضای مجازی انجام شده باشد، مرجع تحقیق میتواند برای بررسی فنی، شناسایی فرستنده و استخراج اطلاعات، موضوع را به پلیس تخصصی یا کارشناس ارجاع دهد.
در جریان تحقیقات ممکن است از شاکی توضیح تکمیلی خواسته شود، شهود احضار شوند و مشتکیعنه برای ارائه دفاعیات دعوت شود. پس از تحقیقات، در صورت وجود ادله کافی تصمیم قانونی درباره ادامه تعقیب و ارسال پرونده به دادگاه اتخاذ میشود. شاکی باید ابلاغیهها را در سامانه قضایی بررسی کند و در مهلت تعیینشده برای حضور یا ارائه مدارک اقدام کند.
تهدید در شرایطی که قانون آن را قابل گذشت بداند، معمولاً با مهلت قانونی برای شکایت روبهرو است. در جرایم قابل گذشت، اصل بر این است که شاکی باید از تاریخ اطلاع از وقوع جرم، در مهلت مقرر قانونی شکایت کند؛ بنابراین تأخیر طولانی ممکن است حق شکایت کیفری را با مشکل مواجه کند. برای تعیین دقیق مهلت، باید زمان وقوع، زمان اطلاع، وضعیت بزهدیده و مقررات جاری بررسی شود.
هزینه ثبت شکوائیه، خدمات دفتر و برخی اقدامات قضایی بر اساس تعرفههای رسمی محاسبه میشود و مبلغ آن ثابت نیست. اگر شخص توانایی پرداخت هزینههای قانونی را نداشته باشد، میتواند شرایط خود را در چارچوب مقررات مربوط مطرح کند. در صورت مراجعه به وکیل، حقالوکاله نیز جداگانه و بر اساس توافق و تعرفههای قانونی تعیین میشود.
بله، نبود شاهد مانع ثبت شکایت نیست؛ اما اثبات ادعا دشوارتر میشود. اظهارات شاکی، قرائن موجود، سوابق تماس، پیامهای بعدی، رفتار تهدیدکننده و سایر شواهد میتواند در ارزیابی پرونده مؤثر باشد.
تصویر پیام میتواند قرینه مهمی باشد، اما اصالت آن باید قابل بررسی باشد. بهتر است پیام اصلی، اطلاعات حساب کاربری، شماره تلفن، تاریخ و ساعت حفظ شود و فایل یا تصویر بدون دستکاری ارائه شود.
موضوع کیفری تهدید و مطالبه حقوق مالی معمولاً مسیر یکسانی ندارند. تهدید باید در شکوائیه کیفری و مطالبه سهم، حسابرسی، خسارت یا اجرای قرارداد از طریق دادخواست حقوقی یا مسیر مناسب قراردادی پیگیری شود؛ البته اسناد اختلاف مالی میتواند انگیزه یا زمینه وقوع تهدید را نشان دهد.
از درگیری و پاسخ تهدیدآمیز خودداری کنید، در صورت وجود خطر با پلیس تماس بگیرید، مشخصات شاهدان و تصاویر دوربین را حفظ کنید و گزارش حضور و رفتار او را ثبت کنید. اگر تهدید با حمل سلاح، ضربوجرح یا خطر فوری همراه باشد، موضوع را فوراً به پلیس اطلاع دهید.
در جرایم قابل گذشت، گذشت روشن و بدون شرط شاکی میتواند آثار قانونی داشته باشد؛ اما باید متن رضایت با دقت تنظیم شود و مشخص باشد که نسبت به کدام رفتار و در چه محدودهای اعلام میشود. پس از اعلام رضایت، بازگشت از آن همیشه ممکن نیست.
تهدید از سوی شریک، حتی اگر در بستر اختلاف حساب، قرارداد یا مدیریت شرکت رخ داده باشد، در صورت وجود شرایط قانونی میتواند موضوع شکایت کیفری قرار گیرد. مهمترین اقدامات، حفظ فوری ادله، ثبت دقیق عبارات تهدید، معرفی شاهدان، تفکیک موضوع کیفری از اختلاف مالی و مراجعه سریع به دفتر خدمات الکترونیک قضایی است. از انتشار عمومی پیامها، تهدید متقابل و تغییر فایلها خودداری کنید و اگر خطر ادامهدار یا فوری است، همزمان از پلیس کمک بگیرید. نمونه شکوائیه تهدید از سوی شریک باید بر اساس واقعیت پرونده تنظیم شود؛ زیرا درج عنوان یا ادعای نادرست میتواند روند رسیدگی را دشوار کند.